Thoái Hóa Khớp Gối Có Nên Đi Bộ? Sai Lầm Nghiêm Trọng Đang Phá Hủy Khớp Gối

Thoái hóa khớp gối là tình trạng thường gặp ở người trung niên và cao tuổi, xảy ra khi lớp sụn khớp bị bào mòn theo thời gian khiến đầu gối đau nhức, cứng khớp, khó đi lại. Vậy người bị thoái hóa khớp gối có nên đi bộ không? Cách vận động nào giúp giảm áp lực lên khớp và bảo vệ đầu gối tốt hơn mỗi ngày? Cùng Dược sĩ Lan tìm hiểu nguyên nhân, dấu hiệu nhận biết và cách chăm sóc khớp gối đúng cách để duy trì khả năng vận động sau tuổi 50.

Một trong những băn khoăn lớn nhất là: bị thoái hóa khớp gối thì có nên đi bộ không?

Đi bộ thì sợ đau hơn, sợ mòn khớp hơn. Mà không đi thì cũng sợ khớp cứng, chân lại yếu, lâu dần càng đi không nổi.

—> Đây là nỗi băn khoăn thực tế của rất nhiều cô bác.

Ds. Lan kể lại câu chuyện của một cô 63 tuổi mà Lan từng tư vấn.

Cô chia sẻ với Lan rằng bây giờ cô không mong gì nhiều, chẳng cần ăn ngon mặc đẹp nữa mà chỉ mong mỗi ngày có thể tự đi ra ngoài một chút, đi bộ nhẹ nhàng, hít thở không khí trong lành và gặp mấy người bạn già nói chuyện cho vui thôi. Vì ở trong nhà mãi cô thấy bí bách lắm, buồn lắm.

Nhưng khổ nỗi là cô bị thoái hóa khớp gối 4 năm nay rồi. Mỗi lần đi lại là đau, lên xuống cầu thang thì càng khó.

Con cháu trong nhà lại rất lo, cứ sợ cô đi ra ngoài rồi chẳng may vấp ngã thì nguy hiểm.

Rồi cô cũng đặt câu hỏi : “Giờ cô nên đi bộ hay nghỉ hẳn ở nhà cho an toàn?

Ds.Lan thấy rằng đây không chỉ là câu hỏi của riêng cô ấy, mà là câu hỏi chung của rất nhiều người. Vì vậy livestream này xin chia sẻ chi tiết để cô bác giải đáp được thắc mắc của mình.

PHẦN 1. Thoái hóa khớp gối là gì?

Khớp gối của mình giống như một “bản lề” rất lớn, rất quan trọng, giúp chân gập duỗi linh hoạt để mình đi lại, đứng lên, ngồi xuống, leo cầu thang. Mỗi ngày, đầu gối phải chịu toàn bộ sức nặng của cơ thể, nên đây là một trong những khớp làm việc nhiều nhất và vất vả nhất.

Bên trong khớp gối có một lớp rất quan trọng gọi là sụn khớp. Lớp sụn này trơn láng, êm, giống như một tấm đệm bảo vệ, giúp hai đầu xương trượt lên nhau nhẹ nhàng khi mình cử động, đồng thời giảm ma sát và giảm lực chấn động.

Nhưng theo thời gian, đặc biệt là khi tuổi cao lên, lớp sụn quý giá này bắt đầu mòn đi, yếu đi, nứt dần, mỏng dần. Khi lớp sụn không còn nguyên vẹn nữa, các đầu xương sẽ cọ sát vào nhau nhiều hơn.

Và chính sự cọ sát đó là nguyên nhân gây đau, gây cứng khớp, gây tiếng lạo xạo, lục cục khi đi lại.

—> Đó chính là thoái hóa khớp gối.

Nói một cách đơn giản hơn, thoái hóa khớp gối là tình trạng khớp gối bị hao mòn theo thời gian, đặc biệt là phần sụn khớp, làm cho khớp không còn vận hành êm ái như trước nữa.

PHẦN 2. Vì sao tuổi càng cao càng dễ bị thoái hóa khớp gối?

Thật ra, nguyên nhân phổ biến nhất chính là quá trình lão hóa tự nhiên của cơ thể.

Cũng giống như tóc bạc dần, da nhăn dần, mắt mờ hơn, thì khớp gối sau hàng chục năm làm việc cũng sẽ xuống cấp dần.

Lớp sụn khớp sau nhiều năm chịu lực sẽ bị bào mòn, mà khả năng tự phục hồi của cơ thể khi có tuổi thì cũng không còn tốt như trước nữa.

Cho nên, càng lớn tuổi, nguy cơ thoái hóa khớp càng cao. Đây là điều rất thường gặp ở người trung niên và cao tuổi.

Nhưng không phải ai lớn tuổi cũng thoái hóa giống nhau. Có người nhẹ, có người nặng. Có người mới ngoài 50 đã đau gối, nhưng có người 70 tuổi vẫn đi lại khá tốt.

Lý do là vì ngoài tuổi tác, còn rất nhiều yếu tố khác làm cho khớp gối xuống cấp nhanh hơn.

PHẦN 3. Những nguyên nhân và yếu tố làm thoái hóa khớp gối nặng hơn

3.1. Thừa cân, béo phì

Đây là một nguyên nhân rất quan trọng.

Khớp gối là khớp chịu lực chính của cơ thể. Nếu mình càng nặng cân, khớp gối càng phải “gồng gánh” nhiều hơn.

Cô bác cứ tưởng tượng mỗi bước chân mình đi, đầu gối không chỉ chịu đúng trọng lượng cơ thể đâu, mà áp lực dồn lên còn tăng lên gấp nhiều lần.

Cho nên người thừa cân, béo phì thường bị thoái hóa khớp gối sớm hơn và nặng hơn.

Nói dễ hiểu, nếu đầu gối vốn đã mỏi mà ngày nào cũng phải gánh thêm một “bao tải” trọng lượng dư thừa thì làm sao không nhanh mòn được, đúng không ạ?

3.2. Chấn thương cũ ở đầu gối

Những cô bác từng bị té ngã, va đập mạnh, từng rách sụn chêm, đứt dây chằng, gãy xương vùng gối hoặc từng mổ đầu gối thì nguy cơ thoái hóa sau này sẽ cao hơn.

Bởi vì sau chấn thương, cấu trúc khớp không còn hoàn hảo như trước nữa. Lực dồn lên khớp không còn phân bố đều, từ đó khiến một số vùng bị chịu áp lực nhiều hơn và nhanh mòn hơn.

3.3. Làm việc nặng, tư thế xấu kéo dài

Những người thường xuyên phải ngồi xổm, quỳ gối, leo trèo nhiều, mang vác nặng, làm việc chân tay liên tục trong nhiều năm thì khớp gối cũng dễ tổn thương hơn.

Có những tổn thương không gây đau ngay lập tức, nhưng nó giống như nước chảy đá mòn, cứ tích lũy dần theo thời gian.

3.4. Phụ nữ sau mãn kinh

Thực tế cho thấy phụ nữ sau mãn kinh bị thoái hóa khớp gối nhiều hơn nam giới. Điều này liên quan đến thay đổi nội tiết tố, giảm khối cơ, giảm mật độ xương và những thay đổi sinh học theo tuổi.

Đó là lý do Lan nhận được rất nhiều câu hỏi của các bác gái về đau đầu gối, cứng khớp, đi lại khó khăn.

3.5. Yếu tố di truyền

Có những người cơ địa sụn khớp kém bền hơn, hoặc cấu trúc xương khớp không thật sự thuận lợi từ đầu, nên dễ thoái hóa sớm hơn người khác.

3.6. Một số bệnh lý đi kèm

Những bệnh như tiểu đường, gout, viêm khớp dạng thấp, rối loạn chuyển hóa… cũng có thể làm tăng nguy cơ tổn thương khớp hoặc khiến tình trạng thoái hóa tiến triển nhanh hơn.

PHẦN 4. Triệu chứng của thoái hóa khớp gối là gì?

Thoái hóa khớp gối thường không đến ồ ạt mà nó đến rất âm thầm. Ban đầu chỉ là hơi mỏi gối, hơi đau khi đi nhiều. Nhưng nếu không để ý, không chăm sóc đúng, các triệu chứng sẽ nặng dần lên.

** Dấu hiệu đầu tiên thường gặp nhất là đau

Lúc đầu, cô bác có thể chỉ đau khi:

• đi bộ nhiều
• đứng lâu
• leo cầu thang
• ngồi xổm
• đứng lên ngồi xuống nhiều lần

Sau đó, đau xuất hiện thường xuyên hơn. Có người đi một đoạn ngắn cũng đau. Có người đau âm ỉ cả ngày. Nặng hơn nữa thì đau cả khi nghỉ ngơi, đau về đêm.

** Dấu hiệu thứ 2 là cứng khớp

Nhiều cô bác sáng ngủ dậy thấy đầu gối như bị “khựng” lại, cử động không mượt như trước. Hoặc sau khi ngồi lâu, đứng dậy thấy chân cứng, phải đi vài bước mới đỡ.

** Dấu hiệu thứ 3 là khớp kêu lạo xạo, lục cục

Khi gấp duỗi đầu gối, nhất là lúc đứng lên ngồi xuống hoặc leo cầu thang, có thể nghe tiếng lạo xạo bên trong khớp. Đó là dấu hiệu bề mặt khớp không còn trơn láng nữa.

** Dấu hiệu thứ 4 là sưng nhẹ, nóng nhẹ

Có người sau khi đi nhiều, đầu gối hơi sưng, hơi căng, có cảm giác tức tức, nặng nặng.

** Dấu hiệu thứ 5 là đi lại khó khăn

Khi bệnh nặng hơn, đầu gối yếu đi, bước chân không còn vững. Có người thấy gối như muốn khuỵu xuống. Có người ngại lên xuống cầu thang vì sợ đau, sợ mất thăng bằng.

PHẦN 5. Thoái hóa khớp gối có nguy hiểm không?

Nhiều cô bác nghĩ rằng đau gối thì cùng lắm là khó chịu thôi. Nhưng thực ra, nếu để kéo dài mà không chăm sóc đúng cách, thoái hóa khớp gối có thể kéo theo nhiều hậu quả rất đáng lo.

Điều Lan muốn nhấn mạnh nhất chính là nguy cơ té ngã.

Khi đầu gối đau, yếu, cứng, mất linh hoạt, việc giữ thăng bằng sẽ kém đi. Đi trên nền trơn, bước qua bậc cửa, lên xuống cầu thang, thậm chí chỉ cần quay người hơi nhanh thôi cũng có thể loạng choạng.

Mà với người lớn tuổi, té ngã không phải chuyện nhỏ. Chỉ một cú ngã thôi cũng có thể gây:

• Gãy xương
• Nằm một chỗ lâu ngày
• Suy giảm vận động
• Ảnh hưởng nặng đến sức khỏe toàn thân

Ngoài ra, nếu đau gối kéo dài, người bệnh sẽ càng ngày càng ngại vận động, mà càng ngại vận động thì cơ càng yếu, cân nặng càng tăng, đường huyết, huyết áp, tim mạch cũng dễ xấu hơn. Nó tạo thành một vòng xoắn rất bất lợi.

Cho nên thoái hóa khớp gối không chỉ là chuyện của riêng cái khớp, mà nó còn ảnh hưởng đến toàn bộ cuộc sống và sức khỏe của cô bác.

PHẦN 6. Vậy người bị thoái hóa khớp gối có nên đi bộ không?

Lan xin trả lời rất rõ là: Có. Phần lớn người bị thoái hóa khớp gối vẫn nên đi bộ và vận động nhẹ nhàng.

Nghe có vẻ hơi ngược đúng không ạ? Đầu gối đang đau mà lại khuyên đi bộ. Nhưng thật ra, khoa học và kinh nghiệm thực tế đều cho thấy: vận động đúng cách là một phần rất quan trọng trong kiểm soát thoái hóa khớp gối.

Nhiều cô bác anh chị cứ nghĩ đau gối thì thôi đừng đi nữa, ở yên cho đỡ đau. Nhưng thực ra nếu mình ngồi nhiều quá, nằm nhiều quá, không vận động nữa thì đầu gối lại càng nhanh yếu.

Vì sao?

Bởi vì khi mình không vận động, cơ đùi với cơ cẳng chân sẽ yếu đi. Mà cơ càng yếu thì khớp gối càng phải chịu lực trực tiếp nhiều hơn. Chưa kể khớp sẽ càng cứng, dịch khớp lưu thông kém, lâu dần đi lại càng khó hơn.

Cho nên, với đa số trường hợp thoái hóa khớp gối, vận động đúng cách là có lợi, chứ không phải là có hại.

Lan nhấn mạnh là đúng cách nhé, chứ không phải đau gối mà lại cố đi thật nhanh, đi thật xa, leo dốc liên tục thì tất nhiên là không tốt rồi.

Kể cho cô bác nghe 1 trường hợp là một bác bị đột quỵ nằm liệt giường cả 1 năm không vận động gì , nhưng khi mà các bs chụp chiếu thì lại thấy rằng bác bị thoái hoá khớp gối.

Vậy nên các cô bác sẽ hiểu là càng không vận động thì khớp sẽ càng cứng, càng yếu hơn.

Nên khi đang có thoái hoá khớp thì cô bác vẫn nên đi bộ vận động đúng cách mỗi ngày.

Trừ trường hợp đợt cấp mình đang có sưng đau tại khớp thì có thể nghỉ vài ngày , nhưng khi đỡ thì nên bắt đầu vận động nhẹ nhàng trở lại để các cơ khoẻ nâng đỡ bớt cho khớp, dịch khớp lưu thông tốt giúp khớp không bị cứng và nuôi dưỡng cho sụn khớp tốt hơn.

PHẦN 7. Đi bộ đúng cách có lợi gì cho người thoái hóa khớp gối?

Thứ nhất: Giúp cơ quanh khớp khỏe hơn

Khi cô bác đi bộ nhẹ nhàng, đều đặn, các cơ đùi và cơ cẳng chân sẽ khỏe hơn. Những cơ này giống như một “lớp áo giáp” tự nhiên nâng đỡ khớp gối, giúp giảm bớt áp lực dồn trực tiếp lên khớp.

Thứ hai: Giúp khớp bớt cứng

Khớp cũng giống như một cánh cửa lâu ngày không mở. Nếu không cử động, nó sẽ càng han gỉ, càng cứng. Vận động nhẹ nhàng sẽ giúp dịch khớp lưu thông tốt hơn, từ đó bôi trơn khớp tốt hơn và giảm cứng.

Thứ ba: Hỗ trợ kiểm soát cân nặng

Đi bộ đều đặn giúp tiêu hao năng lượng, hỗ trợ giảm cân hoặc giữ cân nặng ổn định. Mà giảm được cân nào thì đầu gối đỡ gánh nặng cân đó.

Thứ tư: Giúp tinh thần thoải mái hơn

Nhiều cô bác ở trong nhà lâu ngày thấy bí bách, dễ buồn. Đi bộ nhẹ nhàng ngoài trời, hít thở không khí, nhìn cây cối, trò chuyện với người xung quanh sẽ giúp tinh thần dễ chịu hơn rất nhiều.

Thứ năm: Giúp giữ thăng bằng tốt hơn

Khi đi bộ đúng cách, khả năng phối hợp vận động và giữ thăng bằng cũng được cải thiện, từ đó giảm nguy cơ té ngã.

Bên cạnh việc duy trì vận động phù hợp, chế độ ăn uống hằng ngày cũng đóng vai trò quan trọng trong việc chăm sóc sức khỏe xương khớp. Nhiều cô bác bị đau khớp gối thường băn khoăn không biết nên ăn thực phẩm nào để hỗ trợ khớp, món nào nên hạn chế để tránh làm tình trạng đau nhức khó chịu hơn.

https://duocsilan.com/dau-khop-goi-nen-an-gi-kieng-gi/

PHẦN 8. Đi bộ thế nào mới đúng?

Đây mới là điều quan trọng.

Không phải cứ bị thoái hóa khớp gối là đi bộ càng nhiều càng tốt. Nếu đi sai cách, đi quá sức, đi không đúng thời điểm thì đầu gối có thể đau hơn.

Ds.Lan khuyên cô bác anh chị lưu ý mấy điểm sau:

Đi chậm, đều, vừa sức

Không cần đi nhanh. Không cần cố gắng như đang tập thể dục cường độ cao. Mình chỉ cần đi chậm, bước ngắn, đều và chắc chân.

Bắt đầu từ ít rồi tăng dần

Nếu trước giờ ít vận động, cô bác có thể bắt đầu từ 10 đến 15 phút mỗi lần. Khi cơ thể quen dần thì tăng lên 20 phút, 30 phút.

Chọn đường bằng phẳng

Không nên đi ở nơi gồ ghề, trơn trượt, lên dốc nhiều. Mặt đường bằng phẳng sẽ an toàn hơn cho đầu gối.

Đi giày phù hợp

Nên mang giày mềm, vừa chân, đế bám tốt. Đừng coi nhẹ đôi giày nhé. Giày không phù hợp có thể làm tăng áp lực lên khớp và tăng nguy cơ vấp ngã.

Nếu đau thì giảm mức độ, không cố
Nếu đang đi mà thấy đau tăng rõ, đầu gối sưng hơn, nóng hơn hoặc mệt quá thì nên dừng lại nghỉ. Mình vận động để khớp khỏe hơn chứ không phải để “hành” cái khớp.

Có thể chia nhỏ thời gian
Nếu đi liên tục 30 phút thấy mệt, cô bác có thể chia thành 2 đến 3 lần trong ngày. Ví dụ sáng 10 phút, chiều 10 phút, tối 10 phút. Như vậy vẫn rất tốt.

PHẦN 9. Khi nào không nên cố đi bộ?

Dù vận động là tốt, nhưng cũng có những lúc cô bác không nên cố đi bộ mà cần đi khám sớm, ví dụ:

• Đầu gối đang sưng to rõ
• Đau dữ dội hơn bình thường
• Khớp nóng đỏ
• Đi lại gần như không chịu được
• Có cảm giác khớp bị khóa, không duỗi ra được
• Vừa bị té ngã hoặc chấn thương
• Đang sốt kèm đau khớp nhiều

—> Trong những trường hợp đó, mình cần được bác sĩ kiểm tra để loại trừ viêm cấp, tràn dịch nhiều, chấn thương hoặc các vấn đề nặng hơn.

PHẦN 10: Điều cô bác cần nhớ nhất?

Thoái hóa khớp gối không có nghĩa là phải ngừng đi lại.

Ngược lại, trong phần lớn trường hợp, cô bác vẫn nên vận động và đi bộ nhẹ nhàng, miễn là đi đúng cách, vừa sức và an toàn.

Điều quan trọng không phải là “đi hay không đi” mà là đi như thế nào cho đúng.

Đầu gối cũng giống như một cỗ máy. Nếu bỏ không quá lâu, nó sẽ rỉ sét, sẽ cứng lại. Nhưng nếu bắt nó làm việc quá sức, nó cũng sẽ nhanh hỏng.

Cách tốt nhất là cho nó vận động vừa phải, đều đặn, nhẹ nhàng, phù hợp với tình trạng của mình.

MỘT SỐ CÂU HỎI ĐÁP

Câu 1: ds cho hỏi người đau khớp gối nên tránh những động tác nào?

—> Nếu có đau khớp gối thì cô hạn chế ngồi xổm lâu, quỳ gối, leo cầu thang nhiều, mang vác nặng…Vì những động tác này làm tăng áp lực lên khớp. Có thể thay bằng vận động nhẹ như đi bộ, đạp xe chậm.

Câu 2 : Magie uống cùng thuốc áp huyết được không?

—> Magie (magnesium) vẫn có thể uống cùng thuốc huyết áp được, thậm chí còn hỗ trợ tốt cho huyết áp.

Vì Magie giúp giãn mạch máu nhẹ → hỗ trợ hạ huyết áp. Ổn định nhịp tim và thần kinh, giảm căng thẳng, ngủ tốt hơn . Nên nhiều người huyết áp cao còn được khuyên bổ sung magie đúng cách.

Nhưng lưu ý là sẽ không nên uống cùng lúc hoàn toàn với thuốc huyết áp, nên cách nhau khoảng 2 tiếng để hấp thu tốt hơn.

Uống magie buổi tối sẽ giúp ngủ ngon và thư giãn cơ
Câu 3: Chườm nóng hay chườm lạnh tốt hơn cho khớp gối?

—> Sẽ tuỳ trình trạng của mình là gì. Bác có thể chườm lạnh khi đang có sưng, đau cấp. Còn chườm nóng khi cứng khớp, đau âm ỉ mạn tính như thoái hoá.

Câu 4: Thoái hoá khớp gối cần dùng glucosamin bao lâu thì khỏi?

—> Thoái hoá khớp là lão hoá tự nhiên theo tuổi tác , không thể ngừng tuổi tác lại được vì vậy thoái hoá sẽ ngày càng tăng , không chữa khỏi hẳn được thoái hoá mà mục tiêu điều trị là làm chậm tiến triển thêm và giảm đau.

Glucosamin không phải thuốc gỉam đau tạm thời mà là dưỡng chất cho sụn khớp, cần dùng ít nhất 3–6 tháng mới thấy rõ hiệu quả.

Nên chọn dạng glucosamin sulfate, kết hợp chondroitin + collagen type II thì hiệu quả tái tạo sụn khớp sẽ nhanh và tốt hơn.

Phải kết hợp cả giảm cân, tập vận động đúng thì khớp mới đỡ nhanh được.
Câu 5: Viêm loét dạ dày ăn nghệ đen và mật ong được không?

—> Có thể dùng hỗ trợ cho dạ dày được nhưng dùng nghệ vàng thì sẽ tốt cho dạ dày hơn.

Không nên dùng nghệ đen khi đang đau dạ dày nhiều vì nghệ đen có thể kích thích dạ dày mạnh hơn nghệ vàng, dễ làm xót.

Có thể 1–2 thìa cà phê tinh bột nghệ vàng + 1 thìa mật ong. Pha nước ấm, uống sau ăn. Dùng theo đợt 1–2 tháng rồi nghỉ.

Trong nghệ quý nhất là thành phần curcumin có tác dụng cho dạ dày vì vậy nếu muốn nhắm trúng đích vào dạ dày, hấp thu hiệu quả ,làm lành vết loét nhanh hơn thì cũng có thể cân nhắc bổ sung nano curcumin có công nghệ hướng đích.
Câu 6 : Uống Magie có cần uống chung với Canxi không?

—> Dạ, Không bắt buộc phải uống chung nhưng: Canxi giúp cơ co, Magie giúp cơ giãn.
Cơ thể nên có đầy đủ cả 2 chất này. Nó sẽ bổ trợ cho nhau, nhất là những trường hợp liên quan đến tê bì chuột rút tay chân, đau cơ, xương yếu, mất ngủ.

Câu 7: Bác đâu lưng lan xuống dưới bàn chân và đôi khi tê tê và hay bị chuột rút?

—> Dạ, bác mô tả như vậy rất điển hình của đau thần kinh tọa (dây thần kinh đi từ thắt lưng xuống chân), để chính xác thì bác có thể đi kiểm tra cụ thể.

Khi cột sống thắt lưng bị thoái hóa, thoát vị đĩa đệm hoặc chèn ép rễ thần kinh, sẽ gây đau từ thắt lưng lan xuống mông → đùi → cẳng chân → bàn chân.

Kèm theo tê tê, kiến bò, châm chích và có thể chuột rút hoặc yếu chân khi nặng hơn.

Hàng ngày có thể chườm ấm vùng lưng 15–20 phút/ngày. Xoa bóp nhẹ vùng lưng – mông – chân

Đi bộ chậm, tập kéo giãn cột sống nhẹ nhàng. Tránh bưng bê nặng hoặc xoay người đột ngột

Bổ sung đầy đủ Magie và vitamin nhóm B giúp giảm tê và chuột rút và có thể thêm Omega-3 giúp giảm viêm (vì đau thần kinh tọa thường do chèn ép + viêm rễ thần kinh)

❓…… Còn một số câu hỏi đáp khác các cô bác có thể xem thêm trong livestream chi tiết nhé!

Nếu cô bác còn băn khoăn về các vấn đề sức khoẻ hoặc cần tư vấn cụ thể hơn về tình trạng hiện tại của mình thì có thể nhắn trực tiếp cho Ds. Lan để được tư vấn kỹ hơn!

📲 Zalo Ds. Lan: 0981 741 388

Chúc cô bác luôn vui khoẻ mỗi ngày

Ngoài ra con có chuẩn bị một cuốn “Cẩm nang xương khớp”. Trong này con giải thích để cô bác hiểu rõ hơn về nguyên nhân tại sao cô bác đau xương đau khớp, cách ăn uống, tập luyện ra sao tại nhà.
Cô bác vào đây để tải về miễn phí ạ: https://duocsilan.vn/camnangxuongkhop/?utm_source=blog