Giấc ngủ
Mất Ngủ Kéo Dài: Thủ Phạm Thật Sự Không Phải Ai Cũng Biết
Th4
Mất ngủ không chỉ là chuyện “trằn trọc vài đêm” như nhiều cô bác vẫn nghĩ. Thực tế, rất nhiều cô bác chia sẻ rằng: ngày trước chỉ cần đặt lưng là ngủ, nhưng giờ nằm 1–2 tiếng vẫn không thể chợp mắt. Trong bài viết này, dược sĩ sẽ cùng cô bác đi đúng hướng để tìm ra “thủ phạm thật sự”, từ đó giúp giấc ngủ quay trở lại một cách tự nhiên.
Ông bà mình có câu: “Ăn được, ngủ được là tiên”
Nhưng thực tế bây giờ, khi bước sang tuổi trung niên trở đi…
Ăn thì vẫn ăn được
Nhưng ngủ… lại trở thành một “điều gì đó rất xa xỉ”
Trong quá trình tư vấn về giấc ngủ cho các cô bác cao tuổi thì cũng có nhiều cô bác chia sẻ với con rằng trước đây bác đặt lưng là ngủ, giờ nằm 1–2 tiếng vẫn không ngủ được. Đêm thì tỉnh, sáng thì mệt, người lúc nào cũng uể oải…
Nghe thì tưởng đơn giản… nhưng thực ra đây lại là một dấu hiệu cảnh báo rất quan trọng của cơ thể.
Điều đáng nói là: Phần lớn mọi người khi bị mất ngủ thường nghĩ ngay đến tuổi già hoặc cơ địa và chúng ta chấp nhận điều đó.
Nhưng sự thật mà hôm nay con muốn chia sẻ với cô bác là mất ngủ đôi khi không chỉ do tuổi già hay cơ địa như cô bác vẫn nghĩ mà có thể do các nguyên nhân khác. Và nếu mình không hiểu đúng “thủ phạm thật sự”, thì càng cố chữa… lại càng rối và càng khó ngủ hơn.
Giống như khi mình đang trong 1 cái hang , hướng đúng để ra ngoài được là đi thẳng nhưng mình lại rẽ sang phải, rồi rẽ sang trái lung tung không đúng hướng thì sẽ càng lạc đường và không thoát ra được .
Chính vì vậy, trong buổi chia sẻ ngày hôm nay, Con sẽ cùng cô bác đi từng bước một để hiểu rõ:
* Vì sao mình mất ngủ kéo dài
* Thủ phạm thật sự là gì ?
Khi biết rõ thủ phạm rồi thì việc cô bác lấy lại được giấc ngủ ngon sẽ dễ dàng hơn. Giống như ví dụ con vừa chia sẻ với cô bác nếu đang trong cái hang mình xác định đúng hướng ra là đi thẳng rồi thì cứ đi thẳng là thoát ra được.
Với mất ngủ khi mình xác định được thủ phạm gây ra là gì rồi thì cách giải quyết mình cứ tập trung vào nguyên nhân đó thì cô bác sẽ ngủ ngon hơn.
PHÂN BIỆT NGỦ KHÔNG ĐỦ GIẤC VỚI MẤT NGỦ THẬT SỰ
Theo y khoa, giấc ngủ không chỉ là thời gian mình nhắm mắt, mà nó có hai khía cạnh: thời lượng (ngủ bao nhiêu tiếng) và chất lượng (ngủ có sâu không).
Rất nhiều người thường nhầm lẫn giữa hai việc này:
* Ngủ không đủ giấc: Là khi cô bác bận rộn việc nhà, chăm cháu, hoặc thức khuya xem tivi nên không có thời gian ngủ. Nếu cho cô bác cơ hội nằm nghỉ, cô bác sẽ ngủ thiếp đi rất nhanh.
* Rối loạn giấc ngủ hay mất ngủ thực sự: Đây mới là vấn đề con muốn nói. Đó là khi cô bác đã tắt đèn, nằm trên chiếc giường êm ái, yên tĩnh, nhưng bộ não cứ thức tỉnh, không sao ngủ được dù rất mệt mỏi ban ngày.
Một giấc ngủ được coi là “có vấn đề” khi cô bác mất hơn 30 phút mới vào giấc được, hoặc bị thức giấc giữa đêm mà mất rất lâu mới ngủ lại được.
Nếu tình trạng này xảy ra ít nhất 3 lần một tuần và kéo dài trên 3 tháng, thì đó chính là mất ngủ mạn tính rồi cô bác ạ.
HẬU QUẢ CỦA MẤT NGỦ – KHÔNG CHỈ LÀ MỆT MỎI ĐƠN THUẦN
Nhiều cô bác chủ quan bảo: “Già rồi ngủ ít tí cũng không sao”. Nhưng thực tế, thiếu ngủ lâu ngày nó bào mòn sức khỏe của mình khủng khiếp lắm.
* Nguy cơ tim mạch: Thiếu ngủ làm tăng huyết áp, tăng nguy cơ đột quỵ và nhồi máu cơ tim.
* Suy giảm trí nhớ: Trong khi ngủ, não bộ mình sẽ thực hiện chức năng “thanh lọc”, dọn dẹp các chất thải độc hại. Không ngủ được đồng nghĩa với việc rác thải tích tụ trong não, dễ dẫn đến chứng hay quên, sa sút trí tuệ ở người già.
* Té ngã và tai nạn: Khi thiếu ngủ, sự tỉnh táo giảm sút, cô bác đi lại rất dễ bị loạng choạng, nguy hiểm nhất là bị ngã gây gãy xương.
Cô bác thấy đấy những hậu quả này rất đáng lo ngại, từ cái mất ngủ nó kéo theo hàng loạt những vấn đề nguy hiểm khác chứ không đơn thuần là mệt mỏi nữa.
NHỮNG THỦ PHẠM GIẤU MẶT GÂY MẤT NGỦ
Có câu : “ Biết địch biết ta, trăm trận trăm thắng”. Vì vậy cô bác cần biết kẻ địch nào gây mất ngủ thì mình mới có cách đối phó đúng được.
** THỦ PHẠM 1: NHỮNG CĂN BỆNH MẠN TÍNH ÂM THẦM
Đây thực sự là những “kẻ đánh cắp giấc ngủ” cực kỳ nguy hiểm vì chúng cứ rỉ rả mỗi đêm mà đôi khi mình chỉ nghĩ là do tuổi già nên chủ quan bỏ qua.
* Đau nhức xương khớp hay các đơn đau mạn tính:
Cô bác có công nhận với con là hễ cứ đau nhức xương khớp, tê bì tay chân là tối đó chỉ có nằm trằn trọc không ạ?
Những cơn đau đó không chỉ làm mình khó chịu mà nó còn kích thích hệ thần kinh, khiến bộ não luôn ở trạng thái “báo động”, không sao thư giãn để vào giấc được.
* Tiểu đêm:
Bình thường một người trưởng thành khỏe mạnh thường có thể ngủ liên tục 6–8 giờ mà không cần thức dậy đi tiểu, hoặc chỉ đi tiểu tối đa 1 lần/đêm.
Việc thức dậy đi tiểu từ 2 lần trở lên mỗi đêm thường được coi là dấu hiệu bất thường (chứng tiểu đêm)
Cô bác cứ ngủ được một lúc lại phải dậy đi vệ sinh, việc này không chỉ làm gián đoạn các chu kỳ giấc ngủ sâu (giai đoạn N3) mà còn khiến cơ thể rất khó để tìm lại giấc ngủ một khi đã tỉnh giấc giữa đêm.
* Mỡ máu cao:
Y khoa đã chứng minh rằng mất ngủ và mỡ máu cao có mối liên hệ với nhau.
Khi các chỉ số mỡ máu như Triglyceride tăng cao, cơ thể thường rơi vào trạng thái không ổn định về mặt chuyển hóa. Tình trạng này khiến bộ não và hệ thần kinh khó đạt được trạng thái thư giãn hoàn toàn để đi vào giấc ngủ sâu.
Bên cạnh đó thì mỡ máu cao cũng là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến xơ vữa động mạch và các bệnh tim mạch như huyết áp cao hay đau thắt ngực.
Khi mỡ máu cao làm ảnh hưởng đến hệ tim mạch, cô bác dễ gặp tình trạng đau thắt ngực về đêm hoặc hồi hộp, tim đập nhanh khi nằm xuống. Những cảm giác khó chịu này khiến cơ thể luôn ở trạng thái “cảnh giác”, làm giấc ngủ không thể đến được.
* Bệnh lý tim mạch và huyết áp:
Nhiều cô bác không biết rằng các bệnh lý tim mạch như suy tim, thiếu máu cơ tim , hay tăng huyết áp đều liên quan mật thiết đến mất ngủ.
Đặc biệt, chứng đau thắt ngực về đêm có thể khiến cô bác giật mình tỉnh giấc trong trạng thái lo âu, tim đập nhanh.
* Vấn đề hô hấp và ngưng thở khi ngủ:
Những căn bệnh như hen suyễn hay phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) thường làm cô bác hay bị tỉnh giấc giữa chừng do khó thở hoặc ho.
Nguy hiểm hơn là chứng ngưng thở khi ngủ – một tình trạng mà đường thở bị tắc nghẽn khiến cơ thể thiếu oxy, buộc não bộ phải thức giấc liên tục để “ra lệnh” cho mình thở lại. Chứng này rất hay gặp ở người có thói quen ngáy to hoặc bị béo phì.
* Trào ngược dạ dày thực quản:
Khi bị trào ngược dạ dày thực quản thì khi mình nằm xuống, axit dạ dày rất dễ trào ngược lên thực quản, gây cảm giác nóng rát, “như lửa đốt” trong lồng ngực hoặc ho khan.
Chính những kích thích này khiến bộ não không thể nào yên tâm mà đi vào giấc ngủ ngon được làm cô bác mất ngủ.
* Hội chứng chân không yên:
Nghe tên rất lạ phải không ạ?
Không biết là có cô bác nào tối nằm mà cứ thấy chân mình buồn bực như có kiến bò, phải rung chân hoặc đi lại mới dễ chịu không ạ?
Đây cũng có thể là một rối loạn vận động liên quan đến giấc ngủ cực kỳ phổ biến ở người cao tuổi, khiến việc bắt đầu giấc ngủ trở nên vô cùng khó khăn.
* Các bệnh tuổi già như Parkinson, Alzheimer:
Các bệnh lý như tuổi già như Parkinson, Alzheimer hay các chứng suy giảm trí nhớ thường làm xáo trộn hoàn toàn nhịp sinh học, khiến cô bác “ngày ngủ, đêm thức”.
—> Như vậy cô bác có thể thấy thủ phạm đầu tiên gây ra mất ngủ mà có lẽ nhiều cô bác gặp phải nhất khi cao tuổi đó là các bệnh lý mạn tính , chẳng hạn như đau xương khớp, tiểu đêm, bệnh tim mạch và huyết áp, mỡ máu cao , vấn đề về hô hấp, trào ngược dạ dày thực quản rồi cả hội chứng chân không yên…
Nếu tình trạng mất ngủ của các cô bác là hệ quả của những căn bệnh mạn tính này, thì việc chỉ dùng thuốc hỗ trợ giấc ngủ thôi là không bao giờ đủ.
Cô bác cần phối hợp kiểm soát thật tốt bệnh nền, từ đó giấc ngủ mới tự tìm đến với mình một cách tự nhiên được.
** THỦ PHẠM 2: TÁC DỤNG PHỤ CỦA CÁC THUỐC ĐANG DÙNG
Có một điều rất trớ trêu đó là đôi khi mình uống thuốc để chữa bệnh này, nhưng cái thuốc đó nó lại vô tình làm cho mình mất ngủ.
Cô bác hãy cầm sẵn đơn thuốc hoặc lọ thuốc mình đang uống trên tay, để vừa đọc , vừa đối chiếu xem mình có đang dùng loại nào trong danh sách này hay không nhé!
1. Thuốc Huyết áp và Tim mạch – Không phải loại nào cũng “hiền”
Con thấy đa số cô bác lớn tuổi thì rất nhiều cô bác là phải dùng thuốc huyết áp. Nhưng cô bác có biết không, có hai nhóm thuốc huyết áp rất hay gây khó ngủ:
– Thuốc lợi tiểu (ví dụ: Furosemide, Hydrochlorothiazide): Loại này thường được bác sĩ kê để giúp giảm áp lực cho tim và hạ huyết áp. Nhưng cơ chế của nó là đẩy nước ra ngoài, khiến cô bác phải đi tiểu nhiều hơn. Nếu cô bác uống thuốc này vào buổi tối thì chắc chắn là đêm đó sẽ phải “hành quân” vào nhà vệ sinh liên tục, làm giấc ngủ bị nát vụn ra.
Mẹo có thể áp dụng: Cô bác hãy hỏi bác sĩ xem mình có thể chuyển giờ uống thuốc này sang giờ khác được không để đêm được ngủ yên nhé!
– Thuốc chẹn Beta (ví dụ: Metoprolol, Propranolol, Atenolol…): Nhóm này rất tốt cho tim, nhưng nó lại có một tác dụng phụ là làm tăng thời gian tỉnh giấc ban đêm và đặc biệt là rất hay gây ra ác mộng…
2. Thuốc Mỡ máu – “Kẻ giấu mặt” gây ác mộng
Thuốc mỡ máu nhóm Statins (như Atorvastatin) rất phổ biến và thường các cô bác hay được kê đơn dùng khi có mỡ máu cao.
Tuy nhiên, cô bác lưu ý nhé, có một số nghiên cứu và báo cáo y khoa cho thấy: Ở một số người, thì thuốc này có thể gây: Mất ngủ ,ngủ chập chờn, không sâu và cũng có thể gây mơ nhiều hoặc ác mộng.
Nhiều người không biết cứ nghĩ do mình lo nghĩ nhiều nên mơ, nhưng thực ra là có thể do tác động của thuốc lên hệ thần kinh vào ban đêm.
3. Thuốc Chống viêm và Đau khớp (Corticoid)
Cô bác nào bị viêm khớp nặng thường sẽ được kê các loại thuốc chứa Corticoid (như Prednisone, Dexamethasone). Đây là loại thuốc cực kỳ mạnh để giảm đau, chống viêm nhưng nó lại là “kẻ thù” của giấc ngủ.
Thuốc này nó kích thích thần kinh trung ương, làm cô bác thấy hưng phấn hoặc bồn chồn như vừa uống cà phê đặc vậy.
Nếu uống vào buổi chiều muộn hoặc tối, bộ não sẽ luôn ở trạng thái “thức tỉnh”, rất khó để đi vào giấc ngủ.
4. Thuốc chữa Trầm cảm hoặc Lo âu
Nghe thì có vẻ lạ, thuốc chữa lo âu sao lại gây mất ngủ?
Thực tế là một số nhóm thuốc chống trầm cảm phổ biến (như SSRIs: Fluoxetine, Sertraline…) có thể gây ra tình trạng mất ngủ do thuốc ở khoảng 20% người dùng.
Loại thuốc này làm tăng sự tỉnh táo không cần thiết vào ban đêm, khiến cô bác cứ nằm trăn trở mãi mà không vào giấc được.
5. Thuốc Hô hấp và Thuốc cảm cúm thông thường
Các cô bác bị hen suyễn hay phổi tắc nghẽn (COPD) thường dùng thuốc giãn phế quản như Theophylline hay các loại thuốc xịt như Albuterol.
Những thuốc này có tác dụng giống như chất kích thích, làm tăng nhịp tim và khiến thần kinh bị kích động, gây khó ngủ.
Thậm chí, những viên thuốc cảm cúm, sổ mũi cô bác mua ở hiệu thuốc (có chứa Pseudoephedrine) cũng có thể làm cô bác thức chong chong cả đêm vì nó gây kích thích não bộ.
6. Thuốc Giảm đau nhóm Gây nghiện (Opioids)
Nhiều cô bác bị đau nặng hay dùng các loại thuốc giảm đau mạnh như Morphine hay Oxycodone.
Mặc dù lúc mới uống vào cô bác thấy buồn ngủ, nhưng thực tế y khoa cho thấy dùng lâu ngày nó lại làm giấc ngủ bị phân đoạn, hay bị tỉnh giấc giữa chừng và đặc biệt là làm ảnh hưởng đến nhịp thở khi ngủ, rất nguy hiểm.
7. Thuốc ngủ tự mua
Con thấy nhiều cô bác cứ ra hiệu thuốc mua mấy loại thuốc chống dị ứng về để “ngủ cho dễ” vì thấy nó gây buồn ngủ.
Nhưng con nhắc thật lòng: Những loại thuốc này (như Diphenhydramine) nếu dùng lâu dài ở người cao tuổi rất dễ gây ra tình trạng lú lẫn, mê sảng và khô miệng.
Nó không giúp cô bác có giấc ngủ tự nhiên đâu, mà chỉ là cảm giác buồn ngủ tạm thời và còn làm mình mệt mỏi hơn vào sáng hôm sau cơ.
Vì vậy cô bác tránh việc tự ý mua thuốc chống dị ứng về uống với mục đích giúp buồn ngủ nhé!
——
LƯU Ý QUAN TRỌNG:
Các cô bác ạ! con kể ra các loại thuốc này không phải để cô bác tự ý bỏ thuốc đâu nhé!.
Thuốc chữa bệnh nền là cực kỳ quan trọng.
Tuy nhiên, nếu cô bác thấy mình mất ngủ kể từ khi dùng một loại thuốc nào đó đặc biệt là những nhóm thuốc mà con vừa chia sẻ , thì lời khuyên của con dành cho các cô bác là hãy:
1. Ghi chép lại: Mình bắt đầu mất ngủ từ khi nào? Có trùng với lúc đổi thuốc không?
2. Trao đổi với bác sĩ: Đừng ngại nói với bác sĩ rằng: “Bác sĩ ơi, từ lúc tôi uống thuốc này tôi khó ngủ quá”. Bác sĩ có thể điều chỉnh liều lượng, đổi giờ uống hoặc đổi sang một loại thuốc khác cùng tác dụng nhưng ít gây mất ngủ hơn.
** THỦ PHẠM 3: THÓI QUEN “NẰM RÁNG” TRÊN GIƯỜNG
Đây là lỗi mà hầu hết cô bác đều mắc phải.
Cô bác hãy tưởng tượng trong cơ thể mình có một “cơn đói ngủ” (y học gọi là áp lực ngủ),.
Giống như việc mình phải nhịn ăn đủ lâu thì đến bữa cơm mới thấy ngon, giấc ngủ cũng vậy ạ. Cô bác phải thức đủ lâu và hoạt động đủ nhiều trong ngày thì đến tối, cái “áp lực ngủ” này mới đủ mạnh để đẩy cô bác vào giấc ngủ sâu,.
Sai lầm khi ngủ bù: Khi cô bác nằm ráng thêm vào buổi sáng hoặc ngủ trưa quá lâu (thường là trên 30 phút), cô bác đã vô tình “ăn quà vặt” cho giấc ngủ của mình,. Việc này làm tiêu tan hết cái “cơn đói ngủ” cần thiết cho buổi tối, dẫn đến việc đêm nằm xuống là bộ não cứ tỉnh như sáo.
Hậu quả: Ngủ trưa lâu còn dễ gây ra tình trạng “trì trệ giấc ngủ”, khiến cô bác sau khi tỉnh dậy thấy người còn mệt mỏi, uể oải và kém tỉnh táo hơn cả lúc chưa ngủ.
—
Một cái nữa là bộ não của mình rất thông minh, nó có khả năng học hỏi và kết nối không gian với hành động.
Nếu cô bác dùng giường để ngủ, não sẽ hiểu: “Lên giường là để đi ngủ”.
Nhưng nếu cô bác nằm trên giường để xem tivi, đọc báo, lướt điện thoại hay thậm chí là nằm để… lo lắng, suy nghĩ về chuyện con cái, nợ nần, thì não sẽ bị “nhầm lẫn”. Não sẽ tưởng giường là nơi để suy nghĩ và thức tỉnh, chứ không phải nơi để ngủ.
Con nhắc lại quy tắc “vàng” cho cô bác: Giường chỉ dành cho 2 việc duy nhất là Ngủ và Chuyện vợ chồng,. Tuyệt đối không làm việc khác trên giường cô bác nhé!
Ngoài ra có một số cô bác chia sẻ là cứ tỉnh giấc giữa đêm là việc đầu tiên phải quờ tay tìm cái đồng hồ hoặc điện thoại để xem mấy giờ rồi đã?
Hành động này cực kỳ nguy hiểm vì nó gây ra sự kích thích nhận thức: Khi thấy mới 2 giờ sáng mà đã tỉnh, não cô bác sẽ bắt đầu lo âu: “Chết rồi, còn có mấy tiếng nữa là sáng, không ngủ được thì mai mệt lắm”. Chính sự lo lắng này làm thần kinh căng thẳng, khiến giấc ngủ chạy mất tiêu luôn.
—> Lời khuyên của con: Hãy quay ngược mặt đồng hồ lại hoặc để điện thoại xa tầm tay. Nếu không ngủ được, cô bác cứ nằm yên, tuyệt đối đừng xem giờ
Nếu cô bác nằm trên giường khoảng 20 phút mà vẫn thấy trằn trọc, tim đập nhanh hoặc lo âu, đừng cố ép mình phải ngủ. Hãy rời khỏi giường, đi sang một phòng khác.
Ở đó, cô bác có thể làm những việc nhẹ nhàng dưới ánh đèn mờ (như nghe nhạc không lời, đọc một cuốn sách hơi nhàm chán một chút),.
Chỉ quay lại giường khi cô bác thực sự cảm thấy buồn ngủ rũ mắt. Việc này giúp “tái lập trình” cho bộ não hiểu rằng: Giường chỉ gắn liền với việc ngủ ngon, không gắn liền với sự trằn trọc
Thủ phạm 4: Ánh sáng xanh – Kẻ thù của Melatonin
Trong bộ não của chúng ta có một cơ quan điều hành rất tài giỏi gọi là hệ thống nhịp sinh học.
Hệ thống này điều khiển việc tiết ra một loại hormone tên là Melatonin.
Cô bác hãy tưởng tượng Melatonin giống như một một chiếc chìa khóa vạn năng.
Khi trời bắt đầu tối, bộ não sẽ nhận tín hiệu và ra lệnh cho cơ thể tiết ra Melatonin.
Lúc này, Melatonin sẽ đi gõ cửa từng cơ quan, bảo rằng: “Khuya rồi, đi ngủ thôi!”, giúp cô bác cảm thấy buồn ngủ tự nhiên và đi vào giấc ngủ rất nhanh.
Tuy nhiên, vấn đề nằm ở chỗ này đây ạ: Các tế bào thụ cảm trong mắt của chúng ta cực kỳ nhạy cảm với ánh sáng xanh.
Ánh sáng xanh này có ở đâu?
Nó có trong điện thoại thông minh, máy tính bảng, tivi và cả đèn LED công suất cao.
Khi cô bác cầm điện thoại xem tin tức, xem phim hay lướt mạng trước khi ngủ, ánh sáng xanh này bắn thẳng vào mắt và truyền tin lên não bộ.
Lúc này, bộ não bị “lừa” hoàn toàn. Nó tưởng rằng trời vẫn còn sáng chắc là ban ngày . Thế là nó ra lệnh: “Ngừng tiết Melatonin ngay!”.
Hậu quả là gì ạ?
Ức chế Melatonin: Lượng hormone này bị sụt giảm nghiêm trọng, khiến cô bác không thấy buồn ngủ dù đã khuya.
Lệch nhịp sinh học: Ánh sáng xanh vào buổi tối làm cho “đồng hồ” trong người cô bác bị chạy chậm lại (y học gọi là trì hoãn pha). Nghĩa là cơ thể cô bác sẽ muốn ngủ muộn hơn và sáng hôm sau thức dậy trong trạng thái mệt mỏi, kém tỉnh táo vì chu kỳ bị xáo trộn.
** THỦ PHẠM 5: CĂNG THẲNG, LO ÂU
Cô bác có công nhận với con là nhiều khi ban ngày mình gặp chuyện gì bực mình, lo lắng cho con cái, hay có đám tiệc, chuyện buồn trong gia đình là tối đó mình thức trắng không ạ?
Y học gọi đây là những căng thẳng tâm lý. Khi bộ não của mình cứ phải hoạt động để suy nghĩ, giải quyết vấn đề, nó sẽ rơi vào trạng thái “thức tỉnh quá mức”, khiến giấc ngủ không thể nào bước vào được.
Càng căng thẳng , lo âu thì càng không ngủ được, mà càng không ngủ được thì lại càng thêm căng thẳng nó tạo thành 1 vòng xoáy khó thoát ra được.
** THỦ PHẠM 6: THIẾU VI CHẤT ĐẶC BIỆT LÀ MAGNESIUM (MAGIÊ)
Magnesium (Magiê) là một khoáng chất thiết yếu tham gia vào hơn 300 phản ứng sinh hóa trong cơ thể, đóng vai trò sống còn đối với chức năng tim mạch, xương khớp và đặc biệt là hệ thần kinh.
Đối với cô bác sau tuổi 50, tình trạng thiếu hụt magiê rất phổ biến do khả năng hấp thu của đường tiêu hóa giảm dần và thói quen ăn uống thay đổi.
Việc thiếu hụt magiê này có thể gây ra các cơn chuột rút đau đớn giữa đêm, cơn đau có thể kéo dài từ vài giây đến vài phút, khiến cô bác bị giật mình tỉnh giấc ngay lập tức. Một khi đã bị đau và tỉnh giấc giữa đêm, thì người già thường rất khó để tìm lại giấc ngủ, từ đó dẫn đến tình trạng mất ngủ mạn tính và mệt mỏi vào ngày hôm sau.
Bên cạnh đó việc thiếu magiê còn khiến hệ thần kinh của các cô bác luôn trong trạng thái hưng phấn, khó thư giãn để đi vào giấc ngủ được.
Cô bác có thể tưởng tượng Magiê giống như một “phanh hãm” giúp làm dịu những hưng phấn quá mức của các dây thần kinh, giúp bộ não chuyển từ trạng thái “thức tỉnh, lo âu” sang trạng thái “thư giãn, sẵn sàng cho giấc ngủ”, nên nếu thiếu vi chất này thì cô bác cũng sẽ khó ngủ hơn.
Chính vì vậy mới có nhiều trường hợp là một số cô bác uống magie xong lại thấy ngủ ngon hơn là như vậy.
GIẢI ĐÁP THẮC MẮC
Câu 1: Ăn kém ngủ ít thì có bị làm sao không?
—> Ăn là để nuôi cơ thể , còn ngủ là để nuôi não. Vì vậy nếu thiếu 1 trong 2 là đã mệt rồi, thiếu cả 2 tức là vừa ăn kém vừa ngủ ít thì cơ thể sẽ xuống dôc rất nhanh.
Cái này phải tìm nguyên nhân, chứ không phải tự nhiên mà ăn kém ngủ kém đâu ạ.
Có thể do các bệnh lý về đường ruột, dạ dày, nội tiết …cũng có thể do thiếu vi chất hay mình căng thẳng, lo âu thôi.
Câu 2: Đêm ngủ hay bị tê tay phải làm sao cho hết?
—> Tê tay ban đêm thì có thể liên quan đến chèn ép dây thần kinh (do tư thế ngủ nằm nghiêng, gối đầu lên tay , do thoái hoá đốt sống cổ) , ngoài nguyên nhân do chèn ép thì thiếu các vi chất như canxi, magie, vitamin nhóm B cũng dễ gây tê tay.
Cô xem lại tư thế ngủ không nằm đè lên tay , có thể đi chụp X-Quang để xem có thoái hoá đốt sống cổ hay không và hàng ngày bổ sung đầy đủ các vi chất canxi, magie, vitamin nhóm B nếu ngoài 50 tuổi.
Câu 3: Trước khi đi ngủ có nên đi bộ không?
—> Có thể đi bộ nhưng phải đi đúng cách. Nếu cô bác đi nhẹ nhàng thôi trước khi ngủ khoảng 1- 2 tiếng thì rất tốt để giúp cơ thể thư giãn, dễ ngủ hơn và ngủ sâu hơn.
Nhưng nếu đi quá sát giờ đi ngủ , hoặc cô bác đi nhanh, tập mạnh thì lúc này tim đập nhanh hơn, não bị kích thích thì lúc đó lại phản tác dụng, nó lại làm chúng ta khó ngủ hơn.
Câu 4: Vi chất là cái gì?
—> Bác có thể hiểu Vi chất là những vitamin, khoáng chất mà cơ thể cần với lượng rất nhỏ, nhưng lại rất quan trọng để cơ thể hoạt động bình thường. Thiếu thì rất dễ sinh bệnh.
Ví dụ:
* Thiếu sắt → thiếu máu, chóng mặt
* Thiếu canxi → đau xương, loãng xương
* Thiếu magie → mất ngủ, chuột rút
* Thiếu kẽm → hay ốm, đề kháng kém
Nhiều cô bác ăn vẫn no, ăn đủ bữa nhưng vẫn mệt, ngủ kém là vì nhiều khi ăn đủ lượng thừa calo nhưng chưa chắc đã đủ vi chất.
Câu 5: Ngủ hay mơ, gặp ác mộng là do đâu?
—> Nếu ngủ mà hay mơ nhiều, gặp ác mộng hôm sau rất mệt mỏi thì thường là do não không được nghỉ sâu.
Nguyên nhân có thể do căng thẳng lo nghĩ nhiều ban ngày tối não vẫn hoạt động nên dễ mơ.
Cũng có thể do uống cà phê, trà đặc, rượu bia buổi tối , hay một số loại thuốc đang dùng như thuốc huyết áp, mỡ máu cũng có thể ảnh hưởng gây mơ nhiều, ác mộng
Hoặc do thiếu những vi chất như magie, vitamin B ảnh hưởng thần kinh nên ngủ không sâu, dễ mơ.
Câu 6: Bị mỡ máu uống omega 3 xong sao lại cảm thấy buồn ngủ ?
—> Đó là phản ứng bình thường, không vấn đề gì đâu ạ. Vì omega 3 không những hỗ trợ cho mỡ máu mà khi vào cơ thể nó cũng giúp làm dịu thần kinh , giảm căng thẳng ,giúp não thư giãn hơn nên một số cô bác sẽ thấy dễ chịu hơn và buồn ngủ nhẹ.
Bên cạnh đó thì một số nghiên cứu cho thấy omega 3 cũng có liên quan đến việc tăng melatonin – hormone điều hòa giấc ngủ nên cũng hỗ trợ dễ ngủ hơn là như vậy.
❓…… Còn một số câu hỏi đáp khác các cô bác có thể xem thêm trong livestream chi tiết nhé!
Mời các cô bác xem lại buổi livestream trực tiếp tại đây:
Cô bác nào chưa xác định được mình mất ngủ do đây hay chưa biết khắc phục thế nào hoặc cần tư vấn về các vấn đề sức khoẻ khác thì có thể nhắn rõ tình trạng qua Zalo con hướng dẫn cụ thể ạ!
📲 Zalo Ds. Lan: 0981.741.388
Ngoài ra ds có tạo ra một cuốn “Cẩm nang giấc ngủ”. Trong cuốn cẩm nang này, ds sẽ chia sẻ cho cô bác cụ thể hơn về cấu trúc giấc ngủ, tại sao người sau 50 tuổi hay bị mất ngủ, khó ngủ, tỉnh giấc giữa đêm, cách ăn uống, tập luyện, điều chỉnh hành vi, vệ sinh giấc ngủ để có giấc ngủ ngon ngay tại nhà.
Cô bác muốn nhận thì có thể vào đây để tải về miễn phí nhé:
https://duocsilan.vn/matngu/?utm_source=blog
