Loãng Xương Và Thoái Hoá Khớp Ảnh Hưởng Đến Nhau Như Thế Nào?

Thoái hóa khớp và loãng xương là hai bệnh khác nhau nhưng có thể cùng xuất hiện, ảnh hưởng đến khả năng vận động. Hiểu đúng bốn mối liên hệ sẽ giúp cô bác chăm sóc cả xương, khớp và cơ bắp sau tuổi 50.

Ông bà ta từ xưa đã có câu “Môi hở thì răng lạnh”, ý nói đến hai bộ phận gắn bó mật thiết với nhau, một cái bị tổn thương thì cái kia cũng không thể nào bình an vô sự.

Ngày hôm nay, con mượn câu tục ngữ này để nói về hai người anh em trong chính cơ thể chúng ta đó là: Xương và Khớp.

Nhiều người thường nghĩ loãng xương là bệnh của xương, còn thoái hoá là bệnh của khớp – hai bệnh này chả liên quan gì nhau, tôi đau chỗ nào tôi chữa chỗ đó.

Nhưng thực tế, xương và khớp giống như môi với răng vậy.

Vậy thì khi xương bị loãng, xốp đi, thì sụn khớp sẽ ra sao? Liệu thoái hóa khớp có làm cho loãng xương nặng thêm không?

Trong bài chia sẻ hôm nay, con sẽ cùng với cô bác bóc tách bí mật: “Loãng xương và thoái hoá khớp đã âm thầm ảnh hưởng đến nhau như thế nào?”.

PHẦN 1: HIỂU ĐÚNG VỀ SỰ KHÁC BIỆT. LOÃNG XƯƠNG LÀ GÌ? THOÁI HOÁ KHỚP LÀ GÌ?

Trước khi đi vào xem hai căn bệnh này có mối liên hệ với nhau như thế nào, con và các cô bác phải phân biệt thật rạch ròi với nhau: Thế nào là loãng xương và thế nào là thoái hóa khớp?

Bởi vì rất nhiều cô bác sau tuổi 50 vẫn đang nhầm lẫn hai căn bệnh này là một!

1. Đầu Tiên, Loãng Xương Là Gì?

Các cô bác cứ hình dung bộ xương của mình giống như những chiếc cột nhà.

Hồi cô bác khoảng 20–30 tuổi, bộ xương thường ở giai đoạn đạt độ chắc khỏe cao nhất, giống như những chiếc cột nhà bằng gỗ lim, gỗ sồi, có cấu trúc vững chắc, chịu lực rất tốt.

Nhưng từ tuổi 50 trở đi, đặc biệt là ở các cô sau mãn kinh, nội tiết tố estrogen suy giảm, khiến quá trình hủy xương có thể diễn ra nhanh hơn quá trình tạo xương.

Kết quả là mật độ xương giảm dần, cấu trúc bên trong xương ngày càng thưa hơn, các khoảng trống trong xương cũng lớn hơn, ruột bên trong càng ngày càng rỗng.

Cái cột nhà lúc này nhìn bên ngoài vẫn to bằng chừng đó không thấy có gì khác, nhưng bên trong thì giống như bị mọt ăn, các cấu trúc nâng đỡ ngày càng mỏng , rỗng và yếu đi, khiến chiếc cột không còn chắc chắn như trước nữa.

Đó chính là hình ảnh để cô bác dễ hình dung về bệnh loãng xương. Xương càng ngày càng rỗng dần, yếu dần và dễ gãy.

Các cô bác ở đây có ai còn nhớ bài hát đồng dao “Bà còng đi chợ trời mưa, cái tôm cái tép đi đưa bà còng” không ạ?

Ngày bé, nghe đến hình ảnh bà còng, chúng ta chỉ hình dung ra một bà cụ tuổi đã cao, lưng cong xuống, đi lại khó khăn. Nhưng bây giờ, dưới góc nhìn về y tế, con lại muốn các cô bác suy nghĩ về một điều. Tại sao có những người khi về già, lưng ngày càng còng xuống, chiều cao thấp đi vài phân so với hồi trẻ?

Một trong những nguyên nhân mà cô bác cần nghĩ đến chính là loãng xương gây lún xẹp các đốt sống.

Cô bác hình dung nhé!

Cột sống của chúng ta được tạo thành từ nhiều đốt sống xếp chồng lên nhau. Khi bị loãng xương, cấu trúc bên trong các đốt sống suy yếu, xương bên trong rỗng dần, khả năng chịu lực giảm đi. Chỉ cần một tác động rất nhẹ, thậm chí trong một số trường hợp không có chấn thương nào rõ ràng cả, đốt sống cũng có thể bị lún xẹp.

Nếu một hoặc nhiều đốt sống bị lún xẹp, cô bác có thể bị giảm chiều cao, lưng cong dần về phía trước. Ngay như cô bác bây giờ cũng rất nhiều người đo chiều cao cô bác thấy mình bị giảm đi vài phân so với trước kia khi còn trẻ.

Và có một điều mà con muốn cô bác đặc biệt chú ý: Đó là có những trường hợp lún xẹp đốt sống mà cô bác không hề cảm thấy đau rõ ràng!

Đến khi phát hiện mình ngày càng thấp đi, lưng ngày càng còng xuống thì những tổn thương ở cột sống có thể đã xuất hiện từ trước đó.

Tất nhiên, con cũng phải nói rõ với cô bác, không phải cứ lưng còng là do loãng xương. Bởi vì gù lưng còn có thể liên quan đến tư thế, những thay đổi của cột sống theo tuổi tác và nhiều nguyên nhân khác.

Nhưng nếu cô bác nhận thấy chiều cao giảm đi rõ rệt, lưng ngày càng gù, hoặc bị đau lưng đột ngột, thì nên đi khám để kiểm tra nhé!

Và quay trở lại với câu hỏi ban đầu: Đặc điểm đáng chú ý nhất của bệnh loãng xương là gì ạ?
Là nó thường diễn ra âm thầm, không có triệu chứng rõ ràng!

Nó cứ tiến triển từng ngày, từng tháng, từng năm mà cô bác có thể không hề hay biết.

Nhiều cô bác vẫn ăn uống bình thường, đi lại bình thường, chẳng thấy đau xương gì cả.

Cho đến một ngày, chỉ cần trượt chân té ngã nhẹ mà đã bị gãy xương cổ tay, gãy cổ xương đùi, hoặc bị lún xẹp đốt sống thì mới phát hiện ra mình bị loãng xương.

Vì vậy, cô bác phải nhớ giúp con một điều: “Vấn đề chính của loãng xương là xương bị giảm độ chắc khỏe, bị rỗng dần từ bên trong, trở nên giòn yếu và dễ gãy hơn. Chứ không phải cứ đau nhức xương mới là loãng xương đâu cô bác nhé!”

2. Vậy Còn Thoái Hóa Khớp Gối Là Gì?

Khác với loãng xương, thoái hóa khớp lại là câu chuyện xảy ra ở chính cái khớp của chúng ta.

Các cô bác hình dung thế này.

Khớp là nơi tiếp nối giữa các đầu xương với nhau.

Ở những đầu xương tạo thành khớp có một lớp sụn khớp, bề mặt trơn láng, đàn hồi, giống như một lớp đệm cao su trắng, trơn, bóng.

Cô bác nhớ lại khi mình ăn cái đùi gà , mình thấy có lớp sụn màu trắng bọc ở đầu xương đó ạ.

Khớp gối của chúng ta cũng có một lớp sụn trơn láng, đàn hồi, đóng vai trò y như một “lớp đệm cao su”. Lớp sụn đệm này làm nhiệm vụ “giảm xóc”, giúp hai đầu xương trượt lên nhau êm ái để cô bác đi lại, đứng lên ngồi xuống hay leo cầu thang mà không bị ma sát.

Nhưng cỗ máy nào dùng lâu cũng phải mòn. Dưới tác động của tuổi tác, do cơ thể nặng cân đè xuống, hoặc do chấn thương cũ, lớp sụn này dần bị tổn thương, mỏng đi, xù xì và thậm chí mất hẳn ở một vài chỗ.

Hiện tượng mòn sụn bọc đầu xương này chính là đặc trưng của thoái hóa khớp.

Tuy nhiên, cô bác lưu ý: Thoái hóa khớp không chỉ làm hỏng mỗi lớp sụn. Nó còn kéo theo tổn thương cả phần xương nằm dưới sụn, màng hoạt dịch, dây chằng và các cấu trúc xung quanh ổ khớp. Khi cả hệ thống này bị tổn thương, cô bác sẽ bắt đầu gặp những rắc rối sau:

· Đi lại nhiều là gối bị đau nhức.
· Cứ đứng lâu, ngồi xổm hoặc leo cầu thang là cơn đau lại tăng lên.
· Buổi sáng ngủ dậy gối thường bị cứng, phải cố đi lại một lúc mới mềm ra và dễ chịu hơn.
· Nhiều cô bác còn bị sưng gối nhẹ, cử động là gối kêu lục cục, lạo xạo.

Nói tóm lại, cái gốc của thoái hóa khớp chính là các cấu trúc trong ổ khớp (từ lớp sụn đệm bị mòn dần đi, cho đến phần xương nằm ngay dưới sụn và các mô xung quanh) đang dần bị tổn thương, thoái hóa. Hậu quả là có thể làm cô bác đau nhức, cứng khớp và đi lại kêu lạo xạo cực kỳ khổ sở.

Đến đây, cô bác đã thấy sự khác biệt rõ ràng giữa hai căn bệnh là loãng xương và thoái hoá khớp này chưa ạ? Con xin chốt lại thật ngắn gọn thế này để cô bác dễ nhớ nhất nhé:

· LOÃNG XƯƠNG (Bệnh ở cấu trúc bên trong khúc xương): Là xương bị rỗng ruột dần đi, thưa xốp, suy yếu, giòn và rất dễ gãy. Bệnh này thường tiến triển âm thầm, không gây đau nhức rõ ràng, nhiều người chỉ phát hiện khi bị lún xẹp đốt sống hoặc gãy xương thôi còn bình thường có thể không thấy đau nhức gì rõ ràng cả.

· THOÁI HÓA KHỚP (Bệnh ở chỗ nối các đầu xương): Là sụn bọc đầu xương bị mòn, ổ khớp bị tổn thương. Bệnh này thì cô bác hay bị đau tăng khi cử động, đi lại kêu lạo xạo tại khớp, có thể kèm theo cả cứng khớp.

Cô bác thấy đó! Hai căn bệnh này là hai bệnh hoàn toàn khác nhau. Một bệnh làm xương rỗng dần, yếu, dễ gãy thường khi lún xẹp đốt sống hoặc gãy xương thì mới đau rõ ràng. Còn một bệnh làm sụn mòn dần, ổ khớp bị tổn thương, đi lại vận động là thấy kêu lục khục lạo xạo và đau tăng lên, có thể kèm với cứng khớp. Vì vậy cô bác cần phân biệt rõ 2 bệnh này!

PHẦN 2: MỐI LIÊN HỆ PHỨC TẠP GIỮA LOÃNG XƯƠNG VÀ THOÁI HÓA KHỚP

Các cô bác ơi, từ trước đến nay, có rất nhiều người vẫn nghĩ rằng cứ bị loãng xương thì sớm muộn gì khớp cũng sẽ bị thoái hóa.

Hoặc ngược lại, đã bị thoái hóa khớp thì chắc chắn xương cũng sẽ bị loãng theo.

Nhưng thực tế không hoàn toàn như vậy đâu cô bác ạ!

Sự thật là: Loãng xương và thoái hóa khớp đều thường gặp ở người lớn tuổi, và một người có thể mắc cả hai bệnh cùng lúc. Nhưng không phải “loãng xương trước rồi tất yếu thoái hóa sau”.

Mối quan hệ của chúng phức tạp hơn nhiều, nó giống như “Môi hở răng lạnh” theo 4 khía cạnh sau đây. Các cô bác đọc thật kỹ phần này nhé!

· Khía cạnh 1: Mối liên hệ tại “Xương dưới sụn” (Cái nền nhà)

Các cô bác có biết lớp sụn khớp nó nằm trên phần xương nào không ạ? Nó nằm trên một phần xương đặc biệt gọi là “Xương dưới sụn”. Cô bác hãy tưởng tượng, lớp SỤN KHỚP nó giống như cái đệm cao su êm ái, còn XƯƠNG DƯỚI SỤN chính là cái dát giường (cái nền đỡ).

Theo nghiên cứu y khoa, ở những người vừa bị thoái hóa gối vừa bị loãng xương, phần “dát giường” (xương dưới sụn) này có mật độ thấp hơn, cấu trúc thưa xốp hơn so với những người chỉ bị thoái hóa khớp gối.

Khi cấu trúc nền xương bất thường, khả năng nâng đỡ và phân bố lực trong khớp cũng có thể bị ảnh hưởng. Cái dát giường mà yếu đi, thì khả năng nâng đỡ cái đệm cao su bên trên cũng không còn tốt như trước.

Đây là một bằng chứng cho thấy mối liên hệ giữa hai căn bệnh này. Đặc biệt, nghiên cứu còn ghi nhận những bất thường của phần xương dưới sụn có liên quan đến triệu chứng đau khớp gối ở những người mắc đồng thời hai bệnh.

Một nghiên cứu được công bố vào cuối năm 2024 đã ghi nhận rằng:
Ở những người vừa bị loãng xương vừa bị thoái hóa khớp gối, phần xương dưới sụn có mật độ thấp hơn, cấu trúc thưa xốp hơn so với những người chỉ bị thoái hóa khớp.

Vì vậy, cô bác chỉ cần nhớ một điều: Muốn chiếc giường vững chắc thì cả đệm và dát giường đều quan trọng. Muốn khớp hoạt động tốt thì không chỉ cần lớp sụn bao bọc phía trên khỏe, mà phần xương dưới sụn cũng phải khỏe.

· Khía cạnh 2: Mất xương đi kèm mất sụn (Giậu đổ bìm leo)

Một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Arthritis & Rheumatism đã theo dõi 127 người bị thoái hóa khớp gối trong vòng 2 năm.

Kết quả cho thấy: Những người bị giảm mật độ xương nhiều hơn trong thời gian theo dõi cũng có xu hướng bị mất sụn khớp nhiều hơn.

Nó giống như hệ lụy dây chuyền vậy các cô bác ạ.

Cơ thể chúng ta là một khối thống nhất, xương và sụn có mối liên hệ với nhau, nên ở một số người, cả xương và sụn đều có thể xuất hiện những thay đổi bất lợi trong cùng một khoảng thời gian.

Tuy nhiên, y khoa cũng nhấn mạnh, đây là mối quan hệ đồng hành, tức là quá trình mất xương và mất sụn có thể diễn ra song song ở một số người, chứ chưa đủ bằng chứng để khẳng định cứ loãng xương là 100% gây ra thoái hóa sụn.

Vì vậy, nếu cô bác vừa bị thoái hóa khớp gối, vừa được phát hiện mật độ xương thấp, thì cần quan tâm và theo dõi cả hai tình trạng song song.

· Khía cạnh 3: Vòng luẩn quẩn “Thoái hóa có thể làm xương yếu đi”

Đây mới là cái mà con lo sợ nhất cho các cô bác, vì rất nhiều người đang vô tình mắc phải cái bẫy này!

Tại sao thoái hóa khớp lại có thể làm xương yếu đi? Thưa các cô bác một trong những nguyên nhân chính là vì ĐAU!

Cô bác thử nghĩ xem nhé.

Khi bị thoái hóa khớp gối, có những người chỉ cần đứng lên ngồi xuống cũng đau.

Đi bộ được một đoạn thì đầu gối nhức mỏi. Leo cầu thang thì đau, ngồi xổm cũng khó khăn.

Vậy nên cô bác làm gì ạ? SỢ ĐAU NÊN NẰM NGHỈ!

Ban đầu chỉ nghĩ rằng nghỉ vài hôm cho đỡ đau. Nhưng rồi vài hôm thành vài tuần, thậm chí vài tháng. Ngày nào cũng ngồi xem tivi, ít đi lại, ít ra ngoài vận động.

Và cô bác có biết chuyện gì sẽ xảy ra không?

Thứ nhất, cơ bắp sẽ ngày càng yếu đi.

Đặc biệt là nhóm cơ đùi, cơ mông và các cơ giúp nâng đỡ khớp gối.
Khi những nhóm cơ này yếu đi, khả năng hỗ trợ khớp gối và giữ thăng bằng cũng giảm theo.

Thứ hai, xương cũng có thể bị suy yếu vì thiếu vận động.

Cô bác nhớ nhé, xương của chúng ta không phải một khối vật chất bất động.

Bên trong xương luôn có quá trình hủy xương cũ và tạo xương mới.

Và một trong những yếu tố giúp duy trì độ chắc khỏe của xương chính là vận động, đặc biệt là các hoạt động chịu trọng lượng và tập tăng sức mạnh cơ.

Cô bác cứ hình dung, khi chúng ta đi bộ hoặc vận động phù hợp, xương sẽ nhận được những kích thích cơ học cần thiết để duy trì cấu trúc chắc khỏe.

Nhưng nếu cô bác nằm hoặc ngồi một chỗ quá lâu, xương không còn nhận được đầy đủ những kích thích này.

Lâu dần, quá trình mất xương có thể tăng lên, khiến sức khỏe xương suy giảm.

Vậy là một vòng luẩn quẩn bắt đầu hình thành: Thoái hoá khớp gây đau khớp gối → ngại vận động → cơ bắp yếu đi → xương càng suy yếu hơn .

Và nếu cô bác vốn đã bị loãng xương, lại thêm cơ bắp yếu, dễ mất thăng bằng thì sẽ rất dễ té ngã và tăng nguy cơ gãy xương. Đặc biệt là những vị trí như cổ xương đùi, cổ tay hoặc đốt sống.

· Khía cạnh 4: Đập tan lầm tưởng “Xương cứng thì không bị thoái hóa”

Có những cô bác đi đo mật độ xương về, thấy chỉ số T-score vẫn bình thường thì rất vui.

Rồi hỏi con rằng: “Mật độ xương của cô vẫn tốt lắm, vậy chắc là cô không lo bị thoái hóa khớp nữa đúng không?”

Dạ, chưa chắc đâu cô ạ! Bởi vì mật độ xương và sức khỏe khớp là hai vấn đề khác nhau.

Cô bác hình dung thế này nhé.

Mật độ xương cho biết một phần về độ chắc khỏe của bộ xương. Còn tình trạng thoái hóa khớp lại liên quan đến sức khỏe của lớp sụn, xương dưới sụn và những mô khác trong khớp.

Cho nên, một người có mật độ xương tốt vẫn hoàn toàn có thể bị thoái hóa khớp gối như bình thường. Mật độ xương và sức khỏe khớp không phải cùng một chỉ số.

Điều con muốn cô bác hiểu ở đây là: Xương chắc khỏe không đồng nghĩa với việc sụn khớp chắc chắn khỏe mạnh.

Ngược lại, có những người bị loãng xương nhưng khớp gối vẫn chưa có dấu hiệu thoái hóa rõ ràng. Cho nên, cô bác đừng nghĩ rằng chỉ cần đo mật độ xương thấy kết quả bình thường là có thể yên tâm về toàn bộ về hệ xương khớp. Cũng đừng nghĩ rằng chỉ cần bổ sung Canxi, Vitamin D3 hay Magie là sẽ phòng được tất cả các bệnh về khớp. Bởi vì những dưỡng chất này có vai trò đối với sức khỏe xương, nhưng không phải là cái chữa thoái hóa khớp và cũng không thể làm lớp sụn đã bị mòn tự động mọc trở lại.

PHẦN 3: VẬY CÔ BÁC CẦN LÀM GÌ ĐỂ BẢO VỆ CẢ HỆ XƯƠNG VÀ KHỚP?

Đến đây, cô bác đã hiểu vì sao con nói mối quan hệ giữa loãng xương và thoái hóa khớp phức tạp hơn chúng ta vẫn nghĩ chưa ạ?

Con xin chốt lại một điều rất quan trọng: “Loãng xương và thoái hóa khớp là hai căn bệnh khác nhau, nhưng chúng có thể cùng xuất hiện, cùng ảnh hưởng đến khả năng vận động và chất lượng cuộc sống của người lớn tuổi.”

Vì vậy, muốn chăm sóc hệ xương khớp toàn diện thì cô bác cần quan tâm đến cả ba yếu tố:

· Thứ nhất là XƯƠNG:

Phải đảm bảo dinh dưỡng đầy đủ, đặc biệt là Canxi, Vitamin D , Magie để mật độ xương được duy trì tốt, xương chắc khoẻ. Đồng thời cũng nên đánh giá nguy cơ loãng xương và điều trị khi cần thiết.

· Thứ hai là KHỚP:

Phải chú ý đến sức khỏe sụn khớp (các dưỡng chất như Glucosamin sulfate, collagen tuýp II là những dưỡng chất có thể hỗ trợ tốt cho sụn). Nếu khớp hay sưng viêm thì omega 3 cũng là hoạt chất có thể cân nhắc bổ sung thêm.

Xương dưới sụn (để khoẻ mạnh thì cần đủ Canxi – vitamin D – Magie),

Cũng cần kiểm soát cân nặng nếu thừa cân (giảm 5%-10% cân nặng hiện tại nếu đang thừa cân)

Và tránh những hoạt động gây quá tải cho khớp (đi bộ quá lâu trên nền cứng, ngồi xổm, ngồi vắt chéo chân, quỳ gối, lên xuống cầu thang nhiều, mang vác vật nặng…).

Với những cô bác bị thoái hoá khớp gối thì đạp xe môn thể thao khá là phù hợp để duy trì. Vì khi cô bác đạp xe, yên xe đã gánh toàn bộ trọng lượng cơ thể rồi. Đầu gối chỉ làm động tác co duỗi nhẹ nhàng không chịu lực ép, giúp dịch khớp tiết ra nuôi sụn cực tốt.

Ngoài ra bơi lội hoặc đi bộ dưới nước cũng rất tốt vì nước sẽ nâng đỡ cơ thể, cô bác vận động thoải mái mà xương khớp không bị tỳ đè. Đồng thời sức cản của nước giúp cơ bắp đùi săn chắc lại.

Cô bác có thể đọc thêm bài viết [Cách Bảo Vệ Khớp Gối Trong Sinh Hoạt Hàng Ngày] để áp dụng vào sinh hoạt của mình nhé.

https://duocsilan.com/khop-goi-bao-ve-trong-sinh-hoat/

· Thứ ba là CƠ BẮP:

Phải duy trì vận động phù hợp để tăng sức mạnh cho cơ đùi, cơ mông, cải thiện khả năng giữ thăng bằng và giảm nguy cơ té ngã khi cao tuổi. Cơ khoẻ thì khớp cũng nhẹ gánh hơn.

• Nếu chỉ chọn một bài thật nhẹ để bắt đầu kích hoạt cơ đùi, con muốn cô bác tìm hiểu động tác này.

• Cô bác nằm ngửa, duỗi chân thoải mái.
• Sau đó siết chặt nhóm cơ ở mặt trước đùi, như thể đang cố làm cho đầu gối duỗi thẳng hơn.
  Khi siết đúng, cô bác có thể cảm nhận phần cơ trước đùi căng lên và xương bánh chè dịch chuyển nhẹ. Giữ khoảng 5 giây, sau đó thả lỏng hoàn toàn.
• Ban đầu, cô bác có thể thực hiện 5 lần, rồi tăng dần lên khoảng 10 lần nếu thấy dễ chịu.
• Còn nếu cô bác muốn tăng sức mạnh cơ mông thì có thể tập bài tập đưa chân sang ngang.

• Cô bác hãy đứng cạnh một chiếc bàn hoặc 1 chiếc ghế thật chắc chắn.
• Hai tay vịn vào bàn hoặc ghế để giữ thăng bằng.
• Giữ thân người thẳng, sau đó từ từ đưa một chân sang ngang. Chỉ đưa chân một khoảng vừa phải, không cần nâng quá cao.
  Cố gắng không nghiêng cả thân người sang bên đối diện.
• Sau đó từ từ đưa chân trở về vị trí ban đầu.
• Thực hiện khoảng 5 đến 10 lần mỗi bên tùy khả năng.

Khi làm đúng, cô bác thường cảm nhận cơ ở phía ngoài hông và mông đang hoạt động.
Bài này giúp tăng cường sức mạnh các cơ hỗ trợ ổn định vùng hông và chi dưới.

Cô bác nhớ nhé: Xương khỏe để nâng đỡ cơ thể, khớp khỏe để vận động linh hoạt, còn cơ bắp khỏe để bảo vệ và hỗ trợ cả xương lẫn khớp.

Muốn sau tuổi 50, 60, 70 vẫn có thể tự đi lại, lên xuống cầu thang và sinh hoạt độc lập thì chúng ta cần chăm sóc cả ba yếu tố này, chứ không nên chỉ tập trung vào một yếu tố duy nhất!

PHẦN 4: GIẢI ĐÁP THẮC MẮC

Câu 1: Canxi nhìn thành phần sao biết là hữu cơ hay vô cơ vậy cháu, của cô cũng có d3k2 trong đó nhưng cô không biết gọi là canxi gì?

—> Để biết canxi là hữu cơ hay vô cơ, cô chỉ cần nhìn thành phần phía sau vỏ hộp.

Ví dụ: Nếu ghi là Calcium carbonate (canxi cacbonat) thì nó là canxi vô cơ.

Còn nếu ghi là Calcium citrate, calcium lactate, calcium gluconate … thì nó là canxi hữu cơ.

Riêng canxi tảo biển đỏ thì nó là trường hợp đặc biệt, mặc dù cấu trúc hoá học là canxi carbonat nhưng nó được hình thành trên một mạng lưới chất hữu cơ tự nhiên của tảo nên nó vẫn thường được mọi người gọi là canxi hữu cơ và nó cũng hấp thu khá là tốt.

Canxi hữu cơ thì dễ hấp thu hơn, ít gây táo bón và ít gây đầy bụng, không phụ thuộc vào axit dạ dày nên uống lúc đói hay no đều không ảnh hưởng. Cô bác có thể ưu tiên chọn canxi hữu cơ có đầy đủ d3k2 kết hợp để tăng hiệu quả.

Còn canxi vô cơ thì rẻ hơn nhưng dễ gây nóng trong, táo bón nếu cô hấp thu kém, nó cũng phụ thuộc axit dạ dày nên cô bác phải uống ngay trong bữa ăn thì mới hấp thu được.

Cô xem nhé, hoặc không chụp lại hình ảnh loại cô đang uống rồi gửi qua zalo con xem giúp cho cô nha.

Câu 2: Cô năm nay mới 51 tuổi, chưa thấy đau nhức gối hay đau xương gì cả, có cần uống phòng ngừa không hay khi nào bị đau mới cần uống?

—> Nếu cô muốn phòng ngừa loãng xương và thoái hóa khớp thì mình nên chủ động chăm sóc xương khớp ngay từ bây giờ, chứ không nên đợi đến khi đau mới bắt đầu chắm sóc.

Bởi vì loãng xương thường diễn ra âm thầm, đặc biệt ở độ tuổi tiền mãn kinh và mãn kinh, khi nội tiết tố estrogen suy giảm nhanh. Lúc này, quá trình hủy xương có thể diễn ra nhanh hơn quá trình tạo xương, khiến mật độ xương giảm dần, xương sẽ rất yếu và dễ gãy.

Còn thoái hóa khớp gối cũng vậy, nó có thể tiến triển theo thời gian, càng cao tuổi sụn càng mòn nhanh.

Vì vậy, nếu cô đợi đến lúc có đau rồi thì lúc đó là điều trị chứ không còn là phòng ngừa nữa và cực kỳ tốn kém. Cho nên, ngay từ bây giờ cô nên chủ động ăn uống đầy đủ các thực phẩm giàu Canxi, Magie, kết hợp tắm nắng để có thêm vitamin D, vận động phù hợp để duy trì cho hệ xương khớp được khoẻ mạnh.

Câu 3: Glucosamin có uống chung với Omega 3 có được không ds?

—> Glucosamine và Omega-3 có thể uống chung trong cùng một đợt, thậm chí cùng một thời điểm được luôn, vì hiện cũng chưa ghi nhận tương tác bất lợi đáng kể nào giữa hai chất này.

Glucosamine là thành phần có trong cấu trúc sụn khớp, thường được sử dụng để hỗ trợ người bị thoái hóa khớp, hỗ trợ tái tạo sụn khớp, làm chậm thoái hoá tiến triển.

Còn Omega-3, đặc biệt là EPA và DHA, có tác dụng tham gia điều hòa phản ứng viêm trong cơ thể, hỗ trợ giảm viêm tại khớp và cũng tốt cho tim mạch.

Glucosamin cô có thể uống sau bữa ăn , còn Omega 3 uống ngày trong hoặc ngay sau bữa ăn có chút dầu mỡ thì sẽ càng hấp thu tốt hơn.

Câu 4: Bác 62, bị đau khớp gối thoái hoá có cần mổ ngay không cháu?

—> Không phải cứ đau là phải mổ ngay ạ. Đa phần có thể điều trị nội khoa, tập phục hồi, bổ sung dưỡng chất cho sụn để tái tạo sụn như glucosamin sulfate + collagen tuýp II, canxi ,D3, Magie… đầy đủ trước đã, thường thì các bác sĩ cũng chỉ mổ cho bác khi khớp đã hỏng nặng , áp dụng tất cả các biện pháp điều trị khác rồi mà chưa cải thiện được thôi ạ.

Câu 5: Mình uống amlo thường sau ăn tối, bao giờ sáng dậy huyết áp cũng tốt hơn trong ngày ạ. Một viên amlo có hiệu quả trong bao nhiêu giờ ạ ?

—> Amlo (Amlodipine) là thuốc điều trị tăng huyết áp có tác dụng kéo dài, mỗi viên thường giúp kiểm soát huyết áp trong khoảng 24 giờ, nên thông thường là cũng chỉ cần uống 1 lần/ngày.

Câu 6: Điều trị loãng xương 1 tuần 1 viên vậy phải uống trong bao lâu ?

—> Không biết cụ thể tên thuốc cô đang uống là gì và cô uống trong bao lâu rồi. Thường để biết cần uống trong bao lâu thì các bác sĩ sẽ cần đánh giá lại mật độ xương và nguy cơ gãy xương của cô để quyết định. Nếu nguy cơ gãy xương đã giảm, bác sĩ có thể cân nhắc cho tạm ngừng thuốc và tiếp tục theo dõi. Nhưng nếu cô bị loãng xương nặng, từng gãy xương hoặc nguy cơ gãy xương vẫn cao thì có thể cần điều trị kéo dài hơn trong nhiều năm.

Bác lưu ý không tự ý ngừng thuốc khi thấy không có triệu chứng gì, vì mục tiêu quan trọng nhất của điều trị loãng xương là phòng ngừa gãy xương.

Câu 7: Hồi nãy Lan nhắc đến Magie. Cô toàn uống mỗi Canxi với D3 thôi thì có sao không?

—> Thật ra rất nhiều người khi chăm sóc xương khớp cũng giống như cô, họ chỉ quan tâm đến Canxi và Vitamin D3 mà quên mất khoáng chất cũng rất quan trọng, đó chính là Magie.

Canxi là nguyên liệu giúp xương chắc khỏe, Vitamin D3 giúp cơ thể hấp thu Canxi. Còn Magie thì nó tham gia vào hoạt động của tế bào tạo xương, tế bào hủy xương và quá trình điều hòa chuyển hóa canxi, vitamin D trong cơ thể . Chính vì những tác dụng đó nên Magie cũng là hoạt chất góp phần duy trì cấu trúc và chuyển hóa xương bình thường.

Nếu cơ thể thiếu Magie kéo dài thì quá trình chuyển hóa xương cũng có thể bị ảnh hưởng, làm xương yếu hơn.

Vậy nên cô đảm bảo đủ cả Canxi – vitamin D3- Magie thì xương càng chắc khoẻ.

Bây giờ cô xem lại thành phần lọ Canxi đang sử dụng xem có Magie trong đó không và hàm lượng Magie nguyên tố trong đó là khoảng bao nhiêu. Trong chế độ ăn hàng ngày chủ động ăn nhiều rau lá xanh đậm và các loại hạt để cung cấp Magie tự nhiên.

Nếu chế độ ăn cùng với lượng Magie có trong viên canxi tổng vẫn không đáp ứng đủ nhu cầu, cô có thể cân nhắc bổ sung thêm viên Magie riêng để đáp ứng đủ nhu cầu ở nữ là khoảng 310- 320 mg Magie nguyên tố/ngày.

Câu 8: Tại sao đường huyết lúc đói buổi sáng của cô hay bị cao vậy ds?

—> Đường huyết lúc đói buổi sáng cao có thể do một số nguyên nhân như thế này ạ.

Thứ nhất là vào gần sáng, cơ thể mình tiết ra các hormone như Cortisol, kích thích gan giải phóng thêm đường vào máu để chuẩn bị năng lượng cho ngày mới. Nếu cơ thể bị kháng insulin hoặc thiếu insulin thì đường huyết của cô cũng có thể bị tăng cao.

Thứ hai là cô xem lại xem , có thể là do tối hôm trước cô ăn quá nhiều tinh bột, đồ ngọt hoặc ăn khuya quá, khiến đường huyết duy trì ở mức cao đến sáng.

Thứ ba là nếu cô đang điều trị tiểu đường thì có thể do thuốc chưa kiểm soát tốt đường huyết suốt đêm.

Vì vậy, cô nên ăn tối vừa đủ , hạn chế tinh bột tinh chế như cơm trắng, bún , bánh, phở … vào bữa tối, tránh ăn khuya và duy trì vận động đều đặn hàng ngày , có thể đi bộ nhẹ sau bữa tối một chút cũng được.

Nếu đường huyết buổi sáng thường xuyên cao, thì cô nên kiểm tra thêm chỉ số đường huyết trung bình trong vòng 3 tháng gần nhất là HbA1c và trao đổi lại với bác sĩ để tìm đúng nguyên nhân cô nhé.

Câu 9: Cho cô hỏi mật độ xương của cô T-score −2,3 thì sao cháu?

—> Nếu cô đã mãn kinh thì T-score −2,3 là mức thiếu xương hay còn gọi là tiền loãng xương, rất sát ngưỡng loãng xương. Bởi vì loãng xương được xác định khi chỉ số T-score ≤ −2,5.

Ở mức này, chưa phải ai cũng cần uống thuốc chống hủy xương. Tuy nhiên, bác sĩ cần đánh giá thêm nguy cơ gãy xương, đặc biệt nếu cô đã từng gãy xương do va chạm nhẹ, để quyết định có cần điều trị bằng thuốc hay không.

Điều quan trọng lúc này là cô cần đảm bảo cung cấp đủ Canxi và Vitamin D, bởi vì Canxi là nguyên liệu quan trọng trong quá trình khoáng hóa xương, còn Vitamin D giúp cơ thể hấp thu Canxi tốt hơn, từ đó hỗ trợ duy trì mật độ và độ chắc khỏe của xương.

Đồng thời, cô cũng nên vận động hằng ngày, đặc biệt là các bài tập chịu trọng lượng và tăng sức mạnh cơ, để hỗ trợ duy trì sức khỏe xương và giảm nguy cơ té ngã.

Cô cũng nên đo lại mật độ xương theo lịch hẹn hoặc thường có thể cân nhắc sau khoảng 12–24 tháng tùy nguy cơ, để theo dõi và điều chỉnh hướng điều trị phù hợp.

❓…… Còn một số câu hỏi đáp khác các cô bác có thể xem thêm trong livestream chi tiết nhé!

Các cô bác có thể xem lại buổi livestream trực tiếp tại đây ạ:

Cô bác còn thắc mắc nào hay cần con hướng dẫn cụ thể hơn về các tình trạng xương khớp hiện tại , không biết các loại thuốc đang dùng có tương tác hay không thì có thể nhắn rõ tình trạng của cô bác qua Zalo, con sẽ hướng dẫn cô bác cách khắc phục phù hợp ạ!

Zalo Ds. Lan: 0981 741 388

Con chúc cô bác luôn có đôi chân dẻo dai, bước đi vững chãi trên mọi nẻo đường, để mỗi ngày trôi qua đều là những ngày vui khỏe bên con cháu!

Ngoài ra con có chuẩn bị một cuốn “Cẩm nang xương khớp”. Trong này con giải thích để cô bác hiểu rõ hơn về nguyên nhân tại sao cô bác đau xương đau khớp, cách ăn uống, tập luyện ra sao tại nhà.
Cô bác vào đây để tải về miễn phí ạ: https://duocsilan.vn/camnangxuongkhop/?utm_source=blog