Trong buổi livestream về mất ngủ vừa rồi của dược sĩ, cô bác mình hỏi dồn dập, mà hỏi nhiều nhất lại chính là về magie.
Có bác hỏi: “Magie có tương tác với thuốc chống kết tập tiểu cầu, thuốc hạ mỡ máu và thuốc dạ dày không?”
Có bác lại hỏi: “Dược sĩ ơi, đang uống thuốc tiểu đường và huyết áp thì uống cùng Magie được không?”
Có cô thì băn khoăn: “Magie và canxi cần uống cách xa nhau bao lâu?”
Có bác hỏi rất ngắn gọn mà đúng nỗi lo của nhiều người: “Magie có tương tác với thuốc nào không?”
Những câu hỏi ấy làm Dược sĩ rất vui, vì cô bác đã biết cẩn thận hơn trước khi bổ sung. Nhưng đồng thời, nó cũng khiến Dược sĩ hơi lo. Vì ngoài kia, đâu đâu cũng có người mách nhau: “Mất ngủ thì uống Magie đi”, “Chuột rút thì uống Magie đi”, “Tê bì thì uống Magie đi”. Nghe nhiều quá, riết rồi nhiều cô bác nghĩ Magie giống như “viên kẹo ngủ ngon”, cứ uống là ngủ, uống càng nhiều càng tốt.
Nhưng cô bác ơi, “thuốc bổ cũng phải đúng người, đúng lúc”; ông bà mình có câu “cẩn tắc vô áy náy”. Magie không xấu. Ngược lại, Magie là một khoáng chất rất cần cho cơ thể, tham gia vào hoạt động của cơ, thần kinh, nhịp tim, huyết áp, xương khớp và cũng có vai trò trong việc thư giãn, hỗ trợ giấc ngủ.
Nhưng Magie tốt không có nghĩa là ai cũng tự uống được.
Giống như con dao trong bếp, dùng đúng thì thái rau nấu cơm, dùng sai thì đứt tay. Magie cũng vậy. Dùng đúng người, đúng dạng, đúng liều, đúng thời điểm thì có thể hỗ trợ rất tốt. Nhưng dùng theo phong trào, thấy người ta uống mình cũng uống, đang có bệnh nền mà không hỏi ai, đang uống một nắm thuốc mà vẫn thêm Magie vào cho “chắc ăn”, thì đôi khi lợi chưa thấy đâu mà rắc rối đã gõ cửa “cốc cốc” rồi.
Dược sĩ Lan muốn cô bác đặc biệt lưu ý 4 nhóm sau đây.
Nhóm đầu tiên là người suy thận hoặc chức năng thận đã giảm.
Cô bác cứ hình dung thận của mình giống như một cái “màng lọc” trong cơ thể. Hằng ngày, khi mình ăn uống, bổ sung vi chất, cơ thể dùng phần cần thiết; phần dư thừa, trong đó có Magie, sẽ được thận lọc và đào thải ra ngoài qua nước tiểu.
Khi thận còn khỏe, cơ thể có khả năng điều chỉnh lượng Magie khá tốt. Nhưng khi thận yếu, cái “màng lọc” ấy không còn làm việc trơn tru như trước. Lúc này, nếu cô bác tự mua viên Magie liều cao về uống để trị mất ngủ, rồi lại đang uống thêm thuốc dạ dày, thuốc nhuận tràng hoặc các sản phẩm khác cũng có chứa Magie, thì lượng Magie dư có thể bị giữ lại trong máu.
Khi Magie trong máu tăng quá mức, cơ thể có thể mệt lả, bủn rủn tay chân, tụt huyết áp, thậm chí ảnh hưởng đến nhịp tim. Nhất là sau tuổi 50, chức năng thận của nhiều cô bác đã giảm dần theo tuổi, dù mình chưa thấy biểu hiện rõ.
Vì vậy, cô bác nào đã được bác sĩ chẩn đoán suy thận, thận yếu, độ lọc cầu thận giảm, hoặc đang phải theo dõi creatinin, eGFR, điện giải đồ, thì tuyệt đối không nên tự ý mua Magie về uống để ngủ ngon. Muốn bổ sung, mình nên hỏi bác sĩ trước, để xem có cần dùng không, dùng liều bao nhiêu, trong bao lâu và có cần theo dõi xét nghiệm gì không.
Nhóm thứ hai là người có nhịp tim chậm, block tim hoặc rối loạn dẫn truyền tim.
Dược sĩ nói điều này để cô bác hiểu đúng: không phải cứ có bệnh tim là tuyệt đối không được dùng Magie. Trong y khoa, có những trường hợp bác sĩ vẫn dùng Magie trong bệnh viện, nhưng đó là dùng có chỉ định, có theo dõi, có xét nghiệm, có máy móc giám sát.
Điều Dược sĩ muốn cảnh báo là: nếu cô bác có nhịp tim chậm có triệu chứng, từng ngất do tim, block tim, rối loạn dẫn truyền tim, đang đeo máy tạo nhịp hoặc có bệnh tim mạch phức tạp, thì không nên tự ý uống Magie liều cao để chữa mất ngủ.
Cô bác cứ tưởng tượng trái tim mình có một “hệ thống điện” rất tinh vi. Từng nhịp “thình thịch, thình thịch” đều do hệ thống điện tim điều khiển. Nếu hệ thống ấy đang chập chờn, lúc nhanh lúc chậm, đường truyền không ổn định, thì mình không nên tự ý thêm một vi chất có ảnh hưởng đến điện giải, dẫn truyền thần kinh cơ và nhịp tim mà không hỏi người có chuyên môn.
Nhất là nếu vừa có vấn đề tim, vừa có thận yếu, lại uống Magie liều cao kéo dài, thì nguy cơ chóng mặt, tụt huyết áp, yếu cơ, mệt lả, rối loạn nhịp có thể tăng lên. Cho nên, cô bác nào có bệnh tim như trên, khi đi tái khám nên mang theo lọ Magie mình đang dùng để hỏi bác sĩ: “Trường hợp của tôi có dùng được không? Có cần giảm liều hay đổi loại không?”
Nhóm thứ ba là người đang uống nhiều thuốc điều trị.
Đây là nhóm Dược sĩ gặp rất nhiều. Có cô bác sáng dậy uống thuốc huyết áp, thuốc tiểu đường, thuốc mỡ máu. Trưa uống thuốc xương khớp. Chiều uống thuốc dạ dày. Tối lại thêm canxi, sắt, kẽm, Magie, thuốc bổ não, thảo dược… Cuối cùng, để cho tiện, cô bác gom tất cả vào một nắm, “ực” một cái cho xong.
Nghe thì tiện, nhưng trong nhiều trường hợp, đó là sai lầm rất lớn.
Magie là khoáng chất có thể “bám” vào một số thuốc trong đường tiêu hóa, tạo thành phức hợp khó tan, làm thuốc hấp thu kém hơn. Khi thuốc hấp thu kém, hiệu quả điều trị có thể giảm.
Cô bác uống thuốc đều mà bệnh vẫn không ổn, đôi khi không phải vì thuốc không tốt, mà vì mình uống sai thời điểm.
Những nhóm cần đặc biệt chú ý gồm kháng sinh, nhất là một số kháng sinh nhóm tetracycline, quinolone; thuốc loãng xương như nhóm bisphosphonate; thuốc tuyến giáp như levothyroxine; các vi chất như canxi, sắt, kẽm; và cả thuốc huyết áp ở những cô bác dễ tụt huyết áp.
Với canxi, sắt, kẽm và Magie, cô bác không nên cho tất cả vào một nắm uống cùng lúc. Các khoáng chất này có thể cạnh tranh hấp thu, làm bụng cồn cào, buồn nôn, khó chịu, hoặc làm mình bổ sung mà không hiệu quả. Thường nên uống cách nhau khoảng 2 tiếng, tùy từng loại và từng bệnh nền.
Với thuốc tuyến giáp, kháng sinh hoặc thuốc loãng xương, thời gian cách có thể cần xa hơn. Vì vậy, cô bác đang uống thuốc điều trị hằng ngày mà muốn bổ sung Magie thì đừng đoán mò. “Sai một ly đi một dặm”, tốt nhất nên hỏi dược sĩ để sắp xếp giờ uống cho hợp lý.
Nhóm thứ tư là người bụng yếu, viêm đại tràng, ruột kích thích hoặc hay tiêu chảy.
Không phải Magie nào cũng giống Magie nào. Có dạng phù hợp hơn cho giấc ngủ, có dạng lại dễ kéo nước vào lòng ruột, làm mềm phân, tăng nhu động ruột. Vì vậy, một số dạng như Magie oxide hoặc citrate, nhất là khi dùng liều cao, có thể làm cô bác đau bụng, sôi bụng “ùng ục”, đi ngoài lỏng, tiêu chảy.
Với người táo bón, một số dạng Magie có thể được dùng để hỗ trợ nhuận tràng. Nhưng với cô bác bụng yếu, viêm đại tràng co thắt, hội chứng ruột kích thích, cứ ăn lạ một chút là đau bụng, đi ngoài, thì chọn nhầm dạng Magie có thể khiến đêm càng khó ngủ hơn.
Đáng lẽ uống để ngủ ngon, cuối cùng lại ôm bụng chạy ra chạy vào nhà vệ sinh, người mệt rũ, mất nước, mất điện giải, giấc ngủ càng chập chờn. Cho nên, bụng yếu thì càng phải chọn đúng dạng, bắt đầu liều thấp, và nên uống sau bữa ăn tối khoảng 30–60 phút nếu uống lúc bụng đói thấy khó chịu.
Cô bác thân mến, Magie chỉ là một phần hỗ trợ giấc ngủ. Nó không phải chiếc chìa khóa vạn năng mở được mọi cánh cửa mất ngủ.
Sau tuổi 50, muốn ngủ ngon hơn, cô bác cần nhìn giấc ngủ như một cái cây. Magie chỉ là một nhánh. Gốc rễ còn nằm ở lối sống, giờ đi ngủ, ánh sáng buổi tối, thói quen xem điện thoại, vận động ban ngày, ăn uống, tiểu đêm, đau nhức xương khớp, căng thẳng, lo âu, bệnh nền và cả các thuốc mình đang dùng.
Cây muốn xanh thì phải chăm từ gốc. Giấc ngủ muốn sâu cũng vậy, không thể chỉ trông chờ vào một viên uống.
Cô bác nào đang mất ngủ, đang bổ sung Magie hoặc muốn bổ sung Magie mà lại đang dùng thuốc huyết áp, tiểu đường, mỡ máu, dạ dày, tuyến giáp, thuốc tim mạch, thuốc loãng xương… thì có thể nhắn Zalo 0981.741.388 để dược sĩ tư vấn cụ thể hơn cho mình.
Ngoài ra, Dược sĩ Lan cũng đã tạo một cuốn “Cẩm Nang Giấc Ngủ” giúp cô bác sau tuổi 50 hiểu cách ăn uống, tập luyện, vệ sinh giấc ngủ và thay đổi thói quen để có một giấc ngủ trọn vẹn hơn.
Cô bác nào muốn nhận thì có thể vào đây để tải về miễn phí ạ: https://www.duocsilan.vn/matngu/?utm_source=blog
Vì sự thay đổi trong sức khỏe của cô bác,
~duocsilan
