Tại Sao Người Gầy Vẫn Bị Mỡ Máu Cao? Sự Thật Ít Ai Biết

Mỡ máu cao không chỉ gặp ở người béo. Người gầy vẫn có thể cholesterol cao, triglyceride cao do gan rối loạn chuyển hóa, ăn nhiều tinh bột, đồ ngọt, ít vận động và chủ quan không kiểm tra định kỳ.

Nếu hỏi các cô bác rằng: giữa một người béo và một người gầy, ai dễ bị mỡ máu cao hơn, thì chắc chắn phần lớn chúng ta sẽ trả lời ngay: “Người béo chứ còn ai nữa.”

Vì từ trước đến nay, nhiều người vẫn nghĩ mỡ máu cao là bệnh của người thừa cân, người bụng to, người ăn nhiều thịt mỡ, đồ chiên rán. Còn người gầy thì chắc không đáng lo. Gầy rồi thì làm gì có mỡ trong người mà sợ mỡ máu cao, đúng không ạ?

Hôm nay Ds.Lan muốn chia sẻ với cô bác một sự thật rất quan trọng: người gầy vẫn có thể bị mỡ máu cao. Thậm chí có những người nhìn bên ngoài rất gầy, ăn uống không nhiều, cân nặng không tăng, nhưng khi đi xét nghiệm thì cholesterol cao, triglyceride cao, LDL cao, gan nhiễm mỡ, thậm chí đã có dấu hiệu xơ vữa mạch máu.

Trong quá trình tư vấn cho nhiều cô bác về mỡ máu thì Lan cũng gặp rất nhiều trường hợp là cô bác không quá béo thậm chí người rất gầy, ăn uống thì kiêng khem kỹ nhưng mỡ máu đi xét nghệm vẫn cao.

Tại sao lại có nghịch lý như vậy? Gầy mà mỡ máu lại vẫn cao?

Trong buổi chia sẻ hôm nay, con sẽ giải đáp cho các cô bác để mình cùng hiểu và khắc phục đúng nhé!

PHẦN 1: GIẢI MÃ SỰ THẬT – TẠI SAO GẦY VẪN MỠ MÁU CAO?

1. Phá vỡ lầm tưởng: Mỡ máu không phải là “mỡ bụng”

Các cô bác lưu ý giúp con điều này rất quan trọng: “Mỡ máu cao không đồng nghĩa với việc cơ thể phải béo.”

Chúng ta thường hay nhầm giữa “mỡ dưới da” và “mỡ trong máu”.

Mỡ dưới da là phần mình nhìn thấy được bằng mắt thường. Ví dụ như bụng to, đùi to, tăng cân, mặc quần áo chật hơn… Đó là phần mỡ tích tụ dưới lớp da.

Còn mỡ máu là những chất béo tồn tại trong dòng máu, chủ yếu là Cholesterol và Triglyceride. Những chất này mình không nhìn thấy bằng mắt được.

Cho nên có nhiều cô bác bên ngoài nhìn rất gầy, nhưng bên trong mạch máu lại đang có rất nhiều mỡ xấu lưu thông.

Ds.Lan hay ví thế này cho cô bác dễ hình dung: Nó giống như một cái đường ống nước. Có những cái ống nhìn bên ngoài rất sạch, rất mới. Nhưng bên trong lòng ống lại bám đầy cặn bẩn và rỉ sét.

Mạch máu của mình cũng vậy. Bên ngoài cơ thể có thể không béo, nhưng bên trong thành mạch vẫn có thể tích tụ cholesterol, mảng xơ vữa và mỡ dư thừa.

Nguy hiểm ở chỗ là mỡ máu cao thường tiến triển âm thầm. Nó không gây đau ngay, không gây sốt, không khiến mình khó chịu rõ ràng cho nên rất nhiều cô bác chỉ phát hiện khi đi khám sức khỏe định kỳ hoặc đến lúc xảy ra biến chứng như tăng huyết áp, thiếu máu não, đau tim hay đột quỵ.

Cho nên con mới luôn nhắc cô bác rằng: Đừng nhìn cân nặng để đánh giá mỡ máu. Muốn biết chính xác, phải xét nghiệm.

Có nhiều cô bác người rất gầy nhưng cholesterol toàn phần vẫn cao, LDL vẫn cao hoặc triglyceride tăng rất mạnh.

2. SỰ THẬT SỐ 1: GAN – “NHÀ MÁY” SẢN XUẤT MỠ CỦA CƠ THỂ

Bây giờ đến câu hỏi quan trọng nhất: “Bác không ăn mỡ, bác gầy thế này thì mỡ ở đâu ra mà lắm thế?”

Dạ, đây chính là sự thật mà ít ai nói cho cô bác biết.

Mỡ máu trong cơ thể chúng ta không phải 100% là do đồ ăn mình đưa vào đâu ạ.

Thực tế, đồ ăn (như thịt mỡ, nội tạng, đồ chiên rán) chỉ đóng góp khoảng 20 -30% thôi. Còn lại 70- 80% lượng mỡ trong máu là do GAN tự sản xuất ra.

Các cô bác hãy tưởng tượng Gan giống như một cái “nhà máy tổng điều phối” cực kỳ quan trọng của cơ thể.

Gan làm rất nhiều việc cùng lúc.

Gan giúp giải độc.

Gan giúp dự trữ năng lượng.

Gan giúp chuyển hóa đường, đạm, chất béo.

Và đặc biệt, gan còn là nơi sản xuất cholesterol và triglyceride.

Nhiều cô bác nghe đến cholesterol là nghĩ ngay nó xấu.

Không hẳn đâu ạ.

Cơ thể mình vẫn cần cholesterol để tạo hormone, tạo màng tế bào, hỗ trợ hoạt động thần kinh và nhiều chức năng khác.

Cho nên gan phải sản xuất cholesterol mỗi ngày để cơ thể hoạt động bình thường.

Ở người khỏe mạnh, cái “nhà máy gan” này hoạt động rất thông minh.

Khi cơ thể thiếu, gan sẽ sản xuất thêm. Khi dư thừa, gan sẽ giảm sản xuất và tăng đào thải bớt ra ngoài. Mọi thứ đều được cân bằng rất nhịp nhàng.

Nhưng vấn đề bắt đầu xảy ra khi cái “nhà máy gan” này bị rối loạn chuyển hóa.

Đặc biệt là ở các cô bác lớn tuổi hoặc những người có cơ địa di truyền. Hay người bị gan nhiễm mỡ, tiểu đường, suy giáp, ít vận động, thức khuya kéo dài, căng thẳng kéo dài….

—> Lúc này gan bắt đầu làm việc “sai nhịp”:

* Thứ nhất, gan tự sản xuất quá nhiều mỡ xấu đưa vào máu. Tức là nó cứ liên tục tạo ra cholesterol và triglyceride dù cơ thể không cần nhiều đến thế. Cho nên nhiều cô bác ăn không bao nhiêu nhưng xét nghiệm LDL cholesterol vẫn cao.

* Thứ hai, khâu “quét dọn” của gan bị giảm hiệu quả. Bình thường gan sẽ giúp thu gom và đào thải bớt cholesterol dư thừa. Nhưng khi gan hoạt động kém, mỡ thừa sẽ tích tụ lại trong máu ngày càng nhiều làm các chỉ số mỡ máu tăng cao . Lâu dần mỡ xấu dư thừa nó bám vào thành mạch máu tạo thành mảng xơ vữa gây tắc mạch máu dẫn đến tai biến , đột quỵ sau này.

Cho nên có một điều mà nhiều cô bác nghe sẽ bất ngờ. Đó là: người gầy, người ăn chay trường, người không ăn nhiều thịt nhiều dầu mỡ , kiêng khem đủ thứ nhưng vẫn bị mỡ máu cao. Bởi vì vấn đề không chỉ nằm ở cái mình ăn vào mà còn nằm ở cách cơ thể chuyển hóa chất béo bên trong. Gan của chúng ta có đang bị rối loạn chuyển hoá hay không.

Vì vậy, cô bác đừng chỉ nhìn vào cân nặng để đánh giá sức khỏe chuyển hóa. Có nhiều cô bác bên ngoài nhìn rất gầy nhưng bên trong gan lại đang rất “vất vả”.

Mà gan lại là cơ quan âm thầm chịu đựng rất giỏi. Gan không kêu đau sớm như dạ dày, không nhức như khớp nên nhiều người chủ quan, đến khi men gan tăng, gan nhiễm mỡ nặng hoặc mỡ máu tăng cao mới phát hiện ra.

Nếu cô bác chỉ chăm chăm kiêng ăn mà không chăm sóc gan thì mỡ máu rất khó giảm bền vững được.

Muốn kiểm soát mỡ máu tốt hơn, mình phải giúp cái “nhà máy gan” hoạt động khỏe lại.

Tức là: Ngủ sớm hơn, giảm rượu bia, hạn chế nước ngọt, bánh ngọt, trà sữa. Ăn đủ rau xanh và chất xơ.

Đi bộ đều đặn, giữ cân nặng hợp lý. Và Kiểm soát đường huyết , huyết áp thật tốt.

—> Đó mới là cách giúp gan chuyển hóa mỡ tốt hơn từ bên trong.

3. Sự thật số 2: Lối sống “gầy nhưng không khỏe”

Thêm một lý do nữa khiến người gầy vẫn dính mỡ máu cao, đó là vì chúng ta thường rơi vào trạng thái “Gầy nhưng không khỏe” do lối sống chủ quan.

* THỨ NHẤT: LƯỜI VẬN ĐỘNG

Cái này Dược sĩ thấy rất nhiều cô bác gặp phải. Nhiều bác nghĩ rằng:“Mình có béo đâu mà cần tập thể dục.”

Nhưng thực tế, cơ thể chúng ta cần vận động đều đặn để giúp dòng máu lưu thông và giúp cơ thể đốt cháy năng lượng dư thừa.

Khi mình ít vận động, ngồi nhiều, nằm nhiều hoặc cả ngày chỉ quanh quẩn trong nhà, dòng máu sẽ lưu thông chậm hơn.

Mà dòng máu lưu thông chậm thì mỡ xấu càng dễ tích tụ trong lòng mạch.

Ds.Lan hay ví thế này cho cô bác dễ hình dung: “Nước chảy thì đá mòn, mà nước đọng thì rêu mọc.”

Mạch máu của mình cũng giống như một dòng sông vậy. Khi mình vận động đều, máu lưu thông tốt, cơ thể sử dụng năng lượng tốt hơn thì mạch máu cũng “sạch” hơn.

Còn khi mình ngồi lì một chỗ, ít đi bộ, ít vận động thì mỡ dư thừa rất dễ lắng đọng lại. Lâu dần nó bám vào thành mạch máu tạo thành mảng xơ vữa.

Nguy hiểm ở chỗ là quá trình này diễn ra rất âm thầm. Không đau ngay. Không có triệu chứng rõ ràng. Cho nên nhiều cô bác chủ quan.

Đến lúc có biểu hiện như: Hay chóng mặt, nặng đầu,tê tay chân,đau ngực, khó thở hoặc đi khám phát hiện hẹp mạch máu thì lúc đó mảng xơ vữa đã tồn tại từ rất lâu rồi.

Có nhiều bác người gầy nhưng cả ngày gần như không vận động. Sáng ngồi ăn, trưa nằm nghỉ, chiều ngồi xem điện thoại hoặc tivi và tối lại ngủ muộn —> Lối sống như vậy khiến cơ thể đốt năng lượng rất kém.

Các cô bác ạ, người gầy mà lười vận động thì chưa chắc mạch máu đã khỏe hơn người hơi béo nhưng chịu khó tập thể dục đâu ạ. Chỉ cần mỗi ngày đi bộ 30 phút thôi là đã giúp cải thiện lưu thông máu, hỗ trợ chuyển hóa đường và mỡ tốt hơn rất nhiều rồi.

* THỨ HAI: “THỦ PHẠM GIẤU MẶT” – ĐƯỜNG VÀ TINH BỘT

Đây mới là điều mà rất nhiều cô bác bất ngờ nhất.

Nhiều người cứ nghĩ: “Mỡ máu cao chắc do ăn mỡ.”

Từ đó là bắt đầu kiêng thịt, kiêng dầu mỡ, kiêng trứng. Nhưng lại ăn rất nhiều cơm trắng, bún, phở, bánh mì, bánh ngọt, chè, nước ngọt hoặc trái cây quá ngọt.

Mà cô bác lưu ý giúp con: Khi mình ăn quá nhiều tinh bột và đường, cơ thể không dùng hết thì Gan sẽ chuyển phần dư thừa đó thành một loại mỡ gọi là Triglyceride.

—> Đây chính là lý do rất nhiều cô bác người gầy nhưng triglyceride lại tăng rất cao.

Nó không nhất thiết đến từ miếng thịt mỡ. Mà nhiều khi lại đến từ bát cơm đầy mình ăn mỗi ngày, cốc trà sữa, lon nước ngọt, miếng bánh ngọt, miếng bánh mỳ hay thói quen ăn hoa quả ngọt quá nhiều vào buổi tối.

Có những bác nói với Ds.Lan rằng “Tôi không ăn mỡ đâu.” Nhưng hỏi kỹ ra thì lại uống vài cốc cà phê sữa mỗi ngày, hoa quả thì ăn cả ngày toàn hoa quả ngọt. Những thứ đó đều có thể làm triglyceride tăng lên.

Đặc biệt là tinh bột trắng hấp thu quá nhanh như cơm trắng, bánh mì trắng, bún, phở… nếu ăn quá nhiều mà không vận động tiêu hao thì cơ thể rất dễ chuyển thành mỡ.

Cho nên nhiều cô bác nhìn bên ngoài rất gầy nhưng xét nghiệm triglyceride lại cao “chót vót”.

—> Đây là kiểu “gầy nhưng chuyển hóa không khỏe” mà bây giờ gặp rất nhiều.

Ds.Lan không muốn cô bác chỉ chăm chăm nhìn vào cân nặng. Mà phải nhìn vào lối sống hàng ngày của mình nữa.

Mình có vận động không? Mình có ngủ đủ không?

Mình có ăn quá nhiều đường và tinh bột không?

Mình có thức khuya không?

Bởi vì tất cả những điều đó đều ảnh hưởng trực tiếp đến mỡ máu.

PHẦN 3: CẢNH BÁO NGUY HIỂM & CÁCH KIỂM TRA

Thưa các cô bác, nãy giờ con Lan giải thích cơ chế, chắc cả nhà mình đã hiểu vì sao mình gầy mà vẫn dính mỡ máu cao rồi đúng không ạ? Nó có thể do mình bị rối loạn chuyển hoá tại gan, cũng có thể do lối sống lười vận động, ăn nhiều tinh bột, nhiều đồ ngọt gây ra.

Tuy nhiên , một cái đáng sợ ở đây nó không phải là chỉ số trên giấy xét nghiệm đâu ạ, mà là sự CHỦ QUAN.

Con nói thật, người béo thấy mình béo là lo đi khám, lo kiêng ăn. Còn người gầy thì sao ạ? Chúng ta cứ nghĩ mình khỏe, mình gầy là mạch máu sạch.

Chính cái suy nghĩ đó nó giống như một tấm rèm che mắt mình lại, trong khi kẻ trộm là mỡ xấu nó đang âm thầm khuân vác sức khỏe của mình đi từng ngày.

Cô bác tưởng tượng xem, mỡ máu nó không gây đau đớn ngay đâu. Nó cứ âm thầm bám vào thành mạch, tạo thành các mảng xơ vữa cứng nhắc.

Mạch máu đang dẻo dai như sợi dây thun, giờ nó bị mỡ bám vào thành một lớp vôi hóa, giòn và hẹp lại.

Và rồi chuyện gì đến cũng phải đến… Một ngày đẹp trời, khi cô bác đang đi bộ, đang vui vầy với con cháu, hay thậm chí là đang ngủ, cái mảng xơ vữa đó nó bị vỡ ra trôi nổi trong dòng máu gây tắc nghẽn.

Nếu nó tắc ở tim? Gây đau ngực dữ dội, nhồi máu cơ tim

Nếu nó tắc ở não? Gây đột quỵ, tai biến, để lại di chứng suốt đời.

Con làm trong ngành y tế nhiều năm, chứng kiến rất nhiều trường hợp cũng chỉ vì chủ quan mà hậu quả vô cùng nặng nề.

Bây giờ, con muốn các cô bác làm ngay một việc này giúp con để tự cứu lấy mình ạ.

Những ai đang có tờ xét nghiệm máu trong vòng 3- 6 tháng gần đây nhất, hãy lấy ngay ra trước mặt mình đi ạ.

Cô bác nhìn vào kết quả xét nghiệm mỡ máu của mình, không cần nhớ nhiều hãy nhìn vào dòng chữ LDL-Cholesterol (đây là mỡ xấu ). Nếu cô bác ngoài 50 tuổi rồi thì duy trì làm sao LDL < 2,6 mmol/l thôi là tốt nhất. Nếu có bệnh nền đi kèm thì có thể chỉ số cần thấp hơn tuỳ trường hợp.

Còn triglyceride duy trì < 1,7 mmol/l sẽ là tốt nhất.

Dù cô bác béo hay gầy thì sau 50 tuổi cũng nên đi khám kiểm tra định kỳ các chỉ số mỡ máu để kiểm soát. Nếu cô bác thấy chỉ số cao vượt ngưỡng thì cần chú ý kiểm soát luôn nhé!

PHẦN 4: GIẢI ĐÁP THẮC MẮC

Câu 1: Uống loại canxi nào để không gây hại mạch máu?

→ Có thể ưu tiên chọn canxi hữu cơ dễ hấp thu như canxi citrate hoặc canxi từ tảo biển đỏ cũng được. Và canxi phải có kèm vitamin D3 và K2. Vì D3 giúp đưa canxi vào máu, còn K2 giúp đưa canxi từ máu vào xương thì sẽ tránh lắng đọng gây vôi hoá mạch máu.

Câu 2: Cholesterol cao mà HDL cũng cao thì có sao không cháu?

—> HDL cholesterol (mỡ tốt) giúp “dọn rác” trong lòng mạch, bảo vệ tim mạch. Nếu HDL cao (mỡ tốt cao) là điều tốt, nhưng nếu cholesterol toàn phần hoặc LDL cholesterol (mỡ xấu) cũng cao thì vẫn có nguy cơ xơ vữa mạch máu.

Câu 3 : triglyceride xét nghiệm là 10.1 dùng omega 3 giảm được không?

—> Chỉ số này rất cao rồi nên phải dùng cả thuốc kê đơn mới hạ được. Omega 3 có thể dùng thêm để hỗ trợ. Chế độ ăn thì nhớ giảm bớt tinh bột trắng và đồ ngọt vì thường triglycerie rất hay tăng do ăn nhiều tinh bột và đồ ngọt.

Cô bác anh chị có thể đọc thêm bài Mỡ Máu Giảm Rồi Thì Có Dừng Thuốc Được Không? để hiểu khi nào cần duy trì thuốc và khi nào có thể điều chỉnh theo chỉ định.

https://duocsilan.com/mo-mau-giam-roi-co-dung-thuoc-duoc-khong/

Câu 4 : Đau từ cổ lan xuống tay làm thế nào để cải thiện được?

→ Cái này có thể là do thoái hoá đốt sống cổ chèn dây thần kinh cổ vai tay, gây đau lan. Bác có thể đi khám cụ thể để xác định chính xác xem đúng thoái hoá không.

Khác với bệnh tim hay xơ vữa động mạch vành, cơn đau do cột sống thường tăng khi mình thay đổi tư thế như cúi, ngửa, xoay đầu, kiểu đau theo tư thế.

Nếu đúng là có thoái hoá đốt sống cổ gây chèn ép thì có thể làm chậm thoái hoá tiến triển bằng cách bổ sung những hoạt chất giúp tái tạo sụn như glucosamin, chondroitin và collagen tuýp 2…

Câu 5: Chỉ số mỡ máu LDL là 5.7 có cao không? 61 tuổi.

→ Có cao, vì trên 40 tuổi thì tốt nhất là LDL (mỡ xấu) nên dưới 2,6 mmol/l sẽ là an toàn nhất. Nếu nguy cơ tim mạch cao thì có thể là còn cần thấp hơn nữa.

❓…… Còn một số câu hỏi đáp khác các cô bác có thể xem thêm trong livestream chi tiết nhé!

Mong rằng chia sẻ hôm nay đã giúp cô bác giải đáp được thắc mắc tại sao người gầy vẫn bị mỡ máu cao. Cô bác hãy nhớ mỡ máu trong cơ thể chúng ta không phải 100% là do đồ ăn mình đưa vào. Thực tế, đồ ăn (như thịt mỡ, nội tạng, đồ chiên rán…) chỉ đóng góp khoảng 20 -30% thôi. Còn lại 70- 80% lượng mỡ trong máu là do GAN tự sản xuất ra.

Vì vậy song song với việc kiểm soát mỡ máu thì cô bác cũng cần chăm sóc cho lá gan của mình khoẻ mạnh nhé, đặc biệt những cô bác ăn kiêng rất kỹ rồi mà mỡ máu vẫn cao , khó kiểm soát thì hãy nhớ tới nguyên nhân rối loạn chuyển hoá tại gan. Chăm cho gan khoẻ thì mỡ máu cũng được hỗ trợ kiểm soát tốt hơn một cách bền vững.

Cô bác nào chưa biết bắt đầu từ đâu để kiểm soát mỡ máu bền vững thì có thể nhắn rõ chỉ số hoặc tình trạng hiện tại qua Zalo này con hướng dẫn phù hợp cho từng cô bác ạ!

📲 Zalo Ds. Lan: 0981 741 388

Chúc cô bác luôn vui khoẻ và chủ động với sức khoẻ của mình