Mỡ Lợn Có Tốt Cho Sức Khoẻ Không? Chuyện Gì Xảy Ra Khi Ăn Mỡ Lợn Mỗi Ngày?

Mỡ lợn có tốt cho sức khỏe không, và chuyện gì có thể xảy ra nếu cô bác ăn mỡ lợn mỗi ngày? Trong bài viết này, Dược sĩ Lan sẽ cùng cô bác tìm hiểu thành phần của mỡ lợn, ảnh hưởng đối với sức khỏe, những người cần hạn chế và cách sử dụng phù hợp trong bữa ăn hằng ngày.

Cô bác còn nhớ hũ mỡ lợn trắng tinh và miếng tóp mỡ thơm phức ở chạn bếp nhà mình ngày xưa không ạ?

Con biết ký ức tuổi thơ của nhiều cô bác trong chúng ta gắn liền với thời kỳ ngày xưa với nhiều khó khăn, thiếu thốn. Bà và bố mẹ con cũng kể rằng, ngày xưa thỉnh thoảng mới được ăn một bữa thịt chứ không phải ngày nào mâm cơm cũng có thịt như bây giờ.

Mà ngày đó nếu ai mà mua được một miếng thịt ba chỉ có mỡ dày cả gang tay là rất quý. Mỗi lần mua về việc đầu tiên là lọc riêng phần mỡ ra, thái hạt lựu rồi cho vào cái chảo gang to để rán cho ra mỡ nước. Cái mùi tóp mỡ nó thơm lừng khắp cả xóm.

Bản thân con, dẫu không phải trải qua những năm tháng đói kém cùng cực, nhưng trong góc ký ức tuổi thơ thì vẫn nguyên vẹn hình ảnh hũ mỡ lợn đặt trong bếp nhà mình. Con nhớ hồi nhỏ, nhà lúc nào cũng có một hũ mỡ trắng đựng trong cái cặp lồng bằng nhôm, và đặc biệt trong đó lúc nào cũng có cả những miếng tóp mỡ mẹ không bỏ riêng ra mà để lẫn vào đấy.

Mỗi khi đi học về, bụng đói cồn cào con hay lon ton chạy xuống bếp, múc một thìa canh mỡ đầy ụ lẫn cả tóp mỡ cho vào chảo đun nóng lên, thả thêm ít hành lá cắt nhỏ, thêm thìa nước mắm cốt đậm đà, rồi cứ thế chan lên bát cơm nguội ăn ngon lành.

Món ăn nghèo khó ngày ấy chỉ có thế thôi, vậy mà chẳng hiểu sao lúc đó ăn vào con lại thấy nó thơm ngon lạ thường và tới tận bây giờ vẫn còn nhớ mãi.

Sở dĩ hôm nay con làm buổi chia sẻ này là vì mấy tuần vừa rồi con nhận được rất nhiều câu hỏi về vấn đề ăn mỡ hay ăn dầu . Có cô đặt ra câu hỏi là:

“ds oi me chong toi 78 tuoi ca doi an mo lon ma van khoe manh, con toi thi lai bat kieng. rot cuoc ai dung”

Và đây cũng chính là chỗ con muốn cô bác để ý nhất hôm nay: cùng một hũ mỡ lợn đó, với người này nó là thứ lành, với người kia nó là thứ phải kiêng. Và cả hai đều đúng.

Nghe vô lý đúng không ạ? Nhưng không hề vô lý đâu cô bác. Đọc hết bài chia sẻ hôm nay, cô bác sẽ hiểu vì sao và quan trọng hơn, cô bác sẽ biết mình đang đứng ở phía nào.

Con nói trước cho cô bác yên tâm: hôm nay con không bênh mỡ lợn, cũng không kết tội mỡ lợn. Con chỉ làm một việc đó là phân tích về cái hũ mỡ lợn đó ra sao để cô bác hiểu và có cái nhìn sâu hơn về nó. Rồi cô bác tự quyết định nên thêm vào chế độ ăn của mình ra sao nhé.

PHẦN 1: TẠI SAO MỠ LỢN THÊM VÀO MÓN ĂN LẠI LÀM MÓN ĂN NGON HƠN

Cô bác cứ để ý mà xem. Bây giờ ra siêu thị, cả một kệ dài bày bao nhiêu loại dầu ăn, chai nào cũng đẹp, cũng quảng cáo hay. Vậy mà có những món nếu không cho thêm tý mỡ lợn thì mất hẳn cái vị ngon đặc trưng của nó.

Ví dụ như: Đĩa rau muống xào tỏi. Bát bánh đúc chan mỡ hành. Miếng bánh chưng rán. Cái bánh nướng truyền thống…
Chuyện này không phải cảm tính, không phải tại mình hoài niệm đâu ạ. Nó có cơ sở hẳn hoi. Con xin nói với cô bác lý do thực sự nằm phía sau.

• Thứ nhất: Mỡ giúp nhiệt độ tăng cao và trải đều

Cô bác cứ để ý xem: Nồi nước luộc của mình sôi sùng sục thì nhiệt độ cũng chỉ dừng lại đúng ở 100 độ C, không bao giờ cao hơn được nữa. Mà ở 100 độ thì cái mùi thơm vàng ruộm kia không bao giờ xuất hiện. Đó là lý do vì sao các món luộc, món hấp thì rất thanh đạm, lành mạnh thật đấy, nhưng lại chẳng bao giờ có cái mùi thơm nức mũi.

Còn khi cô bác cho chảo mỡ lên bếp, nhiệt độ sẽ nhanh chóng vọt lên 160, 170, thậm chí 180 độ C. Chính ở cái ngưỡng nhiệt độ cao ấy, trong bếp sẽ xảy ra một hiện tượng kỳ diệu mà các nhà khoa học gọi là phản ứng Maillard – lấy theo tên của nhà hóa học người Pháp đã phát hiện ra nó).

Đây chính là phản ứng giữa chất đạm và đường trong thực phẩm khi gặp lửa nóng — nó tạo ra màu vàng ruộm đẹp mắt cho miếng thịt rán, lớp vỏ giòn tan của ổ bánh mì, hay cái mùi thơm nức của hạt cà phê rang.

Nói tóm lại: Bản thân mỡ không trực tiếp tạo ra mùi thơm, nhưng không có mỡ để đẩy nhiệt lên cao thì cái mùi thơm ấy vĩnh viễn không bao giờ sinh ra được!

• Thứ hai: Bản thân mỡ lợn mang một “hương vị riêng” mà dầu không có

Và đây chính là điểm mấu chốt khiến mỡ lợn khác hoàn toàn với dầu thực vật.

Cái mùi béo ngậy, đậm đà, quen thuộc đến mức chỉ cần ngửi thấy là nhớ ngay đến mâm cơm gia đình ngày xưa — đó là mùi độc quyền của mỡ động vật. Dầu thực vật cũng thơm, nhưng là thơm theo kiểu nhẹ nhàng, thanh thanh, chứ không bao giờ cho ra được cái vị đậm đà, quyến rũ đặc trưng của mỡ lợn.

• Thứ ba: Mỡ chính là chiếc “xe tải” chở hương đi khắp nơi

Cô bác có biết vì sao có những chất tạo mùi chỉ tan được trong dầu mỡ chứ tuyệt đối không bao giờ tan trong nước không ạ?

Nói một cách nôm na cho dễ hiểu thì: Mỡ chính là cái xe chở mùi! Nó gom nhặt các phân tử hương thơm, chở chúng đi khắp đĩa thức ăn, rồi khi chúng ta đưa vào miệng thưởng thức, mỡ còn giúp giữ lại lớp mùi bám trên lưỡi lâu hơn hẳn.

Thế nên, cùng một nồi canh rau bình thường, cô bác chỉ cần thả thêm một thìa mỡ hành béo ngậy vào là cả bát canh bỗng dưng “dậy mùi” thơm phức. Lý do là vì mỡ đã kéo được những tinh túy và mùi thơm đang ẩn trốn bên trong nguyên liệu ra ngoài đấy ạ!

Ngày xưa, ông bà cha mẹ chúng ta làm gì có ai phải đọc qua sách vở hay học một chữ hóa học nào đâu. Thế nhưng chỉ cần đứng ngửi cái mùi mỡ đang phi reo vui trong chảo là các cụ đã phân biệt được ngay đâu là mỡ phần, đâu là mỡ chài. Các cụ chẳng cần công thức sách vở gì cả, bởi vì chính cái bếp lửa ấm áp hằng ngày đã dạy cho các cụ tất cả những điều đó rồi!

• Thứ 4: Mỡ đông lại ở nhiệt độ thường và chính chỗ đó làm nên độ giòn, ngon cho món ăn.

Cô bác có để ý không ạ: hũ mỡ để nguội thì đông trắng lại thành thể rắn, còn chai dầu thì để mãi vẫn lỏng. Chính cái tính chất tưởng như vặt vãnh đó lại là lý do món chiên rán bằng mỡ có được lớp vỏ khô ráo, giòn rụm, và bánh nướng làm bằng mỡ thì bở xốp theo cái kiểu mà dùng dầu lỏng rất khó đạt.

Vì sao mỡ đông mà dầu lỏng ạ? Con giải thích thật đơn giản thế này.

Chất béo nào cũng là một chuỗi carbon nối đuôi nhau như một sợi dây xích.

Chất béo bão hoà — tức chất béo no — thì sợi dây ấy thẳng đuột. Mà thẳng thì xếp sát vào nhau được, giống như cô bác xếp một bó đũa mới vào ống đũa, xếp khít vào nhau nên nó đông cứng lại.

Còn chất béo không bão hoà thì trên sợi dây có những chỗ gấp khúc, không tài nào xếp sát được — như cô bác cố xếp một bó đũa đã cong queo vậy — nên nó cứ lỏng.

Chỉ khác nhau đúng ở mấy chỗ gấp khúc ấy thôi ạ, mà ra hai số phận khác hẳn nhau là đông lại hay cứ lỏng thôi.

• Đặc Biệt: Mỡ Lợn Cũng Bền Với Nhiệt Và Lâu Ôi Hơn

Bây giờ, chúng ta sẽ đến với một ưu điểm nữa mà người ta hay ca ngợi mỡ lợn: Mỡ lợn rất bền nhiệt và để được lâu không sợ ôi thiu.

Nhưng để nói cho đúng bản chất khoa học và không bị nhầm lẫn, con phải đính chính ngay một ý thế này: Nhiều người hay bảo nhau rằng “mỡ lợn tốt để chiên vì điểm bốc khói cao hơn dầu”. Nghe thì có vẻ xuôi tai, nhưng thực ra… chưa hoàn toàn chính xác đâu ạ!

Cô bác nghe con phân tích những con số thực tế nhé:

• Điểm bốc khói của mỡ lợn (tức là ngưỡng nhiệt độ mà mỡ bắt đầu bốc khói và phân hủy) chỉ nằm ở khoảng 185 đến 190 độ C thôi.
• Trong khi đó, các loại dầu thực vật tinh luyện mà chúng ta hay mua ngoài siêu thị — như dầu đậu nành, dầu hướng dương, dầu cải — lại có điểm bốc khói cao hơn, thường từ 200, 220, thậm chí tới 230 độ C.

Tức là nếu chỉ tính riêng cái “độ chịu nhiệt” để không bị bốc khói, thì mỡ lợn thực ra… thua dầu tinh luyện!

Vậy ưu thế thật sự giúp mỡ lợn đứng vững trong gian bếp nằm ở đâu? Thưa cô bác, câu trả lời nằm ở ĐỘ BỀN VỚI OXY HÓA (tính ổn định nhiệt), chứ không phải điểm bốc khói.

Trong khoa học thực phẩm, điểm bốc khói và độ bền nhiệt là hai khái niệm hoàn toàn khác nhau:

• Điểm bốc khói : Là mức nhiệt độ mà tại đó dầu bắt đầu sinh ra khói thấy rõ và bắt đầu phân hủy.
• Độ bền nhiệt (Độ ổn định oxy hóa): Là khả năng kháng lại sự oxy hóa và phân hủy hóa học của chất béo khi bị đun nóng theo thời gian, ngay cả khi chưa đạt đến điểm bốc khói.

Cô bác còn nhớ cái hình ảnh “chỗ gấp khúc” trên sợi dây xích carbon mà con vừa giải thích ở phần trước không ạ? Sự khác biệt nằm ở đây:

· Các loại dầu thực vật tinh luyện: Tuy chịu nhiệt cao và có điểm bốc khói lớn, nhưng lại chứa nhiều chất béo không bão hòa đa — tức là trong cấu trúc chứa rất nhiều “chỗ gấp khúc” (nối đôi). Nhờ có nhiều chỗ gấp khúc ấy mà dầu mới mềm mại, lỏng lẻo và lành tính khi ăn nguội. Nhưng cũng chính vì thế mà khi gặp nhiệt độ cao kéo dài hoặc bị tái sử dụng nhiều lần, những chỗ gấp khúc ấy cực kỳ dễ bị bẻ gãy, phóng thích ra các chất oxy hóa gây hại.

· Còn mỡ lợn: Tuy điểm bốc khói thấp hơn dầu tinh luyện một chút, nhưng mỡ lợn lại chứa hàm lượng chất béo bão hòa cao hơn (khoảng 40%) và có cấu trúc ít “chỗ gấp khúc” hơn. Các phân tử của mỡ lợn xếp chặt chẽ và vững chãi hơn rất nhiều. Nhờ vậy, khi đun nấu trên bếp trong giới hạn nhiệt độ phù hợp, mỡ lợn ít bị phân hủy thành các chất oxy hóa độc hại hơn so với các loại dầu chứa quá nhiều nối đôi.

Và cũng chính vì ít chỗ gấp khúc, cấu trúc bền chặt ấy mà mỡ lợn ôi thiu chậm hơn rất nhiều. Đó là lý do vì sao ngày xưa nhà mình không có tủ lạnh, nhưng cái hũ mỡ lợn để trong chạn bếp ròng rã cả tháng trời vẫn thơm ngon bình thường — trong khi một chai dầu thực vật nếu mở nắp để ở ngoài lâu ngày thì rất dễ bị xuống mùi, khét lẹt. Các cụ ngày xưa không cần đọc sách hóa học, nhưng qua thực tế cái bếp, các cụ đã nắm bắt hoàn toàn chính xác đặc tính này!

Nhưng con phải nói thêm một vế quan trọng để cô bác không bị chủ quan: Mỡ lợn chỉ là chậm ôi chứ không phải là không bao giờ ôi. Nhất là mỡ nhà tự rán thủ công, hoàn toàn không có chất bảo quản công nghiệp. Nếu cô bác để hũ mỡ ngay cạnh bếp nóng, để nơi có ánh nắng mặt trời chiếu trực tiếp vào, hoặc lúc lọc mỡ lại để sót lại nhiều cặn vụn thịt lợn thì mỡ vẫn sẽ bị ôi khét, biến chất như thường đấy ạ!

Lát nữa đến phần cuối bài chia sẻ, con sẽ bật mí cho cô bác bí quyết cách rán mỡ thế nào và cất giữ ra sao để hũ mỡ để cả năm vẫn trắng tinh, thơm phức mà không lo bị hỏng nhé!

PHẦN 2: TRONG HŨ MỠ LỢN THẬT SỰ CÓ GÌ? CÓ TỐT CHO SỨC KHOẺ KHÔNG?

Bây giờ mình múc một thìa mỡ lợn lên, soi nó dưới góc nhìn của dinh dưỡng học hiện đại, chứ không nghe đồn một chiều nữa nhé cô bác.

2.1 Thành phần và con số làm nhiều người bất ngờ

Cô bác vẫn nghe người ta nói “mỡ lợn là chất béo bão hòa”, nghe như thể cả hũ mỡ chỉ toàn là chất béo bão hòa vậy. Nhưng thực tế không phải vậy đâu ạ.

Theo dữ liệu của Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA) — đây là kho dữ liệu thành phần thực phẩm mà cả thế giới dùng làm chuẩn — thì trong 100 gam mỡ lợn có:

Đầu tiên là chất béo bão hòa với lượng khoảng 39 gam, tức là loại chất béo hay bị mang tiếng lâu nay, tính ra là có chưa tới 4 phần 10 trong tổng số.

Thứ hai, thành phần chiếm lượng nhiều nhất trong mỡ lợn lại là chất béo không bão hòa đơn với khoảng 45 gam. Đây là điểm rất đáng chú ý vì chủ yếu nó là acid oleic – một loại axit béo không bão hòa đơn thuộc nhóm omega-9.

Thứ ba là chất béo không bão hòa đa với khoảng 11 gam, trong đó chủ yếu là acid linoleic hay còn gọi là omega-6. Đây là loại thiết yếu, cơ thể mình không tự tạo ra được, bắt buộc phải lấy từ thức ăn.

Cuối cùng là cholesterol với khoảng 95 miligam, nghĩa là mỡ lợn có cholesterol chứ không phải là không có.

Bây giờ, cô bác hãy nhìn kỹ lại thành phần nhiều nhất trong mỡ lợn giúp con nhé: không phải chất béo bão hòa, mà lại là acid oleic. Mà acid oleic chính là loại chất béo chiếm tới khoảng 73% trong dầu ô liu — thứ dầu ăn mà cả thế giới đang ca ngợi là lành mạnh và tốt cho tim mạch.

Nghe tới đây chắc nhiều cô bác muốn vỗ đùi: “Đấy, thế là mỡ lợn ngang dầu ô liu chứ gì!”
Xin cô bác khoan đã ạ. Con phải nói rõ chỗ này ạ.

Giống nhau ở đúng một thành phần đó thôi. Còn khác nhau ở chỗ: dầu ô liu chỉ có khoảng 14% chất béo bão hoà, còn mỡ lợn thì lại khoảng 39% — tức là gấp gần ba lần. Ngoài ra dầu ô liu nguyên chất còn có những chất chống oxy hoá tự nhiên mà mỡ lợn không có.

Nói cho thật công bằng thì thế này: về thành phần chất béo, mỡ lợn nằm ở khoảng giữa — giữa dầu ô liu và bơ động vật. Nó không phải là độc hại để bị mang tiếng xấu suốt mấy chục năm qua nếu cô bác biết cách dùng đúng.

2.2 Hai điều mỡ lợn làm được mà nhiều người không để ý

• Điều thứ nhất — nó là chiếc xe chở vitamin A, D, E, K.

4 vitamin này có một đặc điểm chung: chúng chỉ tan trong dầu mỡ, không tan trong nước. Nghĩa là bữa ăn mà không có chút chất béo nào thì cơ thể hấp thu chúng kém đi rõ rệt.

Cho nên cô bác nào luộc cả đĩa rau xanh mướt, ăn cho lành, mà lại kiêng dầu mỡ tuyệt đối — thì vô tình phí mất một phần giá trị của chính đĩa rau ấy. Thêm một chút mỡ hoặc một chút dầu vào là giúp đĩa rau phát huy hết công dụng của nó, mình hấp thu được trọn vẹn các vitamin tan trong dầu ở rau củ hơn.

• Điều thứ hai — nó là nguồn năng lượng đậm đặc:

Vì sao ông bà ta ngày xưa lại thèm mỡ, quý mỡ đến thế? Câu trả lời nằm ở năng lượng của nó.

Về mặt dinh dưỡng, cứ 1 gam chất béo cung cấp tới 9 kcal. Con số này cao hơn gấp đôi so với tinh bột và đạm — vốn chỉ cung cấp khoảng 4 kcal cho mỗi gam. Chất béo giống như một “kho chứa pin dung lượng lớn” vậy.

Chính vì cung cấp nguồn năng lượng khổng lồ như vậy nên thời kỳ còn đói kém, lao động chân tay vất vả, mỡ lợn được coi là thứ báu vật cứu đói, giúp giữ ấm cơ thể trong những ngày mùa đông cắt da cắt thịt, đi cày cả ngày không bị mệt lả.

Nói cách khác, cảm giác thèm mỡ của ông bà ta ngày xưa là một bản năng sinh tồn hoàn toàn đúng đắn của cơ thể con người trước thiên nhiên khắc nghiệt.

Và đây cũng là bài học sâu sắc nhất mà Dược sĩ Lan muốn nhắn gửi cô bác: Cái sai không nằm ở miếng mỡ lợn — mà nó nằm ở chỗ hoàn cảnh sống của chúng ta đã thay đổi hoàn toàn, nhưng cái “cảm giác thèm” thuở cha ông thì vẫn còn nguyên vẹn trong cơ thể!

Ngày xưa, các cụ ăn mỡ đậm đặc vì phải ra đồng vác cuốc từ sáng đến tối, tốn bao nhiêu là calo. Còn bây giờ, chúng ta ngồi văn phòng, đi xe máy, ít vận động, nhưng hễ cứ thấy món gì béo ngậy, thơm phức là cơ thể vẫn thèm thuồng như thời ông cha còn đói rét. Sự chênh lệch giữa cái miệng thèm và cơ thể ít vận động ấy mới chính là thủ phạm khiến chúng ta dễ sinh bệnh tật, chứ tự bản thân giọt mỡ lợn không hề có tội tình gì, cô bác nhé!

2.3 Nghe đến đây chắc nhiều cô bác sẽ tự hỏi: “Thế rốt cuộc khoa học hiện đại đang đứng về phe nào?” Nên ăn mỡ lợn hay nên hạn chế?

Con xin chia sẻ thật lòng thế này: Y học hiện đại thực ra có hai luồng quan điểm lớn, và con sẽ giải thích cho cô bác nghe thật dễ hiểu, chuẩn xác từng chi tiết nhé ạ:

• Phe thứ nhất: Vẫn khuyên chúng ta nên hạn chế mỡ lợn (Chất béo bão hòa)

Chất béo bão hòa — chính là cái phần khoảng 39% nằm trong hũ mỡ lợn mà con vừa nhắc tới — ở phần lớn mọi người, khi nạp vào nhiều có thể làm tăng LDL-cholesterol. Đây chính là cái mà cô bác vẫn quen gọi là “mỡ máu xấu” đấy ạ. Điều này đã được ngành y tế chứng minh qua rất nhiều thập kỷ, không còn gì phải bàn cãi nữa.

Mỡ lợn không phải là thực phẩm duy nhất cô bác cần chú ý khi LDL-cholesterol tăng cao. Trong bữa ăn hằng ngày còn có nhiều món quen thuộc khác chứa nhiều chất béo bão hòa hoặc chất béo không có lợi cho tim mạch. Cô bác có thể đọc thêm bài [Cholesterol Cao Kiêng Gì? 5 Nhóm Thực Phẩm Quen Thuộc Làm Tăng Cholesterol Cần Tránh] để biết những nhóm thực phẩm nên hạn chế.

https://duocsilan.com/cholesterol-cao-kieng-gi/

Chính vì thế nên các tổ chức y tế lớn nhất trên thế giới đến nay vẫn giữ nguyên những lời khuyên rất rõ ràng:

• Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) năm 2023 khuyến cáo: Chất béo bão hòa chỉ nên chiếm dưới 10% tổng năng lượng ăn vào mỗi ngày thôi.
• Tổ chức Cochrane (cốc-rần ) năm 2020 — đây là một tổ chức cực kỳ uy tín chuyên đi “gom” tất cả các nghiên cứu trên toàn thế giới về một vấn đề rồi phân tích đánh giá lại từ đầu — đã công bố: Những người giảm được chất béo bão hòa trong bữa ăn thì dẫn đến giảm 17% nguy cơ mắc bệnh tim mạch (bao gồm bệnh tim và đột quỵ).

Và có một “mẹo” cực kỳ quan trọng mà các nhà khoa học đã tìm ra: Việc giảm chất béo bão hòa chỉ mang lại hiệu quả bảo vệ tim mạch tốt nhất khi cô bác THAY THẾ nó bằng chất béo không bão hòa (tức là chất béo tốt từ dầu thực vật lành mạnh hoặc từ cá), chứ tuyệt đối không phải là cắt béo đi rồi lại ăn bù thật nhiều cơm trắng, bánh kẹo hay miến tinh bột nhé ạ!

• Phe thứ hai: Đứng ra “bênh vực” và giải oan cho mỡ lợn

Mấy chục năm gần đây lại xuất hiện một số nghiên cứu lớn khiến người ta phải suy nghĩ lại:

• Thứ nhất là nghiên cứu năm 2010 của nhóm Siri-Tarino: Họ đã tổng hợp kết quả của 21 nghiên cứu, với tổng cộng 347.747 người tham gia. Kết quả cho thấy: nhóm ăn nhiều chất béo bão hòa hơn không có nguy cơ mắc bệnh tim mạch hoặc đột quỵ cao hơn rõ rệt so với nhóm ăn ít hơn.

Nói một cách dễ hiểu, nghiên cứu này chưa tìm thấy bằng chứng đủ rõ để kết luận cứ ăn nhiều chất béo bão hòa là chắc chắn mắc bệnh tim mạch.

• Thứ hai là nghiên cứu PURE nổi tiếng năm 2017 (đăng trên tạp chí y khoa danh giá The Lancet): Các nhà khoa học đã theo dõi 135.335 người tại 18 quốc gia thuộc 5 châu lục, trong khoảng 7,4 năm.

Nghiên cứu này lại chỉ ra một bất ngờ lớn: Nhóm người ăn quá nhiều chất bột đường (tinh bột) mới là nhóm có tỷ lệ tử vong cao hơn, trong khi tổng lượng chất béo nạp vào lại không thấy gây hại như người ta vẫn sợ.

Nghe đến đây, chắc nhiều cô bác thấy mừng thầm trong bụng: “À, vậy là mỡ lợn được giải oan rồi! Từ nay mình cứ ăn thoải mái thôi!”.

Nhưng thưa cô bác, các nhà khoa học cẩn thận lắm, họ dặn chúng ta không thể vội vàng kết luận như vậy được.

Vì sao ạ? Vì mấy nghiên cứu kể trên chỉ là nghiên cứu quan sát — tức là các bác sĩ đi theo dõi thói quen ăn uống của người ta rồi ghi chép lại nên chưa đủ bằng chứng đanh thép để đánh giá chính xác được.

• Vậy tóm lại, chúng ta nên nghe theo bên nào và ứng dụng ra sao?

Cách hiểu đúng đắn và khôn ngoan nhất để bảo vệ sức khỏe cho cả nhà là thế này:

· Không phải là: “Mỡ lợn hoàn toàn có hại, phải cạch mặt kiêng tuyệt đối.”

· Nhưng cũng không phải là: “Mỡ lợn đã được giải oan, từ nay muốn ăn bao nhiêu, chiên ngập mỡ bao nhiêu cũng được.”

Cách hợp lý nhất là cô bác không cần phải sợ hãi hay kiêng khem khổ sở, nhưng chỉ nên dùng mỡ lợn với lượng vừa phải trong gian bếp.

Đặc biệt, đừng dùng mỡ lợn làm nguồn chất béo duy nhất trong nhà, mà hãy ăn cân đối, linh hoạt đổi mới: khi thì dùng chút mỡ lợn để chiên rán, khi lại dùng dầu thực vật để xào nhanh và đừng quên bổ sung chất béo tốt từ cá, các loại hạt và quả bơ nữa các cô bác nhé.

PHẦN 3: CHUYỆN GÌ XẢY RA KHI ĂN MỠ LỢN MỖI NGÀY?

Đây chính là câu hỏi lớn nhất nằm ngay trên tiêu đề buổi chia sẻ hôm nay. Để cô bác dễ hình dung và tự soi xem mình đang giống ai, con xin phép đặt lên bàn cân câu chuyện của hai người — hai bác cùng có thói quen ăn mỡ lợn mỗi ngày nhưng theo hai lối hoàn toàn trái ngược nhau:

· Bác A: Mỗi ngày dùng đúng một thìa canh mỡ lợn — để xào đĩa rau, hoặc phi thơm hành tỏi cho nồi canh. Bữa cơm hằng ngày rất cân đối: có đủ rau xanh, cá tươi, đậu phụ, thịt nạc, và tuyệt đối không bao giờ dùng lại dầu mỡ cũ đã chiên đi chiên lại.

· Bác B: Coi mỡ lợn là “chân ái” của cuộc đời. Sáng mỡ, trưa mỡ, tối mỡ, món gì cũng phải ngập mỡ mới thấy ngon miệng. Đặc biệt, chảo mỡ chiên cá xong là bác chắt lại cẩn thận để… mai chiên tiếp.

Hai bác cùng ăn mỡ lợn mỗi ngày đấy ạ. Bây giờ chúng ta xem chuyện gì sẽ xảy ra qua từng mốc thời gian nhé!

• Sau 1 đến 2 tuần đầu tiên

Về mặt vị giác và cảm giác no bụng, cả hai bác đều công nhận chung một điểm: Món ăn thơm hơn hẳn, giòn ngon hơn, và no lâu hơn — vì chất béo làm dạ dày tiêu hóa chậm lại, không bị đói cồn cào giữa buổi. Chỗ này con xin công nhận thẳng thắn: Đây là điểm mà mỡ lợn thắng tuyệt đối, ăn rất đưa miệng!

Tuy nhiên, chỉ sau một thời gian ngắn, thái cực bắt đầu tách ra rất rõ do cách ăn khác nhau:

– Bác A (ăn điều độ một thìa) thì bụng dạ vẫn êm ru, nhẹ nhàng, không có vấn đề gì.

– Còn bác B (ăn ngập mỡ cả ngày) thì bắt đầu phải trả giá: Bụng lúc nào cũng đầy trướng, ậm ạch nặng nề sau bữa tối, có hôm vừa nằm xuống là thấy chua lòm ở cổ, ợ chua trào ngược lên — vì lượng mỡ quá lớn khiến dạ dày bị quá tải, thức ăn cứ nằm lại mãi không chịu tiêu.

Và cô bác ơi, có một nhóm người mà chỉ cần vài bữa ăn ngập mỡ là có thể ra chuyện ngay trong đêm: Đó là những cô bác đang có sẵn sỏi mật.

Cô bác hình dung thế này: túi mật giống như cái bình chứa mật, ăn bữa nhiều dầu mỡ thì nó phải co bóp mạnh để tống mật xuống ruột giúp tiêu hoá chất béo.

Với người đang có sỏi nằm trong đó, cú co bóp mạnh ấy có thể đẩy viên sỏi vào chỗ hiểm và kích hoạt cơn đau quặn mật — đau dữ dội vùng hạ sườn phải, lan ra sau lưng và lên vai phải, có khi kèm nôn.

• Sau 1 đến 3 tháng – Bác A: Cân nặng giữ nguyên, đi xét nghiệm máu thấy mỡ máu vẫn ổn định như cũ. Không có chuyện gì xảy ra cả. – Bác B: Bắt đầu lên cân thấy rõ, vòng bụng to ra, và đi xét nghiệm thì thấy chỉ số LDL-cholesterol (mỡ máu xấu) đã nhích lên.

Tới đây có hai điều rất thực tế con muốn cô bác nhớ giúp con.

• Điều thứ nhất — phần lớn cholesterol trong người mình là do chính cơ thể tự sản xuất ra, chứ không phải do ăn vào. Gan và các mô tự tổng hợp khoảng 75-80% cholesterol, phần đến từ thức ăn chỉ là phần nhỏ khoảng 20-25% thôi.

Cho nên cắt sạch mỡ lợn cũng không làm cholesterol về không được đâu ạ.

Nhưng xin cô bác đừng hiểu ngược câu đó thành “vậy ăn gì cũng chẳng ảnh hưởng”. Vì đây mới là chỗ tinh tế nhất: thứ đẩy mỡ xấu LDL lên mạnh không phải là cholesterol có trong thức ăn, mà chính là chất béo bão hoà trong thức ăn.

Ăn nhiều chất béo bão hoà thì gan giảm việc dọn LDL ra khỏi máu và LDL trong máu vì thế mà cứ cao lên.

Nói ngắn gọn cho cô bác dễ nhớ: không phải cứ ăn mỡ là mỡ chảy thẳng vào máu mà là ăn nhiều chất béo bão hoà thì cái đội dọn dẹp trong gan làm việc chậm lại.

• Điều thứ hai — bữa ăn tác động lên mỡ máu khá nhanh. Đổi cách ăn thì sau khoảng 4 đến 6 tuần là chỉ số đã phản ánh lại rồi.

Cho nên nếu cô bác quyết định đổi cách ăn từ hôm nay, thì hãy đi xét nghiệm lại sau 6 đến 12 tuần. Đừng đổi hôm nay rồi tuần sau đã đi thử máu — chưa kịp đâu ạ. Mà cũng đừng đổi rồi ba năm sau mới thử.

• Sau 6 tháng đến 1 năm – Bác A: Hoàn toàn khỏe mạnh, bình thường. Một thìa canh mỡ lợn mỗi ngày nằm trong một bữa ăn cân đối, hài hòa thì không thể làm hỏng cơ thể của một người khỏe mạnh. – Bác B: Tới lúc này thì thường đã ôm trọn “bộ ba không mấy vui vẻ” — thừa cân, rối loạn mỡ máu, và gan nhiễm mỡ độ 1 hoặc độ 2.

Ở chỗ gan nhiễm mỡ này thì cô bác cần hiểu đúng: Thủ phạm chính gây ra gan nhiễm mỡ không phải riêng một mình mỡ lợn, mà là tổng năng lượng ăn vào vượt quá mức cơ thể tiêu hao — cộng thêm việc lạm dụng rượu bia, nước ngọt, bánh kẹo ngọt nữa.

Bác B bị gan nhiễm mỡ là vì ăn uống dư thừa năng lượng chung, chứ không phải chỉ vì bác chọn mỡ thay vì chọn dầu.

Và đây chính là điểm đáng sợ nhất của cả giai đoạn này mà con xin cô bác hãy nghe cho thật kỹ: Nó hoàn toàn KHÔNG Đau!

– Mỡ máu cao không gây đau đầu.
– Gan nhiễm mỡ độ 1, độ 2 không gây quặn bụng.
– Xơ vữa động mạch âm thầm tiến triển trong lòng mạch cũng chẳng kêu lên một tiếng nào cả.

Bác B vẫn thấy mình ăn ngon, ngủ khỏe, đi lại phơi phới — nên bác nhất quyết không tin là mình đang có bệnh. Ai nhắc nhở, bác lại gạt đi bảo: “Tôi khỏe thế này, làm sao mà có bệnh được!”.

Nó cứ lặng lẽ như thế, rồi chỉ lên tiếng đúng một lần duy nhất trong đời — và cái lần lên tiếng ấy thường là một cơn nhồi máu cơ tim cấp, hoặc một trận đột quỵ bất
ngờ!

• Cơ chế thực sự của xơ vữa động mạch (Đừng hiểu lầm!)

Để cô bác hiểu đúng bản chất và không phải sợ sệt sai chỗ, con xin nói rõ về cơ chế hình thành mảng xơ vữa thế này:

Nhiều cô bác hay hình dung mảng xơ vữa giống như giọt mỡ từ miệng chúng ta trôi thẳng xuống rồi dính bết lại bám vào thành mạch y như mỡ đọng trong ống cống nhà bếp. Không có chuyện đó đâu ạ!

Sự thật diễn ra bên trong cơ thể là thế này:

– Những hạt mỡ xấu (LDL) phải len lỏi chui qua được lớp nội mạc — chính là lớp áo lụa mỏng lót ở trong cùng của thành mạch máu.

– Khi chui vào rồi, chúng bị oxy hóa ngay tại chỗ đó. Cơ thể thấy có “vật lạ” liền hỏa tốc điều động các tế bào bạch cầu đến để dọn dẹp.

– Bạch cầu ăn no mỡ thì phình to ra, biến thành cái gọi là tế bào bọt, cứ tích tụ, bồi đắp dần qua năm tháng thành mảng xơ vữa cứng nhắc.

Đó là một quá trình viêm kéo dài ròng rã suốt hàng chục năm trời, chứ không phải ngày một ngày hai.

Hiểu đúng chỗ này rồi thì cô bác sẽ thôi không còn phải sợ hãi vô cớ một bữa cỗ , mà biết sợ đúng cái đáng sợ: Cái nếp ăn quá nhiều dầu mỡ kéo dài ròng rã hai mươi năm!

Một bữa cỗ có đĩa thịt đông, có bát canh măng nổi váng mỡ — không làm chúng ta bệnh ngay. Nhưng hai mươi năm liền, ngày nào cũng ăn ngập mỡ, lười vận động thì lại là câu chuyện hoàn toàn khác hẳn!

PHẦN 4: ĂN MỠ LỢN THẾ NÀO MỚI ĐÚNG?

Tới đây thì câu trả lời đã rõ rồi ạ. Để không cực đoan, không phải kiêng khem khổ sở, nhưng cũng không tự hại mình — cô bác áp dụng giúp con 4 quy tắc sau đây.

4.1 Quy tắc 1 — Phân loại theo NGƯỜI (nhìn tờ xét nghiệm, đừng nhìn cái cân)

• Nhóm A — người khoẻ mạnh, cân nặng bình thường, mỡ máu bình thường, không bệnh nền:

Dùng mỡ lợn được, trong giới hạn điều độ mỗi ngày ví dụ mỗi ngày 1 thìa vẫn được. Không phải kiêng tuyệt đối nhưng cũng đừng ăn quá nhiều.

• Nhóm B — phải hạn chế mỡ lợn một cách rõ ràng:

1. Người đã có bệnh tim mạch rồi — đã nhồi máu cơ tim, đã đặt stent, đã bắc cầu, đã đột quỵ, hoặc đã được chẩn đoán hẹp mạch vành. Đây là nhóm phải chặt chẽ nhất.
2. Người rối loạn mỡ máu, nhất là mỡ xấu LDL-cholesterol cao.
3. Người thừa cân, béo bụng, gan nhiễm mỡ.
4. Người đái tháo đường típ 2, tăng huyết áp — vì nguy cơ tim mạch vốn đã cao sẵn rồi.
5. Người có sỏi mật, đã cắt túi mật, hoặc có tiền sử viêm tuỵ — nhóm này thì một bữa quá nhiều mỡ đã có thể ra chuyện ngay.

Với nhóm B: cần giảm mỡ động vật xuống mức thấp, ưu tiên chất béo không bão hoà từ dầu thực vật (ví dụ: dầu hạt cải) và từ cá béo.

• Và có một nhóm đặc biệt — nhóm KHÔNG NÊN kiêng dầu mỡ quá:

• Trẻ nhỏ. Não của trẻ cần chất béo và cần cả cholesterol để làm vỏ bọc dây thần kinh. Cho trẻ dưới 2 tuổi ăn kiêng chất béo là làm hại cháu. Cô bác nào đang trông cháu thì nhớ giúp con chỗ này.
• Người gầy, ăn kém, người cao tuổi đang sụt cân. Với nhóm này, suy dinh dưỡng nguy hiểm hơn cholesterol nhiều lắm ạ. Cụ ông cụ bà tám mươi tuổi ăn được lưng bát cơm chan tí mỡ hành mà ngon miệng, thì đừng ai đi cấm cụ cả.

4.2 Quy tắc 2 — Phân loại theo MÓN (dùng đúng chỗ để phát huy sở trường)

Chiên rán nhiệt cao — cá rán, nem rán, đậu rán: có thể dùng một chút mỡ lợn. Lý do thì con vừa nói ở phần một rồi ạ — ít nối đôi nên bền với oxy hoá, đun lâu ít sinh chất có hại.

Xào nhanh, phi hành lửa vừa — rau muống xào tỏi, thịt xào, đậu xào…: cô bác có thể dùng mỡ lợn hay dầu thực vật đều được cả, nhưng xào nhanh, dùng hàng ngày thì ưu tiên dùng dầu thực vật hơn vì mỡ lợn chứa nhiều chất béo bão hoà không nên ăn nhiều.

Nấu canh, trộn nộm, rưới lên món đã chín: để dành cho dầu ô liu nguyên chất… Và xin tuyệt đối đừng đem loại dầu này đi chiên ở nhiệt độ cao, thời gian lâu— vì chúng nhiều nối đôi, gặp nhiệt cao là hỏng, vừa phí tiền vừa không còn tốt nữa.

Còn muốn bổ sung omega-3 thì cô bác phải trông vào cá béo, các loại hạt: Ví dụ các loại cá biển như: cá thu, cá trích, cá nục, cà hồi…. vì mỡ lợn không cho cô bác omega-3 đâu ạ.

Cô bác lưu ý một số loại dầu thực vật như dầu dừa, dầu cọ thì cũng không nên dùng nhiều vì lượng chất béo bão hoà trong các loại dầu này rất cao, thậm chí còn cao hơn nhiều so với mỡ lợn, nó dễ làm tăng mỡ máu khi cô bác dùng hàng ngày. Vì vậy, thường dầu dừa thì sẽ hay dùng trong làm đẹp hơn là dùng như một loại dầu ăn hàng ngày.

4.3 Quy tắc 3 — CON SỐ

Con biết cô bác chờ chỗ này nhất. Chỉ 3 con số thôi ạ:

• Tổng dầu mỡ mỗi ngày:

khoảng 25–30 gam cho một người trưởng thành (theo khuyến nghị của Viện Dinh dưỡng Quốc gia) — quy ra thứ nhìn thấy được trong bếp thì là khoảng cỡ 2 thìa canh.

Xin nhớ đây là TỔNG, tính cả dầu, cả mỡ, cả bơ, cả phần mỡ đã có sẵn trong miếng thịt cô bác nhé,

• Chất béo bão hoà nạp vào nên dưới 10% tổng năng lượng (WHO 2023) — với người ăn khoảng 2.000 kcal một ngày thì tương đương khoảng 22 gam. Mà một thìa canh mỡ lợn khoảng 13 gam đã chứa chừng 5 gam chất béo bão hoà rồi; phần còn lại cô bác đã ăn từ thịt, trứng, sữa, nước xương hầm nữa là đã đủ lượng khuyến nghị hàng ngày.
• Và con số dễ nhớ nhất — cô bác chỉ cần nhớ đúng cái này thôi cũng đủ: KHOẢNG 1 THÌA CANH MỠ LỢN MỖI NGÀY. Phần còn lại của nhu cầu chất béo thì để dành cho dầu thực vật và cho cá.

Còn nhóm B là những người đã có bệnh lý cần hạn chế mỡ động vật thì cần điều chỉnh ít hơn nữa, và có thể cần theo hướng dẫn của các bác sĩ đang điều trị cho mình.

4.4 Quy tắc 4 — Luân phiên, điều độ, và tuyệt đối không chiên lại

Trong bếp nhà mình nên có đồng thời cả hai: một hũ mỡ nhỏ và 1-2 chai dầu tốt. Và nên mua chai nhỏ thôi, dùng hết rồi đổi loại khác, để cơ thể nhận đủ các loại acid béo khác nhau. Chai to thì rẻ hơn thật, nhưng dùng cả nửa năm mới hết thì dầu đã xuống mùi rồi.

Ví dụ như nhà ds Lan thì luôn có 3 loại:

• 1 hũ mỡ lợn dùng khi cần chiên rán lâu ở nhiệt độ cao vì cấu trúc của nó bền với nhiệt hơn so với dầu thực vật nên ít bị oxy hoá sinh ra chất độc hại khi chiên rán lâu.
• 1 chai dầu hạt cải dùng xào nhanh hàng ngày các món hoặc nấu canh cho vào vì chứa ít chất béo bão hoà hơn so với mỡ lợn nên dùng hàng ngày tốt hơn.
• Và 1 chai dầu oliu hay rưới lên cháo cho bé con và rưới lên rau củ quả sống để ăn như salad.

Cứ luân phiên dùng trong từng hoàn cảnh phù hợp.

Và có một việc quan trọng nhất của cả phần này, con chia sẻ để cô bác nhớ kỹ: “ TUYỆT ĐỐI KHÔNG DÙNG LẠI DẦU MỠ ĐÃ CHIÊN RỒI”. Chiên một lần rồi thì bỏ đi , đừng tiếc mà chiên lại lần 2 lần 3 cô bác nhé.

Vì sao ạ? Vì dầu mỡ bị đun đi đun lại sẽ sinh ra các chất oxy hoá, các aldehyde, và cả chất béo chuyển hoá gọi là trans fat.

Mà chất béo chuyển hoá trans fat mới là thứ đáng sợ thật sự, thưa cô bác.

Cô bác so sánh giúp con: chất béo bão hoà thì chỉ làm tăng LDL — tức là tăng mỡ xấu.
Còn chất béo chuyển hoá trans fat thì nó vừa làm TĂNG mỡ xấu LDL, lại vừa làm GIẢM mỡ tốt HDL — tức. Nó đánh cả hai đầu.

Chính vì thế mà năm 2018, Tổ chức Y tế Thế giới đã phát động hẳn một chương trình toàn cầu kêu gọi loại bỏ hoàn toàn trans fat công nghiệp ra khỏi nguồn thực phẩm.

Nên con nói thẳng thế này: cái chảo dầu đen kịt chiên quẩy, chiên nem, chiên bánh rán từ sáng tới tối ngoài lề đường— thứ đó đáng lo hơn hũ mỡ lợn nhà cô bác gấp nhiều lần.

• 3 việc nhỏ nữa khi cô bác tự rán mỡ ở nhà cần lưu ý:

• Rán lửa nhỏ, thấy tóp vàng ruộm là vớt ra ngay. Tóp cháy đen thì bỏ đi, đừng tiếc — thịt cháy sém ở nhiệt cao có thể sinh ra những chất không có lợi.
• Lọc qua rây khi mỡ còn ấm, bỏ hết cặn vụn. Cặn chính là thứ làm hũ mỡ nhanh ôi nhất.
• Cất vào hũ sành hoặc hũ thuỷ tinh, đậy kín, để chỗ mát và TỐI — đừng để ngay cạnh bếp. Ngửi thấy mùi khét, nếm thấy đắng nhẹ ở cuối lưỡi là bỏ. Cái hũ mỡ ôi đó không tiết kiệm được đồng nào đâu ạ — nó chỉ chuyển tiền từ chỗ mua mỡ sang chỗ mua thuốc thôi cô bác ạ.

TÓM LẠI: Qua bài chia sẻ hôm nay cô bác nhớ giúp con: Không phải mỡ lợn tốt hay xấu, có nên ăn hay không. Mà là: CÔ BÁC ĂN BAO NHIÊU đó mới là điều quan trọng nhất.

Cô bác ăn điều độ đúng lượng khuyến nghị thì nó không ảnh hưởng tới sức khoẻ của cô bác, trừ việc cô bác ăn nhiều quá, coi nó thành cái cung cấp chất béo chính trong khẩu phần ăn thì lúc đó nó mới gây hại mà thôi, giống như trường hợp của bác A và bác B mà con đã phân tích trong buổi hôm nay cho cô bác.

Tại nhà cô bác nhớ luân phiên dùng phù hợp, đừng dùng 1 loại duy nhất nào cả. Tốt nhất nên có 3 loại: 1 loại dùng khi cần chiên rán lâu ở nhiệt độ cao là mỡ lợn, 1 loại dùng xào nhanh hàng ngày như dầu thực vật (ví dụ: dầu hạt cải ), 1 loại dùng để rưới lên các món rau sống như dầu oliu chẳng hạn.

PHẦN 5: GIẢI ĐÁP THẮC MẮC

Câu 1: Mổ cắt túi mật rồi, có ăn được mỡ lợn không?

—> Ăn được, nhưng phải chia nhỏ ra. Cô bác hình dung: túi mật là cái bình chứa và cô đặc mật để dành cho bữa ăn nhiều dầu mỡ. Cắt túi mật đi thì gan vẫn tiết mật bình thường, nhưng mật chảy đều đều xuống ruột chứ không còn kho dự trữ để dội xuống một lúc nữa.

Nghĩa là ăn một bữa thật nhiều mỡ thì cơ thể không kịp xử lý dễ bị đầy bụng, đi ngoài phân lỏng, phân nổi váng mỡ. Nhưng ăn rải ra nhiều bữa nhỏ, mỗi bữa một ít chất béo thì phần lớn cô bác vẫn dung nạp tốt.

Cho nên lời khuyên của con là: không cần kiêng tuyệt đối (kiêng sạch thì lại dễ thiếu vitamin tan trong dầu), mà chia nhỏ, ăn từ từ, và tự theo dõi cơ thể mình. Sau mổ vài tháng đầu thì nên nhẹ nhàng hơn, sau đó tăng dần lên theo sức chịu của mình.

Cô bác nào có sỏi mật mà chưa mổ thì ngược lại, bữa nhiều mỡ chính là thứ hay kích hoạt cơn đau. Nhóm này phải dè chừng thật sự.

Câu 2: Cô bị mỡ máu cao dạo này hay thấy hay chóng mặt , tê bì , lạnh tay chân nên không ngủ được thì làm thế nào?

—> Cô bác hình dung, khi bị mỡ máu cao, các phân tử mỡ xấu sẽ bám vào thành mạch, lâu ngày tạo thành các mảng xơ vữa làm lòng mạch máu bị hẹp lại, máu trở nên đặc và lưu thông kém hơn

Tay và chân là các bộ phận ở xa tim nhất .Khi mạch máu bị hẹp và máu đặc do mỡ, tim co bóp không đủ lực để tống máu và oxy đến tận các đầu ngón tay, ngón chân một cách đầy đủ được. Thiếu máu nuôi dưỡng đến đâu thì vùng đó sẽ bị lạnh, tê bì và bứt rứt đến đó làm cô bác khó ngủ.

Chưa kể, mỡ máu cao cũng làm giảm lưu lượng máu tuần hoàn máu lên não, gây thiếu máu não nên cô có thể thấy chóng mặt, đau đầu vì não không được cung cấp đủ oxy.

Vì vậy, muốn giảm tình trạng chóng mặt, tê bì, lạnh tay chân này thì cách tốt nhất là cô sẽ cần kiểm soát tốt vấn đề mỡ máu mà cô đang gặp phải, đừng để chỉ số nó tăng cao nữa.

Nếu có thuốc kê đơn cô nên dùng đều, có thể bổ sung kèm omega 3 , nó sẽ hỗ trợ giảm mỡ máu và lưu thông máu tốt hơn. Thêm Magie buổi tối hỗ trợ giúp giãn mạch nhẹ, ổn định thần kinh và cải thiện giấc ngủ.

Nếu cô thấy có tình trạng chóng mặt, đau đầu xuất hiện ngày càng tăng, tê bì nửa người hoặc mất thăng bằng, cô nên đi khám sớm để kiểm tra tuần hoàn não và mạch máu, tránh để tiến triển nặng.

Câu 3: Đang uống thuốc mỡ máu bác sĩ kê. Có cần kiêng mỡ lợn nữa không?

—> Có vẫn cần hạn chế. Uống thuốc mỡ máu rồi không có nghĩa là ăn gì cũng được.

Cô bác hình dung thuốc hạ mỡ máu giống như một đội dọn dẹp mà bác sĩ thuê thêm cho cơ thể mình. Đội ấy làm việc rất giỏi. Nhưng nếu ngày nào mình cũng đổ thêm rác ra, thì đội dọn dẹp phải làm gấp đôi, gấp ba và kết quả cuối cùng vẫn chỉ số vẫn không đẹp như mình tưởng.

Trong các nghiên cứu, chế độ ăn và thuốc cộng hưởng với nhau, nó hỗ trợ cho nhau chứ không phải cái này thay thế cái kia. Nên thuốc mỡ máu được kê thì bác cứ uống đều, nhưng mỡ lợn thì bác bị mỡ máu cao vẫn nên hạn chế chứ không ăn thoải mái được. Thi thoảng cần chiên rán thì dùng chút thôi ạ.

Ngoài ra con đã dành nhiều tâm huyết tạo ra cuốn “Sổ tay mỡ máu”. Trong cuốn sổ tay này, Lan hướng dẫn cô bác rất tỉ mỉ, cặn kẽ về cách ăn uống đúng cách, tập luyện đều đặn để kiểm soát mỡ máu hiệu quả ngay tại nhà. 

Cô bác anh chị nào muốn nhận sổ tay này thì có thể vào đây để tải về miễn phí ạ: https://www.duocsilan.vn/sotaymomau/?utm_source=blog

Câu 4: Uống canxi có hại thận không cháu?

—> Nếu cô bác uống canxi sai cách thì nó có hại thận vì khi đó canxi nó không đi đúng đường, nó không vào được xương thì nó sẽ lắng đọng tại thận , nó hại thận. Lắng đọng trong mạch máu gây hại mạch máu nữa.

Nên là uống canxi thì cô bác nhớ là bổ sung đầy đủ vitamin D3, vitamin K2, thêm Magie và kẽm nữa thì càng tốt. Canxi đi vào máu và được đưa vào xương hiệu quả sẽ tránh nguy cơ lắng đọng.

Câu 5: triglyceride cao có thuốc riêng của nó phải không thưa Ds?

—> Đúng, Triglyceride (mỡ trung tính) cao thì nó cũng có các nhóm thuốc điều trị chuyên biệt riêng, khác với nhóm thuốc ưu tiên cho mỡ xấu LDL-C.

Khi Triglyceride ở mức tăng nhẹ đến trung bình thì sẽ thường bác sĩ sẽ chưa kê thuốc ngay mà sẽ yêu cầu điều chỉnh lối sống trong khoảng 3 tháng. Trong chế độ ăn (giảm tinh bột tinh chế, đồ ngọt, rượu bia, dầu mỡ) + tập thể dục đều , có điều kiện có thêm thêm omega 3 hỗ trợ và sau 3 tháng kiểm tra lại.

Còn nếu mỡ máu triglyceride đã ở mức quá cao rồi hoặc có các yếu tố nguy cơ đi kèm thì bác sĩ có thể cân nhắc kê thuốc luôn. Thường một số cô bác hay được kê nhóm thuốc Fibrate nhưng thuốc này là dòng thuốc kê đơn nên cô bác không được tự mua uống mà cần có đơn mới uống. Lúc này nếu cô bác bổ sung omega 3 nó sẽ đóng vai trò hỗ trợ chứ không thay thế cho thuốc nếu chỉ số Triglyceride đang qúa cao cô bác nhé!

Câu 6: Bác 62 tuổi chỉ số mỡ máu LDL là 3.32 có cao lắm không?

—> Hơi cao vì bác trên 50 tuổi rồi thì tốt nhất là LDL nên dưới 2,6 mmol/l sẽ là an toàn nhất. Nếu có bệnh nền đi kèm như tiểu đường, tăng huyết áp hoặc nguy cơ tim mạch cao thì có thể là LDL còn cần thấp hơn nữa.

❓…… Còn một số câu hỏi đáp khác các cô bác có thể xem thêm trong livestream chi tiết nhé!

Các cô bác có thể xem lại buổi livestream trực tiếp tại đây ạ:

Cô bác còn thắc mắc gì hoặc cần con tư vấn hướng dẫn cụ thể hơn về các tình trạng sức khoẻ hiện tại thì có thể nhắn rõ tình trạng của cô bác qua Zalo , con sẽ hướng dẫn cô bác phù hợp ạ!

Zalo Ds. Lan: 0981 741 388

Con chúc cô bác luôn vui vẻ, hệ tim mạch khoẻ mạnh hơn mỗi ngày ạ!