Thải độc cơ thể là quá trình tự nhiên giúp gan, thận, ruột và phổi xử lý các chất dư thừa sinh ra trong quá trình chuyển hóa mỗi ngày. Tuy nhiên, nhiều cô bác hiện nay vẫn hiểu chưa đúng về việc detox và tìm đến những phương pháp thải độc cấp tốc. Trong bài viết này, Dược sĩ Lan sẽ chia sẻ cách hỗ trợ cơ thể thải độc tự nhiên thông qua ăn uống, vận động và lối sống phù hợp.
Cô bác từng nghe tới phương pháp “Trích máu” bao giờ chưa ạ?
Cô bác biết không, trong suốt gần hai nghìn năm, từ thời Hy Lạp cổ đại cho đến tận thế kỷ 19, y học phương Tây bị chi phối bởi thuyết dịch thể. Thuyết này cho rằng cơ thể con người có 4 loại dịch thể chính (máu, đờm, mật vàng, mật đen), và bệnh tật xuất hiện khi các dịch thể này bị mất cân bằng.
Chính vì quan niệm đó, các phương pháp điều trị thời bấy giờ tập trung mạnh vào việc loại bỏ “cái thừa, cái xấu” ra khỏi cơ thể bằng các cách như: trích máu, dùng thuốc gây nôn, dùng thuốc xổ để thanh lọc cơ thể.
Đặc biệt là phương pháp trích máu được rất nhiều người thời đó áp dụng. Nhiều cho rằng ốm là vì trong người có máu độc, muốn khỏi thì phải lấy cái độc đó ra. Thế là sốt cũng trích máu, đau đầu cũng trích máu. Càng nặng càng trích máu nhiều, vì người ta tin là độc còn nhiều quá.
Ngay cả vị tổng thống đầu tiên của nước Mỹ cũng đã từng áp dụng phương pháp trích máu này.
Thứ 5 , Ngày 12 tháng 12 năm 1799. Sáng hôm ấy khoảng 10 giờ, ông Washington cưỡi ngựa ra thăm trang trại của mình. Ngay sau khi ông ra ngoài, thời tiết trở nên rất xấu, mưa, mưa đá và tuyết rơi xen kẽ với gió lạnh và mãi tới hơn 3 giờ chiều ông mới trở về nhà.
Lúc ông Washington trở về nhà thì người trợ lý thấy cổ áo ông ướt, và tuyết còn đọng trên tóc. Lúc đó cơm đã được dọn sẵn và đang chờ ông về ăn. Ông Washington – người nổi tiếng cả đời là đúng giờ, nên cứ thế ngồi vào bàn ăn với bộ quần áo vẫn chưa thay.
Ngày hôm sau, sáng thứ 6 một trận tuyết dày đặc diễn ra khiến ông Washington không thể cưỡi ngựa ra ngoài như thường lệ. Sáng hôm đó ông có phàn nàn với trợ lý về chứng đau họng có thể do tiếp xúc nhiều với thời tiết xấu vào ngày hôm trước. Tuy nhiên, buổi chiều hôm đó ông vẫn ra ngoài đến khu đất gần nhà để đánh dấu một số cây sẽ bị chặt để cải tạo khu vực đó.
Buổi tối , Ông Washington bị khàn giọng, và tình trạng này càng trầm trọng hơn ,nhưng ông không để tâm đến điều đó. Ông vẫn ngồi trong phòng khách, cùng bà Washington và trợ lý, cùng đọc báo cho đến khoảng 9 giờ. Ông rất vui vẻ, và khi gặp bất cứ điều gì thú vị hoặc giải trí, ông đều đọc to hết mức do giọng đang bị khàn.
Trước khi người trợ lý ra về thì trợ lý có nói với ông Washington rằng ông ấy nên uống thuốc để khỏi cảm lạnh thì Ông ấy trả lời là không: “Ông biết đấy, tôi không bao giờ uống thuốc gì khi bị cảm lạnh. Cứ để nó tự khỏi.”
Rạng sáng, khoảng 2 giờ – 3 giờ sáng thứ bảy. Ông Washington mới đánh thức vợ của mình dậy và nói với vợ rằng ông rất không khỏe và bị sốt rét. Bà vợ nhận thấy ông hầu như không nói được và thở rất khó khăn. Lúc đó người vợ định dậy đi gọi người giúp nhưng ông Washington lại không cho vợ dậy — vì sợ bà ra khỏi chăn lúc rét thế thì bà cũng nhiễm lạnh theo.
Hai vợ chồng già cứ nằm im như thế trong bóng tối, cho tới lúc trời sáng.
Ngay khi trời sáng, người hầu gái vào phòng nhóm lửa, và bà vợ lập tức sai cô ấy đi gọi trợ lý của ông Washington đến.
Sau đó, ông Washington có yêu cầu trợ lý sai người đi gọi một người khác là Rawlins đến để trích máu trước khi bác sĩ đến.
Vợ ông Washington không biết liệu việc chích máu có thích hợp hay không trong tình trạng của ông, nên đã cầu xin đừng lấy quá nhiều máu, kẻo gây hại, và yêu cầu cầm máu.
Và cô bác biết lúc đó ông Washington nói gì không ạ? Ông giơ tay lên ngăn lại, và ngay khi có thể nói được, ông nói thều thào: “Thêm nữa. Thêm nữa.”
Chính người bệnh giục lấy thêm máu của mình. Bởi vì ông cũng tin, như tất cả mọi người thời đó tin, rằng lấy máu ra thì sẽ đỡ.
Sau đó thì các bác sĩ mới lần lượt tới. Họ thử hết cách này đến cách khác theo đúng những gì y học thế kỷ 18 tin là tốt nhất: thuốc xổ, thuốc gây nôn, đắp thứ gây phồng rộp lên cổ, súc họng bằng giấm và nước lá. Nhưng thứ họ dựa vào nhiều nhất, vẫn là rút máu.
Tổng cộng ngày hôm đó các bác sĩ đã rút bỏ khoảng 80 ounce máu (khoảng 2,3 lít máu) của ông Washington – tức khoảng 40% tổng thể tích máu trong cơ thể.
Tuy nhiên, vào cuối buổi chiều, sau lần rút máu thứ tư trong vòng 12 giờ ông Washington lúc này đã kiệt sức, vật lộn để hít thở. Vào khoảng 10 – 11 giờ tối ngày 14/12/1799 thì ông Washington qua đời.
Đến hôm nay, không ai biết chắc ông Washington mất vì bệnh gì. Hơn hai trăm năm qua đã có nhiều giả thuyết xoay quanh bệnh tình của ông. Có bài phân tích cho rằng biểu hiện của ông phù hợp nhất với viêm nắp thanh quản cấp — cái nắp đậy đường thở sưng lên, bịt mất đường thở. Nhưng đó vẫn là suy đoán.
Về việc trích máu thì với thể trạng to lớn của ông Washington, việc rút máu có lẽ không phải là thứ trực tiếp lấy mạng ông. Nhưng có một điều thì không cần tranh luận: lấy đi hơn hai lít máu của một người đang kiệt sức và khó thở — chắc chắn không phải là thứ giúp ông hồi phục tốt lên được.
Ngày nay chúng ta không còn có suy nghĩ là chích máu để chữa bách bệnh nữa.
Việc lấy bớt máu ngày nay vẫn còn dùng, nhưng chỉ trong một vài bệnh rất đặc thù — như bệnh thừa sắt trong cơ thể, hay bệnh đa hồng cầu — và phải do bác sĩ chỉ định, đo từng chỉ số, chứ không phải ai ốm cũng chích máu đâu ạ.
Nhưng cô bác ơi, cái tư duy cũ thì chưa chết. Nó chỉ thay áo mới.
Bây giờ nó mặc áo là gói trà thải độc. Áo miếng dán chân. Áo nhịn ăn uống nước ép. Áo liệu trình rửa ruột. Áo viên thải độc gan cấp tốc….
Vẫn đúng một niềm tin cũ ấy thôi: trong người có sẵn một cục độc, và phải mua một thứ gì đó để moi nó ra.
Và cô bác để ý giúp con một điểm: ngày xưa người bệnh còn tự giục trích máu “thêm nữa, thêm nữa”. Hôm nay cũng vậy, nhiều cô bác uống hết liệu trình này tới liệu trình khác để thải độc, thấy chưa đỡ thì nghĩ là mình làm chưa đủ mạnh, nên cứ mua thêm về uống.
Cô bác thân mến! Cơ thể mình không cần ai đến thải độc hộ. Cơ thể đã có sẵn một hệ thống chạy 24/24, không nghỉ một giây nào, từ lúc cô bác sinh ra đến giờ.
Con xin nói rõ một chỗ để cô bác khỏi lẫn: cái mà mình quen gọi là “thải độc”, y học gọi đúng tên là “chuyển hoá và đào thải” — do các cơ quan chính như gan, thận, ruột và phổi cùng làm.
Vì vậy cách thải độc cơ thể tốt nhất và tự nhiên nhất chính là giảm gánh nặng cho gan, thận, ruột và cung cấp đủ nguyên liệu để các cơ quan này khoẻ làm tốt nhiệm vụ của nó.
Để các cơ quan thải độc khoẻ và hoạt động thải độc tốt thì ăn uống và vận động đúng cách hàng ngày đóng vai trò vô cùng quan trọng.
Để cô bác hiểu hơn về cách thải độc , giải độc cơ thể tự nhiên thì buổi hôm nay con sẽ đi đúng 3 phần:
một — Độc từ đâu mà ra? Cơ thể thải độc thế nào.
Hai — Ăn uống thế nào để tiếp nguyên liệu cho các cơ quan thải độc.
Ba — Vận động thế nào cho đúng, và vì sao “ra mồ hôi” không phải là thải độc.
PHẦN 1: ĐỘC TỪ ĐÂU MÀ RA? CƠ THỂ THẢI ĐỘC THẾ NÀO?
Cô bác thường nghĩ độc là thứ từ ngoài đi vào — thuốc trừ sâu, hoá chất, khói bụi, rượu bia, thức ăn bẩn…Dạ đúng ạ. Y học gọi đó là độc ngoại sinh.
Nhưng có một loại thứ hai mà ít cô bác nghĩ tới. Và nó mới là loại ngày nào cũng có, không tránh được, không kiêng được đó là: độc nội sinh — tức là chính cơ thể mình sinh ra nó, mỗi ngày.
Cô bác hình dung: Cơ thể mình giống như một chiếc xe máy đang chạy, hay một cái bếp củi đang đun. Xe chạy thì phải nhả khói, bếp cháy thì phải để lại tro than.
Con lấy ví dụ ngay ở mâm cơm nhà mình . Khi cô bác ăn một miếng thịt, một quả trứng hay ăn một khúc cá…cơ thể sẽ phân giải chất đạm ra để lấy dinh dưỡng. Nhưng quá trình chuyển hóa chất đạm đó luôn để lại “rác thải”, đó là một chất gọi là ammoniac (công thức hóa học là NH₃)
Amoniac là chất rất độc với thần kinh. Cô bác cứ nhớ cái mùi khai sốc lên mũi ở nhà vệ sinh công cộng chứ ạ. chính là nó đấy ạ. Nếu để chất này trôi nổi trong máu đi lên não, mình sẽ bị ngộ độc thần kinh và hôn mê ngay lập tức.
Vậy câu hỏi đặt ra là ngày nào mình cũng ăn đạm, ngày nào trong người cũng sinh ra amoniac. Sao mình không bị ngộ độc?
Vì lá gan xử lý nó ngay lập tức. Gan gom amoniac lại, gắn thêm khí CO₂ vào, biến nó thành một chất khác tên là ure. Ure thì đã hết độc. Và quan trọng hơn: ure tan được trong nước. Tan trong nước thì thận mới lọc ra được, rồi theo nước tiểu thải ra ngoài.
Cô bác để ý giúp con: việc đó xảy ra không cần ai nhắc, không cần cô bác uống gì nó mới thải. Trong lúc cô bác ngồi nghe con nói từ nãy đến giờ, lá gan của cô bác đã làm việc đó rất nhiều lần rồi ạ.
Như vậy cô bác có thể thấy, Gan là một trong những cơ quan quan trọng nhất trong quá trình chuyển hóa và xử lý các chất mà cơ thể cần loại bỏ.
Gan giúp chuyển hóa thuốc, rượu, hormone và nhiều chất khác, biến đổi chúng thành những dạng phù hợp hơn để cơ thể có thể tiếp tục sử dụng hoặc loại bỏ ra ngoài thông qua mật, phân hoặc nước tiểu.
Ngoài Gan, thì Thận Và Đường Ruột cũng đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việc duy trì sự cân bằng bên trong cơ thể.
Thận giúp lọc máu liên tục, loại bỏ nhiều chất cặn bã và các sản phẩm chuyển hóa mà cơ thể không cần nữa, sau đó đưa chúng ra ngoài thông qua nước tiểu.
Ví dụ như ure — một chất được tạo ra khi cơ thể phân giải chất đạm, sẽ được thận lọc và đào thải qua đường tiểu.
Đường Ruột thì giúp cơ thể hấp thu những chất dinh dưỡng cần thiết từ thức ăn, đồng thời loại bỏ những phần thức ăn không được hấp thu, các chất cặn bã và chất thải ra ngoài chủ yếu qua phân.
Để hiểu rõ hơn cơ thể tự thải độc, giải độc mỗi ngày như thế nào và vai trò phối hợp của gan, thận, ruột trong quá trình này, cô bác có thể tham khảo thêm bài viết: “Cơ Thể Tự Thải Độc, Giải Độc Mỗi Ngày Như Thế Nào? Vai Trò Của Gan, Thận, Ruột”.
https://duocsilan.com/thai-doc-co-the-nhu-the-nao/
Bên cạnh đó, Phổi cũng là một cơ quan giúp cơ thể loại bỏ khí carbon dioxide (CO₂) — một sản phẩm được tạo ra trong quá trình tế bào sử dụng năng lượng.
Mỗi ngày, chúng ta đều hít vào oxy và thải ra CO₂ qua từng nhịp thở mà đôi khi cô bác không để ý.
Cô bác thấy đó, cơ thể chúng ta vốn đã có một hệ thống phối hợp rất thông minh:
Gan giúp xử lý, Thận giúp lọc, Ruột giúp loại bỏ chất thải qua đường tiêu hóa, Phổi giúp thải khí CO₂.
Việc chúng ta cần làm không phải là tìm một cách “làm sạch cơ thể” cấp tốc, mà là bảo vệ và hỗ trợ những cơ quan tham gia vào việc thải độc như gan, thận, ruột, phổi …này hoạt động tốt mỗi ngày thông qua ăn uống hợp lý, vận động phù hợp và lối sống lành mạnh.
Và đó cũng chính là nội dung cốt lõi của phần tiếp theo mà Dược sĩ Lan muốn chia sẻ với cô bác.
PHẦN 2: ĂN UỐNG THẾ NÀO ĐỂ CUNG CẤP NGUYÊN LIỆU CHO CÁC CƠ QUAN THẢI ĐỘC GAN, THẬN, RUỘT HOẠT ĐỘNG TỐT
Trong việc ăn uống để các cơ quan thải độc hoạt động tốt thì thứ tự đúng không phải là “ăn thêm gì”, mà là “BỚT gì trước, rồi mới THÊM gì sau.”
Cô bác hình dung các cơ quan của chúng ta giống như cái bếp nhà mình. Muốn bếp sạch thì việc đầu tiên không phải là mua thêm nước rửa bát, mà là đừng bày thêm mâm bát ra nữa.
2.1 VỚI GAN
· Cần Bớt Thì Đứng Đầu Bảng Là Rượu Bia.
Nhiều bác nam hay bảo: “Tôi uống tí rượu cho ấm người, lưu thông máu huyết chứ có sao đâu!”
Thật ra, Khi rượu (ethanol) đi vào cơ thể, gan buộc phải ưu tiên giải quyết nó trước tiên vì cồn được xem là chất độc cấp tính. Trong quá trình gan xử lý, nó tạo ra một chất trung gian cực độc tên là acetaldehyde. Chất này độc đến mức gan phải tốn thêm một bước enzyme nữa mới hóa giải nổi.
Khi các bác uống rượu bia thường xuyên thì chẳng khác nào bắt gan ngày nào cũng phải gồng mình đi xử lý. Lâu dần, lượng mỡ tích tụ, tế bào gan bị viêm, xơ hóa và có thể dẫn đến xơ gan nguy hiểm.
Vì vậy, các bác bớt được chén nào là gan nhẹ nhõm được chén ấy, gan nhẹ gánh thì mới tập trung cho việc chuyển hoá và đào thải hiệu quả được.
· Bớt Thứ Hai Là Tinh Bột Tinh Chế Và Đồ Ngọt.
Rất nhiều cô bác không ăn nhiều dầu mỡ nhưng lại ăn rất nhiều tinh bột tinh chế (cơm trắng, bún, bánh, phở, bánh mì trắng…) , hay ăn nhiều đồ ngọt như bánh kẹo ngọt, trái cây ngọt, uống nước ngọt…
Khi ăn quá nhiều tinh bột tinh chế trong mỗi bữa lại ăn nhiều đồ ngọt thì rất dễ bị dư thừa năng lượng. Năng lượng dư thừa cơ thể không sử dụng hết thì gan sẽ chuyển một phần thành mỡ vừa làm tăng mỡ triglyceride trong máu vừa làm tăng lượng mỡ trong gan. Khi lượng mỡ trong gan nhiều thì cũng ảnh hưởng rất lớn tới chức năng gan, gan chuyển hoá đào thải độc tố sẽ kém hơn.
Bớt tinh bột tinh chế trong mỗi bữa và bớt đồ ngọt nhiều đường thì đó cũng chính là 1 cách để giảm tải bớt gánh nặng mỡ cho lá gan!
· Cái Bớt Thứ 3 Là Bớt Những Thực Phẩm Có Dấu Hiệu Mốc
Lạc mốc, ngô mốc, gạo để lâu, hạt dưa hạt bí ẩm mốc, hạt tiêu mốc, trái cây hỏng…đều có thể sinh ra một chất tên aflatoxin, đã bị xếp vào nhóm gây ung thư cho người, và nó nhắm thẳng vào gan, dễ gây ra ung thư gan.
Chất độc aflatoxin thì cô bác có rửa sạch thực phẩm nó cũng không hết vì độc tố đã ngấm sâu vào tận bên trong nhân hạt, nước rửa bên ngoài không thể trôi đi được. Aflatoxin cũng cực kỳ bền vững với nhiệt độ cao. Dù cô bác có luộc nhừ, rang cháy hay nấu chín kỹ đến đâu, phân tử độc tố này vẫn trơ trơ không bị phá hủy.
Vì vậy, nếu cô bác thấy thực phẩm có dấu hiệu mốc, hỏng thì tốt nhất đừng tiếc mà hãy bỏ đi.
Ví dụ: Thấy trong mẻ lạc có nhiều hạt mốc quá thì tốt nhất bỏ cả mẻ đó đi vì hạt này mốc cũng có thể lan sang cả những hạt khác, mắt thường không thấy được.
Thấy trái cây thối hỏng 1 phần đừng tiếc cắt bỏ phần đó rồi ăn tiếp mà hãy bỏ cả quả đi vì phần còn lại mặc dù nhìn còn nguyên nhưng độc tố aflatoxin đã có thể lan ra rồi.
Con từng kể cho cô bác về vợ chồng anh bán trái cây ngoài chợ cùng mắc ung thư gan rồi đấy ạ. Cụ thể thì trong quá trình buôn bán, cặp vợ chồng này thường giữ lại các loại trái cây đã dập nát, nấm mốc hoặc gần hết hạn sử dụng. Thay vì bỏ đi, họ cắt phần hỏng rồi để tủ lạnh ăn dần, với suy nghĩ rằng “phần còn lại vẫn lành”.
Điều này khiến họ vô tình đưa aflatoxin – độc tố sinh ra từ nấm mốc – vào cơ thể suốt thời gian dài. Aflatoxin, đặc biệt là aflatoxin B1, là một trong những chất gây ung thư mạnh rất mạnh. Chỉ với liều lượng 1 mg đã có thể gây ung thư gan, trong khi 20 mg có thể gây tử vong cấp tính.
Vì thói quen cắt bỏ phần hỏng của trái cây rồi ăn như vậy trong thời gian dài nên sau một thời gian thì người chồng cảm thấy mệt mỏi kéo dài, sau đó xuất hiện đau âm ỉ vùng hạ sườn phải. Khi đi khám tại bệnh viện tuyến tỉnh, bác sĩ phát hiện có khối u kích thước khoảng 6 cm trong gan, nghi ngờ là u ác tính nên chuyển tiếp lên bệnh viện tuyến trên.
Tại Bệnh viện K, các bác sĩ không chỉ xác nhận chẩn đoán ung thư gan cho người chồng mà còn phát hiện người vợ cũng có dấu hiệu bất thường: da sạm, môi thâm, mắt vàng nhẹ. Kiểm tra cho thấy chị vợ cũng có khối u gan lớn hơn chồng, đang chèn ép và gây giãn đường mật rồi, rất nghiêm trọng.
Ngoài câu chuyện về hai vợ chồng bán trái cây thì cũng có những câu chuyện có những cặp vợ chồng do ăn hạt tiêu mốc thường xuyên cũng mắc ung thư gan.
Vì vậy với những thực phẩm có dấu hiệu chớm mốc thì tốt nhất cô bác đừng tiếc, hãy bỏ đi để bảo vệ cho gan nhé.
· Bớt thứ tư là bớt đồ nướng cháy khét, dầu chiên đi chiên lại
Khi chúng ta nướng thịt, cá trên lửa lớn hoặc để thực phẩm bị cháy đen, quá trình nhiệt độ cao sẽ gây biến tính protein và tạo ra hai nhóm chất độc hại được y văn thế giới ghi nhận rõ ràng:
HCA (Heterocyclic Amines): Được hình thành khi các acid amin và chất đạm trong thịt, cá phản ứng trực tiếp với nhiệt độ cao của lửa.
Và PAH (Polycyclic Aromatic Hydrocarbons): Hình thành khi mỡ từ thịt nhỏ giọt xuống than hồng, tạo ra khói chứa độc chất bốc ngược lên và bám dính trực tiếp vào bề mặt thức ăn.
Cả HCA và PAH đều được nghiên cứu về khả năng gây tổn thương tế bào và có liên quan đến việc làm tăng nguy cơ ung thư khi cơ thể tiếp xúc thường xuyên trong thời gian dài, trong đó có một số loại ung thư đường tiêu hóa như ung thư đại trực tràng.
Khi chúng ta ăn vào, lá gan buộc phải huy động các enzyme Pha 1 và Pha 2 để vất vả xử lý, bẻ gãy cấu trúc độc hại này. Ăn một bữa vui miệng thì gan có thể “gồng” được, nhưng nếu thành thói quen ăn thường xuyên qua năm tháng, gan sẽ chịu tổn thương mạn tính và quá tải.
Với đồ nướng: Nếu nhà mình thích ăn đồ nướng, hãy hạn chế tối đa phần thịt bị cháy đen, khét lẹt. Khi nướng nên lót giấy bạc hoặc tránh để mỡ chảy trực tiếp xuống ngọn lửa lớn.
Với dầu ăn: Tuyệt đối không tái sử dụng dầu chiên đi chiên lại nhiều lần. Dầu rán xong nên bỏ đi, không tiếc rẻ dùng lại để xào nấu bữa sau.
Bớt đi một chút đồ nướng cháy khét, dùng dầu ăn mới và sạch cho mỗi lần nấu chính là cách cô bác đang bảo vệ lá gan và hệ tiêu hóa của mình một cách thông minh đấy ạ!
· Và bớt thứ năm: thuốc nam, thuốc tễ, lá cây… không rõ nguồn gốc.
Y văn ghi nhận rất nhiều ca suy gan cấp, tổn thương gan nặng phải nhập viện vì tự ý uống các loại lá cây, thuốc tễ truyền miệng, thuốc nam trôi nổi không rõ thành phần.
Nhiều người uống với hy vọng “mát gan”, nhưng chính các chất lạ đó lại càng làm gan phải gồng mình xử lý, càng quá tải.
Vì vậy không nên dùng những loại thuốc nam, thuốc tễ, lá cây không rõ nguồn gốc cô bác nhé.
· Bớt Xong Năm Thứ Đó Rồi, Mình Mới Nói Tới Cần Thêm Cho Gan.
– Thêm thứ nhất: Đủ chất đạm (Protein) — “Nền móng” để gan hoạt động khỏe mạnh
Nhiều cô bác cứ nghĩ thải độc là phải nhịn ăn, uống nước lọc hoặc ăn rau luộc trừ bữa.
Dạ thưa cô bác, đó là một hiểu lầm ạ!
Lá gan của chúng ta muốn làm việc tốt thì cũng cần có nguyên liệu. Và một trong những nguyên liệu quan trọng đó chính là chất đạm.
Gan có nhiều hệ thống để xử lý và chuyển hóa những chất mà cơ thể cần loại bỏ.
Trong đó, có một chất rất quan trọng tên là Glutathione.
Cô bác có thể hình dung đơn giản: Glutathione giống như một “người hỗ trợ” quan trọng giúp bảo vệ tế bào gan trước các tác động oxy hóa và tham gia vào quá trình chuyển hóa một số chất.
Điều đặc biệt là cơ thể mình tự sản xuất được Glutathione, nhưng để tạo ra nó, gan cần những nguyên liệu từ thức ăn, trong đó có các acid amin, đặc biệt là cysteine (có rất nhiều trong trứng, cá, thịt nạc, sữa, các loại đậu…).
Khi cô bác càng lớn tuổi, khả năng nhai nuốt kém đi, răng yếu hơn, ăn ít lại và hệ tiêu hóa hấp thu kém hơn. Nếu thiếu đạm, gan không đủ nguyên liệu tổng hợp chất giải độc, đồng thời cơ bắp cũng sẽ bị teo nhẽo, người yếu ớt.
Vì vậy, các chuyên gia dinh dưỡng khuyến nghị lượng đạm cần thiết là từ 1 – 1,2 gram đạm cho mỗi kg cân nặng mỗi ngày.
Để cô bác không phải mang cân ra tính toán phức tạp, mình có thể hình dung đơn giản trong mâm cơm hằng ngày:
- Mỗi bữa ăn nên có một phần thực phẩm giàu đạm với kích thước khoảng bằng lòng bàn tay, ví dụ như 1 miếng thịt nạc, 1 khúc cá, trứng hay 1 bìa đậu phụ lớn…
- Ngoài bữa chính, cô bác có thể bổ sung thêm các nguồn đạm khác như sữa, sữa chua… để đảm bảo đủ lượng đạm trong ngày.
Lưu ý y khoa quan trọng: Riêng những cô bác nào đã được bác sĩ chẩn đoán mắc bệnh thận mạn, lượng đạm phải tuân thủ tuyệt đối theo thực đơn riêng của bác sĩ điều trị, không được tự ý tăng đạm theo khuyến nghị chung này cô bác nhé, vì thận suy cần hạn chế đạm để giảm áp lực lọc.
- Thêm thứ hai: Nhóm rau họ cải — “Người quản đốc” hỗ trợ nhà máy gan
Nhóm rau này rất quen thuộc trong bữa cơm của người Việt chúng ta rồi: súp lơ xanh (bông cải xanh ), bắp cải, cải xanh, cải cúc, cải thìa…
Trong các loại rau họ cải này có chứa một hoạt chất quý giá gọi là sulforaphane.
Cô bác nhớ giúp con: Sulforaphane không phải là chất “hút độc” ra khỏi gan theo kiểu thần kỳ. Mà nó giống như một “người quản đốc thông minh”, giúp kích hoạt một số cơ chế bảo vệ tự nhiên của tế bào, trong đó có các enzyme tham gia vào quá trình chuyển hóa và xử lý các chất trong cơ thể.
Bí quyết nhà bếp ít người biết:
Sulforaphane được hình thành khi cấu trúc của rau bị phá vỡ, ví dụ như khi rau được cắt, thái hoặc nhai, dập.
Tuy nhiên, enzyme giúp tạo ra hợp chất Sulforaphane này có thể bị giảm hoạt tính khi gặp nhiệt độ cao.
Vì vậy, Dược sĩ Lan mách cô bác một mẹo nhỏ: Khi thái rau cải xong, cô bác có thể để yên trên thớt khoảng 10 phút rồi hãy đem đi nấu, thay vì thái xong cho ngay vào chảo. Như vậy có thể giúp tận dụng tốt hơn các hợp chất có lợi trong rau.
Nhiều cô bác nghe nói rau họ cải có thể ảnh hưởng tuyến giáp nên sợ không dám ăn. Thì cô bác hoàn toàn yên tâm ạ. Đối với đa số mọi người, ăn rau họ cải đã nấu chín với lượng bình thường trong bữa cơm gia đình là an toàn. Mình chỉ cần tránh ăn sống một lượng lớn, kéo dài liên tục mỗi ngày thôi ạ.
2.2 VỚI THẬN
Ngày xưa nhà nào cũng có vại dưa, hũ mắm, con cá kho mặn để dành ăn cả tuần — vì chưa có tủ lạnh, mặn mới giữ được lâu. Bây giờ có tủ lạnh rồi mà thói quen ăn mặn thì nhiều nhà chúng ta vẫn giữ nguyên.
· Vậy với thận thì cần bớt những gì?
Với thận thì cái cần bớt đầu tiên chính là muối ăn dư thừa.
Thận là cơ quan giữ cân bằng muối và nước trong máu, ăn mặn kéo dài bắt thận phải làm việc vất vả hơn, và là một trong những nguyên nhân góp phần tăng huyết áp — mà huyết áp cao không kiểm soát nhiều năm chính là một trong hai thủ phạm hàng đầu gây suy thận mạn.
Thủ phạm hàng đầu còn lại — cô bác đoán được không ạ? Đó chính là đường huyết không kiểm soát.
Đái tháo đường lâu năm làm tổn thương chính những mạch máu nhỏ li ti trong quả thận. Cho nên cái việc bớt đường con vừa nói ở mục tốt cho gan đấy ạ, hoá ra cũng chính là việc tốt luôn cho cả quả thận.
Cái bớt thứ ba, con phải nói thẳng vì ít ai để ý đó là: tự ý mua thuốc giảm đau chống viêm uống lâu dài cho đau xương khớp mà không có đơn. Đây là nguyên nhân rất phổ biến nhưng âm thầm làm hại thận ở rất nhiều cô bác cao tuổi, nhất là khi uống liều cao, uống kéo dài, hoặc uống chồng nhiều loại giảm đau cùng lúc.
Và bớt thứ tư vẫn là rượu bia — nó ảnh hưởng huyết áp, mà huyết áp thì lại nối thẳng tới thận như con vừa chia sẻ.
Vậy xong cái cần bớt, với thận cô bác nhớ là cần bớt muối, bớt đường, bớt lạm dụng thuốc giảm đau chống viêm, bớt rượu bia.
· Bây Giờ Tới Cái Cần Thêm Cho Thận Là Gì?
- Cái thêm quan trọng nhất cho thận đó là thêm đủ nước.
Nhiều người cứ nghĩ uống nước chỉ để giải khát lúc khô cổ. Nhưng với quả thận, nước lại đóng vai trò rất quan trọng.
Thận cần đủ nước để duy trì quá trình lọc máu, giúp đưa các chất mà cơ thể không cần như urê, creatinin và một số chất hòa tan dư thừa ra ngoài thông qua nước tiểu.
Có thể hình dung đơn giản: nước giống như “dòng vận chuyển” giúp thận đưa những chất cần loại bỏ ra khỏi cơ thể.
Tuy nhiên, cô bác hình dung thận như cái máy giặt: đổ đủ nước thì giặt sạch, đổ gấp ba lần nước thì áo cũng không sạch gấp ba mà nó chỉ tràn ra nhà thôi. Vì vậy lượng nước cần đủ, không cần quá nhiều.
- Cách cô bác tự kiểm tra xem mình đã uống đủ nước chưa rất đơn giản:
Hãy nhìn vào màu sắc của nước tiểu: vàng nhạt như nước trà loãng là ổn, vàng sậm như nước trà đặc là đang thiếu nước cần uống thêm vào, còn trong vắt cả ngày như nước lọc là đang hơi thừa nước cần điều chỉnh lại.
Và cô bác hãy tập thói quen uống rải đều trong cả ngày, đừng đợi đến lúc cổ họng khô khốc mới uống, vì sau tuổi 50, cảm giác khát tự nhiên của cơ thể đã kém đi rồi — khát tức là thận và các tế bào đã kêu cứu từ trước đó rồi ạ!
- Lưu ý đặc biệt:Những cô bác nào đang có bệnh lý về suy tim, suy thận mạn, xơ gan cổ trướng, hoặc đang uống thuốc lợi tiểu thì lượng nước phải tuân thủ tuyệt đối theo định mức của bác sĩ điều trị, không tự ý tăng theo cô bác nhé.
Để tốt cho thận thì cô bác cũng cần kiểm soát lượng đạm nạp vào cơ thể, ăn đủ đạm tránh dư thừa quá mức.
Cô bác nghe có thấy hơi lạ không ạ?
Phần chia sẻ về gan con vừa nói rằng cơ thể cần đủ đạm, vậy tại sao sang phần thận lại nhắc đến việc phải kiểm soát lượng đạm?
Con giải thích ngay để cô bác khỏi bị rối: Hai điều này hoàn toàn không mâu thuẫn với nhau ạ.
Với những người có chức năng thận bình thường, ăn đủ lượng đạm theo nhu cầu của cơ thể là điều cần thiết.
Bởi vì đạm giúp:
- Duy trì cơ bắp.
- Tạo enzyme, hormone.
- Hỗ trợ quá trình phục hồi và duy trì sức khỏe.
Tuy nhiên, khi chúng ta ăn quá nhiều đạm trong thời gian dài, nhất là thời nay, nhiều người theo phong trào tập thể hình hay uống các loại bột đạm (whey protein), thực phẩm bổ sung đạm liều cao một cách bừa bãi. Khi bổ sung đạm liều cao mà không cần thiết, cơ thể sẽ tạo ra nhiều sản phẩm chuyển hóa từ đạm hơn, trong đó có ure. Lúc này, thận phải xử lý và đào thải lượng chất thải này nhiều hơn. Với người có bệnh thận mạn hoặc chức năng thận đã suy giảm, việc ăn quá nhiều đạm có thể làm tăng gánh cho thận.
2.3 VỚI ĐƯỜNG RUỘT
Để đường ruột không bị ì ạch, quá tải, cô bác hãy dọn bớt ngay 4 điều này nhé:
- Một là bớt đồ ăn tinh chế, ít chất xơ:
Như bánh mì trắng, cơm trắng ăn quá nhiều, đồ ăn nhanh, đồ hộp chế biến sẵn… Những thực phẩm này thường ít chất xơ. Nếu cô bác ăn nhiều mà thiếu rau xanh, thiếu chất xơ, khối lượng phân sẽ ít hơn, nhu động ruột có thể hoạt động kém hiệu quả hơn và dễ dẫn đến táo bón..
- Hai là thói quen ăn vội, nhai không kỹ:
Thời trẻ bận rộn làm ăn, nhiều bác có thói quen ăn vội vàng, nuốt chửng. Thật ra, quá trình tiêu hóa bắt đầu ngay từ khoang miệng chứ không phải ở dạ dày! Nhai kỹ không chỉ giúp nghiền nát thức ăn mà còn kích hoạt nước bọt tiết ra các men tiêu hóa sơ bộ, giúp cả hệ tiêu hóa phía dưới đỡ vất vả hơn.
- Ba là thói quen nhịn đi vệ sinh và nhịn uống nước:
Nghe có vẻ nhỏ nhặt nhưng lại vô cùng tai hại! Khi có cảm giác buồn đi vệ sinh mà cô bác cứ bận rộn nhịn lại, lâu ngày trực tràng sẽ “quen” với việc giữ phân, làm mất phản xạ đi ngoài tự nhiên, dễ dẫn đến táo bón mạn tính.
- Bốn là đồ chiên rán nhiều dầu mỡ:
Đồ mỡ màng rất khó tiêu hóa, nó làm chậm quá trình rỗng của dạ dày và làm giảm nhu động ruột, khiến cô bác luôn cảm thấy đầy bụng, ấm ách, khó chịu sau bữa ăn…
· CẦN THÊM CHO RUỘT – CHÌA KHÓA ĐỂ HỖ TRỢ QUÁ TRÌNH ĐÀO THẢI TỰ NHIÊN:
Sau khi đã bớt đi những gánh nặng, ruột đang rất cần cô bác bổ sung 3 điều cốt lõi sau:
(1) Thêm chất xơ (khoảng 25 – 30 gram mỗi ngày) — Đây là phần cực kỳ quan trọng!
Cô bác nhớ giúp con một điều rất quan trọng: Gan và ruột có mối liên hệ rất chặt chẽ.
Gan xử lý xong chất độc, đóng gói cẩn thận rồi đổ vào dịch mật, dịch mật lại chảy xuống ruột non rồi xuống ruột già.
Nghĩa là gì ạ? Cửa ra cuối cùng của gan chính là đường ruột của chúng ta!
Nếu cô bác bị táo bón, cái chất mà gan đã vất vả đóng gói kỹ càng lại cứ nằm ì trong ruột mấy ngày không ra được. Lúc này, một phần chất độc đó sẽ bị hấp thu ngược trở lại vào máu, khiến gan lại phải vất vả xử lý lại từ đầu một lần nữa. Thế có phải là công sức của gan đổ sông đổ bể hết không ạ?
Vì vậy để tốt cho đường ruột cô bác nhớ thêm chất xơ và chế độ ăn.
Một bát đầy rau xanh như rau lang, rau muống, rau dền; một củ khoai lang luộc; bát canh đậu đen, đậu xanh nấu nhừ… đều là những nguồn chất xơ rất dễ kiếm.
Còn nếu muốn lấy chất xơ từ trái cây thì cô bác hãy lưu ý: Trái cây chín thì hãy ăn nguyên múi, ăn cả tép, tuyệt đối đừng vắt lấy nước uống! Vì nước ép chính là vắt kiệt đường ngọt nhưng lại bỏ đi toàn bộ phần chất xơ quý giá – thứ mà đường ruột đang khao khát có được để giúp tống rác thải ra ngoài.
(2) Thêm nước đi kèm với chất xơ
Nhiều cô bác nghe bảo ăn nhiều rau tốt cho ruột, liền tăng thật nhiều rau nhưng lại uống rất ít nước.
Kết quả là… có khi táo bón còn nặng hơn ạ!
Vì sao? Bởi vì chất xơ trong ruột giống như một miếng bọt biển. Nó cần có đủ nước để trương nở, tạo thành khối phân mềm, xốp và giúp phân di chuyển ra ngoài dễ dàng hơn. Nếu cô bác tăng nhiều chất xơ nhưng lại uống quá ít nước, khối phân có thể trở nên khô, cứng, khó đi ngoài.
Vì vậy, chất xơ luôn cần đi cùng với đủ nước thì mới phát huy được vai trò hỗ trợ sức khỏe đường ruột và giúp quá trình đào thải tự nhiên diễn ra thuận lợi hơn ạ.
(3) Thêm sự vận động đều đặn
Con chỉ nhắc trước một câu thôi vì lát nữa chúng ta sẽ bàn kỹ hơn về vận động: Đường ruột cũng cần được… “tập thể dục”!
Khi cô bác ngồi lì một chỗ, nằm nhiều, lười vận động, thì cơ trơn của đường ruột cũng “lười” theo, làm nhu động ruột chậm lại và dễ gây táo bón.
Đứng lên đi lại nhẹ nhàng chính là cách gián tiếp thúc đẩy ruột làm việc, đào thải hiệu quả hơn đấy ạ!
Cô bác thấy đó: gan cần đạm và rau họ cải, thận cần nước và lượng đạm vừa đủ, ruột cần chất xơ và nước tất cả đều là những cái cô bác có thể thực hiện được một cách đơn giản.
PHẦN 3: VẬN ĐỘNG ĐÚNG CÁCH — VÌ SAO “RA MỒ HÔI” KHÔNG PHẢI LÀ THẢI ĐỘC
Có một câu mà chúng ta vẫn nghe người ta truyền tai nhau từ xưa đến nay: “Cố gắng tập cho vã thật nhiều mồ hôi vào, để độc tố theo mồ hôi mà tuôn ra ngoài!”
Dạ thưa cô bác, Mồ hôi của chúng ta có khoảng 99% là nước và muối. Nhiệm vụ tối thượng của tuyến mồ hôi là giúp hạ nhiệt cho cơ thể khi trời nóng hoặc khi chúng ta vận động, chứ nó không phải là nơi chính để thải độc!
Các nhà khoa học đã từng tiến hành đo lường và phát hiện thấy trong mồ hôi thực sự có một lượng rất nhỏ chì, thủy ngân hay asen. Nhưng lượng đó vô cùng nhỏ bé so với những gì được tống khứ qua nước tiểu và phân. Vì vậy, da hoàn toàn không phải là cơ quan thải độc chính.
Nói cách khác: Việc cô bác đi xông hơi cho vã mồ hôi đầm đìa thì nghe có vẻ sảng khoái thật đấy, nhưng nó không thể thay thế được lá gan và quả thận. Thậm chí, những cô bác nào huyết áp không ổn định, có bệnh tim mạch hoặc đang uống thuốc lợi tiểu mà ngồi xông hơi quá lâu thì rất dễ bị tụt huyết áp đột ngột và mất nước nguy hiểm.
Vậy tại sao con vẫn đưa chữ “vận động” vào buổi chia sẻ hôm nay?
Bởi vì vận động thực sự giúp cơ thể thải độc và khỏe mạnh, nhưng nó đi qua 4 con đường hoàn toàn khác biệt chứ không hề đi qua tuyến mồ hôi:
- Một là giảm mỡ trong gan (Đây là điều mạnh mẽ nhất!):
Cơ bắp của chúng ta chính là cái “kho” tiêu thụ đường lớn nhất cơ thể. Khi cô bác đi bộ, cơ bắp sẽ mở cửa để kéo đường vào sử dụng, nhờ đó lượng đường đó không bị chuyển hóa thành mỡ để tăng mỡ trong gan.
Đối với những cô bác bị gan nhiễm mỡ, y học đã chứng minh: Chỉ cần giảm được khoảng 7 đến 10% trọng lượng cơ thể là biện pháp có bằng chứng mạnh mẽ nhất giúp cải thiện cả mỡ lẫn tình trạng viêm trong gan.
Ví dụ, cô bác nặng 60 kg mà giảm được 7% – 10% là khoảng 4,2 – 6 kg là đã rất tốt để giảm gan nhiễm mỡ, tốt cho gan rồi.
- Hai là làm cho ruột hoạt động trơn tru:
Như ban nãy con đã phân tích, cửa ra của gan chính là đường ruột. Khi cô bác vận động, nó sẽ kích thích nhu động ruột co bóp nhịp nhàng, giúp đẩy phân ra ngoài đều đặn, ngăn chặn táo bón.
Người nào ngồi nhiều, nằm nhiều thì ruột cũng “lười” theo và gây ứ đọng độc tố.
- Ba là “bơm” cho hệ bạch huyết hoạt động:
Chỗ này ít ai để ý đến. Ngoài hệ tuần hoàn máu có trái tim làm máy bơm, cơ thể chúng ta còn có hệ bạch huyết có nhiệm vụ thu gom dịch thừa và chất thải từ các mô đưa về máu.
Nhưng ngặt một nỗi, hệ bạch huyết không có trái tim nào bơm riêng cho nó cả — nó chỉ có thể di chuyển được là nhờ lực ép từ sự co bóp của cơ bắp và những nhịp thở sâu của chúng ta!
Nghĩa là nếu cô bác cứ ngồi yên một chỗ cả ngày, hệ bạch huyết sẽ đứng im một chỗ. Chỉ khi cô bác đứng dậy đi lại, nó mới được bơm đi tuần hoàn.
- Bốn là phổi thải khí độc và giấc ngủ dọn rác cho não:
Mọi chất dư thừa được đốt cháy trong cơ thể cuối cùng đều được đưa ra ngoài dưới dạng khí carbon dioxide (CO₂) qua từng nhịp thở của phổi.
Vận động giúp “nâng cấp” hiệu suất thải độc của phổi: Khi cô bác vận động (chạy bộ, bơi lội, đạp xe, tập cardio…), cơ bắp hoạt động mạnh đòi hỏi nhiều oxy hơn và đồng thời sản sinh ra lượng khí CO2 lớn hơn nhiều lần so với lúc nghỉ ngơi.
Và có một điều kỳ diệu nữa về giấc ngủ: Các nhà khoa học phát hiện ra rằng, trong lúc chúng ta ngủ sâu ban đêm, não bộ có một cơ chế tự động dọn dẹp các chất chuyển hóa tích tụ suốt cả ngày, hoạt động mạnh mẽ hơn hẳn lúc thức. Ngủ đủ giấc cũng chính là cách bảo vệ hệ thần kinh tuyệt vời nhất.
Mối liên hệ giữa vận động và cơ chế tự dọn rác của não (hệ thống glymphatic trong giấc ngủ sâu) cực kỳ chặt chẽ. Khi cô bác ít vận động hoặc ngồi nhiều thường khiến cơ thể khó chìm vào giấc ngủ sâu, dẫn đến việc não bộ bị “treo” ở trạng thái ngủ nông, khiến hệ thống dọn rác không thể hoạt động hết công suất.
Vận động giúp giải phóng các hormone điều hòa sinh học, giảm căng thẳng, từ đó đưa bạn vào giấc ngủ sâu nhanh hơn. Chính trong giấc ngủ sâu này, các tế bào não co lại để dịch não tủy bơm qua và cuốn trôi các chất độc hại (như mảng bám nguyên nhân gây suy giảm trí nhớ) ra ngoài.
Tóm lại, vận động chính là động cơ thúc đẩy giúp phổi đẩy khí độc ra ngoài hiệu quả hơn vào ban ngày, đồng thời tạo tiền đề vững chắc cho giấc ngủ sâu để não bộ tự làm sạch vào ban đêm.
- VẬN ĐỘNG BAO NHIÊU LÀ ĐỦ? (CÁC CON SỐ CỤ THỂ CHO NGƯỜI LỚN TUỔI)
Tổ chức Y tế Thế giới khuyến nghị cho người trưởng thành và người cao tuổi như sau:
· Vận động cường độ vừa: Khoảng 150 đến 300 phút mỗi tuần — tính ra chỉ tầm 30 phút mỗi ngày, duy trì 5 ngày trong tuần.
· Tập cơ bắp: Thực hiện ít nhất 2 buổi mỗi tuần (như chống đẩy vào tường, nâng nhẹ hai chai nước suối, hay đứng lên ngồi xuống ghế).
· Tập thăng bằng: Ít nhất 3 buổi mỗi tuần (như đứng một chân vịn vào ghế, đi gót chân nối mũi chân) để phòng ngừa ngã cho người trên 65 tuổi.
· Đừng ngồi liên tục: Cứ từ 30 đến 60 phút là cô bác hãy đứng dậy đi lại vận động một vòng nhé.
Thế nào là “cường độ vừa” ạ?
Dược sĩ Lan mách cô bác một mẹo tự đo cực kỳ dễ mà không cần dùng đến đồng hồ thông minh, gọi là phép thử nói chuyện: Khi đi bộ mà cô bác vẫn nói chuyện thành câu được bình thường, nhưng không thể cất giọng lên hát — đó là ngưỡng chuẩn xác nhất. Vừa đi vừa hát vang nghĩa là đi quá nhẹ; còn nói mà đứt hơi từng chữ, thở hồng hộc là đi quá nặng rồi ạ.
Còn chuyện phải đi đủ 10.000 bước một ngày thì sao?
Con xin nói để các cô bác được nhẹ lòng: Con số 10.000 bước vốn dĩ xuất phát từ tên của một chiếc máy đếm bước chân do Nhật Bản sản xuất từ thập niên 1960 chứ không phải từ một nghiên cứu y khoa nào cả.
Các nghiên cứu hiện đại gần đây cho thấy, đối với người trên 60 tuổi, lợi ích sức khỏe rõ rệt đã đạt được từ khoảng 6.000 đến 8.000 bước mỗi ngày, sau mức đó thì lợi ích tăng thêm không đáng kể.
Nếu bây giờ cô bác mới đi được 3.000 bước mà cố gắng nâng lên 6.000 bước là đã thắng lợi lớn rồi, tuyệt đối đừng bỏ cuộc chỉ vì không đạt mốc 10.000 bước nhé ạ!
- 3 SAI LẦM KHI VẬN ĐỘNG — ĐIỀU KHIẾN DƯỢC SĨ LAN LO LẮNG NHẤT
Đi tập là để khỏe, nhưng tập sai cách thì lại hại thân nhanh nhất. Cô bác hãy tránh xa 3 điều sau đây:
- Thứ nhất là tập ngoài trời quá sớm, khi trời còn lạnh hoặc không khí ô nhiễm nặng:
Huyết áp buổi sáng sớm của người lớn tuổi vốn dĩ đã có xu hướng dễ vọt lên cao. Vì vậy, đừng ra ngoài khi trời còn mờ sương lạnh giá.
Hãy đợi trời sáng hẳn, nắng ấm lên rồi hãy bước ra ngoài tập, hoặc chúng ta có thể đi bộ ngay trong nhà, ở sân hay hành lang kín gió.
- Thứ hai là nhịn ăn rồi đi tập:
Đi bộ khi bụng rỗng buổi sáng, nhất là với những cô bác đang uống thuốc điều trị tiểu đường, rất dễ dẫn đến tình trạng hạ đường huyết đột ngột: người run lẩy bẩy, vã mồ hôi lạnh, hoa mắt chóng mặt.
Hãy ăn nhẹ một mẩu bánh mì hoặc uống một ngụm sữa nhỏ trước khi đi tập nhé cô bác.
- Thứ ba là tập quá sức đột ngột
Nhiều cô bác cả năm trời không vận động, tự dưng nổi hứng đi liền một mạch 2-3 tiếng đồng hồ. Hậu quả là cơ bắp bị quá tải, phá hủy hàng loạt, các chất bên trong tế bào cơ tràn vào máu buộc quả thận phải gồng mình lọc — tình trạng này y học gọi là tiêu cơ vân, có thể dẫn đến suy thận cấp!
Dấu hiệu nhận biết là: đau cơ dữ dội kéo dài, người mệt lả và nước tiểu sẫm màu như nước vối.
Xin cô bác nhớ hộ con: đi tập thể dục là để bảo vệ gan thận, mà tập sai thì lại là thứ hại thận nhanh nhất. Nguyên tắc an toàn — mỗi tuần chỉ tăng thêm khoảng 10% so với tuần trước. Chậm mà đều đó mới là chân lý.
- NHÌN LẠI THỜI GIAN QUA ĐỂ THAY ĐỔI THÓI QUEN HÔM NAY!
Cô bác thử nhớ lại ngày xưa. Ngày đó có ai đi phòng gym không? Có ai mua máy đếm bước không? Không ai cả. Nhưng sáng ra là gánh nước từ giếng về, là giã gạo, là đi bộ mấy cây số ra đồng, chiều về quét sân, gánh rau ra chợ. Cả ngày người ta vận động mà không gọi đó là tập thể dục.
Và hồi đó, những căn bệnh như gan nhiễm mỡ, tiểu đường hay mỡ máu có phổ biến như bây giờ không ạ? Hoàn toàn không hề có!
Con không bảo cô bác phải quay lại thời kỳ thiếu thốn đó. Con chỉ muốn chỉ ra cái mà thời đại hiện đại đã lấy mất của chúng ta: Ngày xưa, vận động nằm rải đều khắp cả ngày; còn bây giờ, chúng ta ngồi lì một chỗ suốt 12 tiếng rồi cố gắng bù đắp lại bằng đúng 30 phút tập thể dục.
Cho nên, lời khuyên thiết thực nhất của con không phải là “hãy đi tập thể dục đi”, mà là: HÃY CÀI ĐẶT VẬN ĐỘNG VÀO CẢ NGÀY HÔM NAY.
Đi chợ thì chủ động gửi xe xa nhà một đoạn; nhà có nhiều tầng thì mỗi ngày đi lên xuống thêm vài lượt; xem ti vi hết một tập phim thì đứng dậy đi dạo một vòng quanh nhà; lúc nấu cơm thì đứng thay vì ngồi lì một chỗ. Từng chút một như thế sẽ giúp thay đổi sức khỏe của cô bác tốt hơn!
TÓM LẠI CÔ BÁC NHỚ GIÚP CON:
- Cơ thể đã có sẵn nhà máy thải độc: ruột — gan — thận. Việc của mình không phải thải độc hộ nó, mà là đừng bắt nó làm quá sức và cung cấp nguyên liệu để nó hoạt động hiệu quả hơn.
- Về ăn uống thì nhớ Bớt trước, thêm sau — bớt rượu, bớt tinh bột tinh chế, bớt đường, bớt đồ mốc hỏng, bớt thuốc nam, thuốc tễ không rõ nguồn gốc. Ăn thêm đủ đạm, đủ rau họ cải, đủ chất xơ, uống thêm đủ nước.
- Vận động đều hàng ngày cũng là cách hỗ tốt cho các cơ quan thải độc trong cơ thể thực hiện tốt chức năng của nó.
PHẦN 4: GIẢI ĐÁP MỘT SỐ THẮC MẮC
Câu 1: Bác xét nghiệm máu có mỡ triglyceride và LDL cao đang phải dùng thuốc kê đơn, gan nhiễm mỡ độ 1, nhưng bác có tiền sử đau dạ dày nhiều năm, uống Omega-3 thêm có sợ hại dạ dày không?
—> Không biết bác đang dùng omega 3 loại nào nhưng nếu dạ dày yếu thì bác tránh uống omega 3 lúc bụng đang đói. Cách tốt nhất là bác uống trong bữa ăn hoặc ngay sau khi ăn xong, đặc biệt là sau bữa ăn có một chút chất béo.
Khi mình uống cùng bữa ăn hoặc ngay sau bữa ăn thì cơ thể tiết dịch mật và men tiêu hóa để xử lý chất béo trong bữa ăn, nhờ đó Omega-3 dễ được hấp thu hơn và cũng giảm tình trạng ợ dầu, cồn cào, khó chịu dạ dày.
Nếu bác có dạ dày yếu, bụng dạ kém thì khi dùng bác ưu tiên dòng omega 3 nhuyễn thể, nó tan được một phần trong nước và hấp thu nhanh, nó sẽ ít khi gây ra hiện tượng đầy bụng, khó tiêu hay ợ chua như dầu cá thông thường, nên người đau dạ dày dùng omega 3 nhuyễn thể thì thường sẽ thấy êm bụng, dễ chịu hơn.
Câu 2: Bổ sung hoạt chất nào tốt cho gan thải độc thưa ds?
—> Cô bác sẽ hiểu rằng bản thân lá gan chính là nhà máy thải độc lớn nhất của cơ thể rồi. Không có hoạt chất nào có thể chui vào gan để quét dọn độc tố cả.
Các hoạt chất bổ sung nó sẽ đóng vai trò là cung cấp nguyên liệu, chống oxy hóa và bảo vệ tế bào gan, giúp lá gan luôn khỏe mạnh để tự gan thực hiện tốt nhất chức năng thải độc tự nhiên của nó.
Cô bác có thể cân nhắc tới hoạt chất Glutathione dạng có bọc màng liposome nếu có điều kiện bổ sung vì đây là một chất chống oxy hoá rất mạnh và hỗ trợ tốt cho gan.
Câu 3 : Nhà cô bỏ mỡ lợn nhiều năm rồi, ăn dầu suốt, mà đi khám vẫn mỡ máu cao là sao, xin giải thích giúp?
—> Có bốn lý do khác cũng có thể cùng lúc xảy ra làm mỡ máu vẫn cao dù cô bác bỏ mỡ lợn nhiều năm:
Một là khoảng 75–80% cholesterol là do chính cơ thể, đặc biệt là gan tự sản xuất, không phụ thuộc cô bác ăn mỡ hay ăn dầu. Người có rối loạn chuyển hoá tại gan hoặc yếu tố di truyền thì gan vẫn cứ sản xuất dù ăn rất kiêng.
Hai là bỏ mỡ lợn không có nghĩa là bỏ chất béo bão hoà. Nó vẫn còn trong các thực phẩm khác thịt mỡ, da gà, nước xương hầm, bơ, phô mai, sữa nguyên kem, bánh quy …— và trong chính chai dầu dừa, dầu cọ nếu nhà mình đang dùng cũng vẫn làm tăng mỡ máu xấu LDL cholesterol.
Ba là nhiều nhà bỏ mỡ nhưng ăn dầu còn nhiều hơn cả mỡ ngày xưa. Dầu cũng cung cấp 9 kcal mỗi gam y hệt mỡ ạ. Năng lượng nạp vào dư thừa, cơ thể không tiêu hao hết thì vẫn dễ làm tăng mỡ máu.
Bốn là mỡ máu cao không chỉ do chất béo. Nhiều người ăn nhiều Tinh bột tinh chế, bánh kẹo, nước ngọt, uống rượu bia, ít vận động thì đều có thể làm mỡ máu tăng.
Câu 4: Cô bổ sung men vi sinh vài tháng cho đường ruột khoẻ lên được không cháu?
—> Nếu đường ruột của cô yếu, ăn uống hấp thu kém hoặc đang có những vấn đề về hội chứng ruột kích thích đi ngoài lúc táo, lúc lỏng thì bổ sung men vi sinh hỗ trợ được tốt ạ. Nhưng cô lưu ý chọn loại men có chủng lợi khuẩn phù hợp. Có kèm chất xơ hoà tan để nuôi lợi khuẩn thì càng tốt và ưu tiên những loại có công nghệ bọc bao vi nang để bảo vệ lợi khuẩn đi qua dạ dày không bị ảnh hưởng. Dùng duy trì đều đợt khoảng 2- 3 tháng để cải thiện hệ vi sinh đường ruột tốt lên ạ.
Câu 5: Ăn chay trường liệu có giúp gan khỏe hơn không?
—> Ăn chay đúng cách có lợi cho gan. Nhưng nếu ăn chay mà nhiều tinh bột trắng, đồ chiên, đồ ngọt thì gan vẫn nhiễm mỡ và vẫn bị ảnh hưởng như bình thường.
Câu 6: Dán miếng dán thải độc xong sáng ra thấy chuyển màu đen đó là độc tố phải không ds?
—> Cái màu đen cô bác thấy ở cái miếng dán đó không phải độc tố từ người cô ra đâu ạ. Cái này con cũng từng tìm hiểu thì thấy rằng hiện chưa có bằng chứng khoa học nào cho thấy miếng dán thải độc chân giúp loại bỏ được độc tố.
Con cũng từng đọc trên báo về 1 trường hợp là sau khi dùng hết 20 miếng dán, lần nào cũng có hiện tượng thôi ra màu đen và chất nhờn bám dính trên miếng dán, nên anh này đã nghi ngờ và bóc một miếng dán mới ra rồi không dán lên chân mà để tự nhiên ngoài không khí. Sau một đêm miếng dán vẫn thôi ra màu đen và chất dính giống hệt như khi dán vào gan bàn chân.
Cô bác cũng có thể làm một thí nghiệm nhỏ này là biết ngay. Cô bác lấy một miếng dán mới, đừng dán vào chân. Nhỏ lên đó vài giọt nước lọc, hoặc làm ẩm miếng dán. Rồi để yên chừng khoảng nửa tiếng. Cô bác sẽ thấy nó cũng chuyển sang màu nâu , màu đen y như vậy thôi ạ.
Bởi vì trong một số miếng dán thường có giấm gỗ, giấm tre, dextrin và một số loại bột khác, những thứ này gặp hơi ẩm là tự đổi màu. Bàn chân mình ban đêm bí trong miếng dán thì ra mồ hôi, mồ hôi làm ẩm, ẩm làm đổi màu. Vậy thôi ạ. Nó là phản ứng với nước, không phải phản ứng với độc tố.
Da không phải là con đường thải độc chính của cơ thể. Những chất như Chì, thủy ngân, asen, ure, creatinin… những thứ đó đi ra chủ yếu qua nước tiểu và phân, chứ không chui qua lòng bàn chân được đâu ạ.
Muốn thải độc tốt thì việc quan trọng hơn cả mà cô bác cần làm là giảm gánh nặng cho các cơ quan tham gia thải độc trong cơ thể , giúp đường ruột, gan, thận của mình khoẻ lên.
❓…… Còn một số câu hỏi đáp khác các cô bác có thể xem thêm trong livestream chi tiết nhé!
Các cô bác có thể xem lại buổi livestream trực tiếp tại đây ạ:
Cô bác còn thắc mắc gì về thải độc gan , tăng cường chức năng gan hoặc cần con tư vấn hướng dẫn cụ thể hơn về các tình trạng sức khoẻ hiện tại thì có thể nhắn rõ tình trạng của cô bác qua Zalo , con sẽ hướng dẫn cô bác phù hợp ạ!
Zalo Ds. Lan: 0981 741 388
Con chúc cô bác buổi sáng vui vẻ và luôn có một nhà máy thải độc hoạt động thật trơn tru, khỏe mạnh!
